• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 玉樓巢翡翠,金殿鎖鴛鴦。

    “玉樓巢翡翠,金殿鎖鴛鴦。”詩句出處:《宮中行樂詞》;是唐朝詩人李白的作品。

    小小生金屋,盈盈在紫微。山花插寶髻,石竹繡羅衣。
    每出深宮裡,常隨步輦歸。隻愁歌舞散,化作彩雲飛。

    柳色黃金嫩,梨花白雪香。玉樓巢翡翠,金殿鎖鴛鴦。
    選妓隨雕輦,征歌出洞房。宮中誰第一,飛燕在昭陽。

    盧橘為秦樹,蒲萄出漢宮。煙花宜落日,絲管醉春風。
    笛奏龍吟水,簫鳴鳳下空。君王多樂事,還與萬方同。

    玉樹春歸日,金宮樂事多。後庭朝未入,輕輦夜相過。
    笑出花間語,嬌來竹下歌。莫教明月去,留著醉嫦娥。

    繡戶香風暖,紗窗曙色新。宮花爭笑日,池草暗生春。
    綠樹聞歌鳥,青樓見舞人。昭陽桃李月,羅綺自相親。

    今日明光裡,還須結伴遊。春風開紫殿,天樂下朱樓。
    艷舞全知巧,嬌歌半欲羞。更憐花月夜,宮女笑藏鉤。

    寒雪梅中盡,春風柳上歸。宮鶯嬌欲醉,簷燕語還飛。
    遲日明歌席,新花艷舞衣。晚來移彩仗,行樂泥光輝。

    水綠南薰殿,花紅北闕樓。鶯歌聞太液,鳳吹繞瀛洲。
    素女鳴珠佩,天人弄彩球。今朝風日好,宜入未央遊。

    【註釋】:

    玉:

    ①一種質細堅硬而有光澤的美石。《尚書·胤(yìn)征》:“火炎昆岡,玉石俱焚。”(胤:古國名。炎:焚燒。)《詩經·小雅·鶴鳴》:“它山之石,可以攻玉。”(攻:制作。)②玉器。《左傳·莊公十年》:“犧牲玉帛,弗敢加也。”(犧牲:祭祀用的牛羊豬。加:增加。指虛報。)③精美珍貴的。葛洪《抱樸子·外篇·詰鮑》:“崇節儉之清風,肅玉食之明禁。”④潔白美好的。鮑照《舞鶴賦》:“疊霜毛而弄影,振玉羽而臨霞。”(羽:羽翼。)⑤相助;培養。《詩經·大雅·民勞》:“王欲玉女,是用大諫。”(用:以。諫:規勸。)

    樓:

    ①兩層或兩層以上的房屋。杜甫《登嶽陽樓》:“昔聞洞庭水,今上嶽陽樓。”②設在高處的建築,多用作瞭望。《左傳·宣公十五年》:“登諸樓車,使呼宋而告之。”

    巢:

    ①鳥窩。《荀子·勸學》:“南方有鳥焉,名曰蒙鳩,以羽為巢。”②指其他動物的窩。白居易《郡中春宴因贈諸客》:“蜂巢與蟻穴。”③鳥或其他動物做窩。《古詩十九首》之七:“思為雙飛燕,銜泥巢君屋。”④借指敵人或盜賊藏身的地方。《新唐書·杜牧傳》:“不數月必覆賊巢。”⑤周代諸侯國名。春秋時為吳國所滅。在今安徽省巢湖市東北。

    翡:

    [翡翠]1.一種羽毛赤紅的鳥。棲息於水邊,在山洞樹穴中築巢,捕食魚蝦昆蟲。羽毛可做裝飾品。司馬相如《子虛賦》:“揜翡翠。”2. 美玉名。綠色的玉。《淮南子·泰族》:“碧瑤玉珠,翡翠玳瑁,文彩明朗,潤澤若濡……”

    翠:

    ①“翡翠”的省稱。《楚辭·招魂》:“砥室翠翹(qiáo)。”(砥:石。翹:羽毛。)權德輿《旅館雪晴又睹新月眾興所感因成雜言》:“珠環翠佩聲珊珊。”(佩:佩飾。珊珊:玉聲。)②青綠色。李白《廬山謠》:“翠影紅霞映朝日。”③一種青綠色的雌鳥,也叫“翠鳥。”左思《蜀都賦》:“孔翠群翔,犀象競馳。”

    金:

    ①金屬的通稱。《荀子·勸學》:“鍥而舍之,朽木不折;鍥而不舍,金石可鏤。”《周禮·秋官·職金》:“入其金錫於為兵器之府。”(為:制作。)②金黃色。《嶽陽樓記》:“浮光躍金。”《阿房宮賦》:“金塊珠礫,棄擲迤邐,秦人視之,亦不甚惜。”③錢財;錢。《史記·陳丞相世傢》:“臣聞(陳)平受諸將金,金多者得善處,金少者得惡處。”④金屬制的樂器或兵器。《禮記·樂記》:“金石絲竹,樂之器也。”《淮南子·說山》:“砥石不利,而可以利金。”(利金:磨利刀劍。)⑤古代八音之一。《周禮·春官·大師》:“皆播之以八言,金、石、土、革、絲、木、匏、竹。”⑥古代計算貨幣的單位。以一鎰(二十四兩)為一金,或以一斤為一金。《史記·燕召公世傢》:“子之因遺(wèi)蘇代百金。”(子之:人名。遺:贈與。)《五人墓碑記》:“有賢士大夫發五十金,買五人之脰而函之。”(脰dòu:頸項;頭臚。)《獄中雜記》:“富者賂數百金。”⑦比喻堅固。《過秦論》:“始皇之心,自以為關中之地,金城千裡。”⑧五行之一。《尚書·洪范》:“五行:一曰水,二曰火,三曰木,四曰金,五曰土。”⑨朝代名(公元1115—1234年)。女真族完顏部首領阿骨打所建。

    殿:

    ①高大的房屋。《後漢書·蔡茂傳》:“夢坐大殿。”②特指帝王居住及聽政的處所。白居易《長恨歌》:“七月七日長生殿,夜半無人私語時。”③指寺廟供奉神佛的殿堂。楊衒之《洛陽伽藍記》卷一:“浮圖北有佛殿一所。”④行軍、作戰時走在最後壓陣。《左傳·襄公二十六年》:“晉人置諸戎車之殿,以為謀主。”⑤指落在最後。《南齊書·丘巨源傳》:“既能陵敵不殿,爭先無負。”(陵:壓倒。負:失敗。)[殿下]1. 殿階之下。《莊子·說劍》:“使奉劍於殿下。”2.古代臣下對皇太子、皇後及諸王的尊稱。今為對君主國王儲、親王、皇太後、皇後、公主等的尊稱。《新唐書·隱太子建成傳》:“殿下特以嫡長居東宮,非有功德為人所稱道。”[殿軍]行軍、作戰時排在最後的軍隊。《晉書·王坦之傳》:“殿軍後入。”[殿最]等第的高低上下。最指上等或頭名,殿指下等或末名。《漢書·宣帝紀》:“丞相禦史課殿最以聞。”

    鴛:

    [鴛鴦]水鳥名。相傳雌雄偶居不離,古人稱之為“匹鳥”。比喻夫妻。《詩經·小雅·鴛鴦》:“鴛鴦於飛,畢之羅之。”(畢、羅:皆捕鳥網。)溫庭筠《南歌子》:“不如從嫁與,作鴛鴦。”也比喻成雙成對的。


  • 玉楼巢翡翠,金殿锁鸳鸯。

    “玉楼巢翡翠,金殿锁鸳鸯。”诗句出处:《宫中行乐词》;是唐朝诗人李白的作品。

    小小生金屋,盈盈在紫微。山花插宝髻,石竹绣罗衣。
    每出深宫里,常随步辇归。只愁歌舞散,化作彩云飞。

    柳色黄金嫩,梨花白雪香。玉楼巢翡翠,金殿锁鸳鸯。
    选妓随雕辇,征歌出洞房。宫中谁第一,飞燕在昭阳。

    卢橘为秦树,蒲萄出汉宫。烟花宜落日,丝管醉春风。
    笛奏龙吟水,箫鸣凤下空。君王多乐事,还与万方同。

    玉树春归日,金宫乐事多。后庭朝未入,轻辇夜相过。
    笑出花间语,娇来竹下歌。莫教明月去,留著醉嫦娥。

    绣户香风暖,纱窗曙色新。宫花争笑日,池草暗生春。
    绿树闻歌鸟,青楼见舞人。昭阳桃李月,罗绮自相亲。

    今日明光里,还须结伴游。春风开紫殿,天乐下朱楼。
    艳舞全知巧,娇歌半欲羞。更怜花月夜,宫女笑藏钩。

    寒雪梅中尽,春风柳上归。宫莺娇欲醉,檐燕语还飞。
    迟日明歌席,新花艳舞衣。晚来移彩仗,行乐泥光辉。

    水绿南薰殿,花红北阙楼。莺歌闻太液,凤吹绕瀛洲。
    素女鸣珠佩,天人弄彩球。今朝风日好,宜入未央游。

    【注释】:

    玉:

    ①一种质细坚硬而有光泽的美石。《尚书·胤(yìn)征》:“火炎昆冈,玉石俱焚。”(胤:古国名。炎:焚烧。)《诗经·小雅·鹤鸣》:“它山之石,可以攻玉。”(攻:制作。)②玉器。《左传·庄公十年》:“牺牲玉帛,弗敢加也。”(牺牲:祭祀用的牛羊猪。加:增加。指虚报。)③精美珍贵的。葛洪《抱朴子·外篇·诘鲍》:“崇节俭之清风,肃玉食之明禁。”④洁白美好的。鲍照《舞鹤赋》:“叠霜毛而弄影,振玉羽而临霞。”(羽:羽翼。)⑤相助;培养。《诗经·大雅·民劳》:“王欲玉女,是用大谏。”(用:以。谏:规劝。)

    楼:

    ①两层或两层以上的房屋。杜甫《登岳阳楼》:“昔闻洞庭水,今上岳阳楼。”②设在高处的建筑,多用作瞭望。《左传·宣公十五年》:“登诸楼车,使呼宋而告之。”

    巢:

    ①鸟窝。《荀子·劝学》:“南方有鸟焉,名曰蒙鸠,以羽为巢。”②指其他动物的窝。白居易《郡中春宴因赠诸客》:“蜂巢与蚁穴。”③鸟或其他动物做窝。《古诗十九首》之七:“思为双飞燕,衔泥巢君屋。”④借指敌人或盗贼藏身的地方。《新唐书·杜牧传》:“不数月必覆贼巢。”⑤周代诸侯国名。春秋时为吴国所灭。在今安徽省巢湖市东北。

    翡:

    [翡翠]1.一种羽毛赤红的鸟。栖息于水边,在山洞树穴中筑巢,捕食鱼虾昆虫。羽毛可做装饰品。司马相如《子虚赋》:“揜翡翠。”2. 美玉名。绿色的玉。《淮南子·泰族》:“碧瑶玉珠,翡翠玳瑁,文彩明朗,润泽若濡……”

    翠:

    ①“翡翠”的省称。《楚辞·招魂》:“砥室翠翘(qiáo)。”(砥:石。翘:羽毛。)权德舆《旅馆雪晴又睹新月众兴所感因成杂言》:“珠环翠佩声珊珊。”(佩:佩饰。珊珊:玉声。)②青绿色。李白《庐山谣》:“翠影红霞映朝日。”③一种青绿色的雌鸟,也叫“翠鸟。”左思《蜀都赋》:“孔翠群翔,犀象竞驰。”

    金:

    ①金属的通称。《荀子·劝学》:“锲而舍之,朽木不折;锲而不舍,金石可镂。”《周礼·秋官·职金》:“入其金锡于为兵器之府。”(为:制作。)②金黄色。《岳阳楼记》:“浮光跃金。”《阿房宫赋》:“金块珠砾,弃掷迤逦,秦人视之,亦不甚惜。”③钱财;钱。《史记·陈丞相世家》:“臣闻(陈)平受诸将金,金多者得善处,金少者得恶处。”④金属制的乐器或兵器。《礼记·乐记》:“金石丝竹,乐之器也。”《淮南子·说山》:“砥石不利,而可以利金。”(利金:磨利刀剑。)⑤古代八音之一。《周礼·春官·大师》:“皆播之以八言,金、石、土、革、丝、木、匏、竹。”⑥古代计算货币的单位。以一镒(二十四两)为一金,或以一斤为一金。《史记·燕召公世家》:“子之因遗(wèi)苏代百金。”(子之:人名。遗:赠与。)《五人墓碑记》:“有贤士大夫发五十金,买五人之脰而函之。”(脰dòu:颈项;头胪。)《狱中杂记》:“富者赂数百金。”⑦比喻坚固。《过秦论》:“始皇之心,自以为关中之地,金城千里。”⑧五行之一。《尚书·洪范》:“五行:一曰水,二曰火,三曰木,四曰金,五曰土。”⑨朝代名(公元1115—1234年)。女真族完颜部首领阿骨打所建。

    殿:

    ①高大的房屋。《后汉书·蔡茂传》:“梦坐大殿。”②特指帝王居住及听政的处所。白居易《长恨歌》:“七月七日长生殿,夜半无人私语时。”③指寺庙供奉神佛的殿堂。杨衒之《洛阳伽蓝记》卷一:“浮图北有佛殿一所。”④行军、作战时走在最后压阵。《左传·襄公二十六年》:“晋人置诸戎车之殿,以为谋主。”⑤指落在最后。《南齐书·丘巨源传》:“既能陵敌不殿,争先无负。”(陵:压倒。负:失败。)[殿下]1. 殿阶之下。《庄子·说剑》:“使奉剑于殿下。”2.古代臣下对皇太子、皇后及诸王的尊称。今为对君主国王储、亲王、皇太后、皇后、公主等的尊称。《新唐书·隐太子建成传》:“殿下特以嫡长居东宫,非有功德为人所称道。”[殿军]行军、作战时排在最后的军队。《晋书·王坦之传》:“殿军后入。”[殿最]等第的高低上下。最指上等或头名,殿指下等或末名。《汉书·宣帝纪》:“丞相御史课殿最以闻。”

    鸳:

    [鸳鸯]水鸟名。相传雌雄偶居不离,古人称之为“匹鸟”。比喻夫妻。《诗经·小雅·鸳鸯》:“鸳鸯于飞,毕之罗之。”(毕、罗:皆捕鸟网。)温庭筠《南歌子》:“不如从嫁与,作鸳鸯。”也比喻成双成对的。


  • yu lou chao fei cui ,jin dian suo yuan yang 。

    “yu lou chao fei cui ,jin dian suo yuan yang 。”shi gou chu chu :《gong zhong hang le ci 》;shi tang chao shi ren li bai de zuo pin 。

    xiao xiao sheng jin wu ,ying ying zai zi wei 。shan hua cha bao ji ,dan zhu xiu luo yi 。
    mei chu shen gong li ,chang sui bu nian gui 。zhi chou ge wu san ,hua zuo cai yun fei 。

    liu se huang jin nen ,li hua bai xue xiang 。yu lou chao fei cui ,jin dian suo yuan yang 。
    shua ji sui diao nian ,zheng ge chu dong fang 。gong zhong shei di yi ,fei yan zai zhao yang 。

    lu ju wei qin shu ,pu tao chu han gong 。yan hua yi la ri ,si guan zui chun feng 。
    di zou long yin shui ,xiao ming feng xia kong 。jun wang duo le shi ,hai yu mo fang tong 。

    yu shu chun gui ri ,jin gong le shi duo 。hou ting chao wei ru ,qing nian ye xiang guo 。
    xiao chu hua jian yu ,jiao lai zhu xia ge 。mo jiao ming yue qu ,liu zhe zui chang e 。

    xiu hu xiang feng nuan ,sha chuang shu se xin 。gong hua zheng xiao ri ,chi cao an sheng chun 。
    lu shu wen ge diao ,qing lou jian wu ren 。zhao yang tao li yue ,luo qi zi xiang qin 。

    jin ri ming guang li ,hai xu jie ban you 。chun feng kai zi dian ,tian le xia zhu lou 。
    yan wu quan zhi qiao ,jiao ge ban yu xiu 。geng lian hua yue ye ,gong nv xiao cang gou 。

    han xue mei zhong jin ,chun feng liu shang gui 。gong ying jiao yu zui ,yan yan yu hai fei 。
    chi ri ming ge xi ,xin hua yan wu yi 。wan lai yi cai zhang ,hang le ni guang hui 。

    shui lu na xun dian ,hua gong bei que lou 。ying ge wen tai ye ,feng chui rao ying zhou 。
    su nv ming zhu pei ,tian ren long cai qiu 。jin chao feng ri hao ,yi ru wei yang you 。

    【zhu shi 】:

    yu :

    ①yi chong zhi xi jian ying er you guang ze de mei dan 。《shang shu ·yin (yìn)zheng 》:“huo yan kun gang ,yu dan ju fen 。”(yin :gu guo ming 。yan :fen shao 。)《shi jing ·xiao ya ·he ming 》:“ta shan zhi dan ,ke yi gong yu 。”(gong :zhi zuo 。)②yu qi 。《zuo chuan ·zhuang gong shi nian 》:“xi sheng yu bo ,fu gan jia ye 。”(xi sheng :ji si yong de niu yang zhu 。jia :zeng jia 。zhi xu bao 。)③jing mei zhen gui de 。ge hong 《bao piao zi ·wai pian ·jie bao 》:“chong jie jian zhi qing feng ,su yu shi zhi ming jin 。”④jie bai mei hao de 。bao zhao 《wu he fu 》:“die shuang mao er long ying ,zhen yu yu er lin xia 。”(yu :yu yi 。)⑤xiang zhu ;pei yang 。《shi jing ·da ya ·min lao 》:“wang yu yu nv ,shi yong da jian 。”(yong :yi 。jian :gui quan 。)

    lou :

    ①liang ceng huo liang ceng yi shang de fang wu 。du fu 《deng yue yang lou 》:“xi wen dong ting shui ,jin shang yue yang lou 。”②she zai gao chu de jian zhu ,duo yong zuo 瞭wang 。《zuo chuan ·xuan gong shi wu nian 》:“deng zhu lou che ,shi hu song er gao zhi 。”

    chao :

    ①diao wo 。《xun zi ·quan xue 》:“na fang you diao yan ,ming yue meng jiu ,yi yu wei chao 。”②zhi ji ta dong wu de wo 。bai ju yi 《jun zhong chun yan yin zeng zhu ke 》:“feng chao yu yi xue 。”③diao huo ji ta dong wu zuo wo 。《gu shi shi jiu shou 》zhi qi :“sai wei shuang fei yan ,xian ni chao jun wu 。”④jie zhi di ren huo dao zei cang shen de de fang 。《xin tang shu ·du mu chuan 》:“bu shu yue bi fu zei chao 。”⑤zhou dai zhu hou guo ming 。chun qiu shi wei wu guo suo mie 。zai jin an hui sheng chao hu shi dong bei 。

    fei :

    [fei cui ]1.yi chong yu mao chi gong de diao 。qi xi yu shui bian ,zai shan dong shu xue zhong zhu chao ,bu shi yu ha kun chong 。yu mao ke zuo zhuang shi pin 。si ma xiang ru 《zi xu fu 》:“yan fei cui 。”2. mei yu ming 。lu se de yu 。《huai na zi ·tai zu 》:“bi yao yu zhu ,fei cui dai mao ,wen cai ming lang ,run ze re ru ……”

    cui :

    ①“fei cui ”de sheng chen 。《chu ci ·qiao hun 》:“di shi cui qiao (qiáo)。”(di :dan 。qiao :yu mao 。)quan de yu 《lv guan xue qing you du xin yue zhong xing suo gan yin cheng za yan 》:“zhu huan cui pei sheng shan shan 。”(pei :pei shi 。shan shan :yu sheng 。)②qing lu se 。li bai 《lu shan yao 》:“cui ying gong xia ying chao ri 。”③yi chong qing lu se de ci diao ,ye jiao “cui diao 。”zuo sai 《shu dou fu 》:“kong cui qun xiang ,xi xiang jing chi 。”

    jin :

    ①jin shu de tong chen 。《xun zi ·quan xue 》:“qie er she zhi ,xiu mu bu she ;qie er bu she ,jin dan ke lou 。”《zhou li ·qiu guan ·zhi jin 》:“ru ji jin xi yu wei bing qi zhi fu 。”(wei :zhi zuo 。)②jin huang se 。《yue yang lou ji 》:“fu guang yue jin 。”《a fang gong fu 》:“jin kuai zhu li ,qi zhi yi li ,qin ren shi zhi ,yi bu shen xi 。”③qian cai ;qian 。《shi ji ·chen cheng xiang shi jia 》:“chen wen (chen )ping shou zhu jiang jin ,jin duo zhe de shan chu ,jin shao zhe de e chu 。”④jin shu zhi de le qi huo bing qi 。《li ji ·le ji 》:“jin dan si zhu ,le zhi qi ye 。”《huai na zi ·shui shan 》:“di dan bu li ,er ke yi li jin 。”(li jin :mo li dao jian 。)⑤gu dai ba yin zhi yi 。《zhou li ·chun guan ·da shi 》:“jie bo zhi yi ba yan ,jin 、dan 、tu 、ge 、si 、mu 、pao 、zhu 。”⑥gu dai ji suan huo bi de chan wei 。yi yi yi (er shi si liang )wei yi jin ,huo yi yi jin wei yi jin 。《shi ji ·yan shao gong shi jia 》:“zi zhi yin wei (wèi)su dai bai jin 。”(zi zhi :ren ming 。wei :zeng yu 。)《wu ren mu bei ji 》:“you xian shi da fu fa wu shi jin ,mai wu ren zhi dou er han zhi 。”(dou dòu:geng xiang ;tou lu 。)《yu zhong za ji 》:“fu zhe lu shu bai jin 。”⑦bi yu jian gu 。《guo qin lun 》:“shi huang zhi xin ,zi yi wei guan zhong zhi de ,jin cheng qian li 。”⑧wu hang zhi yi 。《shang shu ·hong fan 》:“wu hang :yi yue shui ,er yue huo ,san yue mu ,si yue jin ,wu yue tu 。”⑨chao dai ming (gong yuan 1115—1234nian )。nv zhen zu wan yan bu shou ling a gu da suo jian 。

    dian :

    ①gao da de fang wu 。《hou han shu ·cai mao chuan 》:“meng zuo da dian 。”②te zhi di wang ju zhu ji ting zheng de chu suo 。bai ju yi 《chang hen ge 》:“qi yue qi ri chang sheng dian ,ye ban mo ren si yu shi 。”③zhi si miao gong feng shen fo de dian tang 。yang xuan zhi 《luo yang ga lan ji 》juan yi :“fu tu bei you fo dian yi suo 。”④hang jun 、zuo zhan shi zou zai zui hou ya zhen 。《zuo chuan ·xiang gong er shi liu nian 》:“jin ren zhi zhu rong che zhi dian ,yi wei mou zhu 。”⑤zhi la zai zui hou 。《na ji shu ·qiu ju yuan chuan 》:“ji neng ling di bu dian ,zheng xian mo fu 。”(ling :ya dao 。fu :shi bai 。)[dian xia ]1. dian jie zhi xia 。《zhuang zi ·shui jian 》:“shi feng jian yu dian xia 。”2.gu dai chen xia dui huang tai zi 、huang hou ji zhu wang de zun chen 。jin wei dui jun zhu guo wang chu 、qin wang 、huang tai hou 、huang hou 、gong zhu deng de zun chen 。《xin tang shu ·yin tai zi jian cheng chuan 》:“dian xia te yi di chang ju dong gong ,fei you gong de wei ren suo chen dao 。”[dian jun ]hang jun 、zuo zhan shi pai zai zui hou de jun dui 。《jin shu ·wang tan zhi chuan 》:“dian jun hou ru 。”[dian zui ]deng di de gao di shang xia 。zui zhi shang deng huo tou ming ,dian zhi xia deng huo mo ming 。《han shu ·xuan di ji 》:“cheng xiang yu shi ke dian zui yi wen 。”

    yuan :

    [yuan yang ]shui diao ming 。xiang chuan ci xiong ou ju bu li ,gu ren chen zhi wei “pi diao ”。bi yu fu qi 。《shi jing ·xiao ya ·yuan yang 》:“yuan yang yu fei ,bi zhi luo zhi 。”(bi 、luo :jie bu diao wang 。)wen ting jun 《na ge zi 》:“bu ru cong jia yu ,zuo yuan yang 。”ye bi yu cheng shuang cheng dui de 。