• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 乘輿擁翠蓋,扈從金城東。

    “乘輿擁翠蓋,扈從金城東。”詩句出處:《東武吟》;是唐朝詩人李白的作品。

    好古笑流俗,素聞賢達風。方希佐明主,長揖辭成功。
    白日在高天,回光燭微躬。恭承鳳凰詔,欻起雲蘿中。
    清切紫霄迥,優遊丹禁通。君王賜顏色,聲價凌煙虹。
    乘輿擁翠蓋,扈從金城東。寶馬麗絕景,錦衣入新豐。
    依巖望松雪,對酒鳴絲桐。因學揚子雲,獻賦甘泉宮。
    天書美片善,清芬播無窮。歸來入咸陽,談笑皆王公。
    一朝去金馬,飄落成飛蓬。賓客日疏散,玉樽亦已空。
    才力猶可倚,不慚世上雄。閑作東武吟,曲盡情未終。
    書此謝知己,吾尋黃綺翁。

    《東武吟》唐朝詩人李白的作品。
    【註釋】:

    乘:

    (一)①登;升。屈原《涉江》:“乘鄂渚而反顧兮,欸秋冬之緒風。”《詩經·衛風·氓》:“乘彼垝垣,以望復關。”(垝垣:毀壞的土墻。復關:地名。)②坐;駕。《墨子·親士》:“良馬難乘,然可以任重致遠。”③趁著;憑借。賈誼《過秦論》:“因利乘便,宰割天下,分裂山河。”李白《塞下曲六首》之五:“塞虜乘秋下,天兵出漢傢。”(塞虜:塞外之敵。)④欺凌。《荀子·強國》:“一國作謀,則三國必起而乘我。”⑤追逐。《漢書·陳湯傳》:“吏士喜,大呼乘之。”⑥戰勝。《尚書·西伯戡黎》:“周人乘黎。”(黎:國名。)⑦計算;計劃。《韓非子·難一》:“為人臣者,乘事而有功則賞。”⑧乘法。算術中四則運算方法之一。《三國志·吳書·趙達傳》:“此術微妙,頭乘尾除,一算之法,父子不相語。”⑨佛教術語。指解釋教義深淺的等級。張羽《贈僧還日本》:“遍參東土法,頓悟上乘禪。” (二)shèng ①量詞。一車四馬的總稱。《史記·陳涉世傢》:“車六七百乘,騎千餘,卒數萬人。”②四的代稱。《左傳·殽之戰》:“以乘韋先,牛十二犒師。”③春秋時晉國史書名。後泛指一般史書。④帝王的代稱。班固《東都賦》:“損乘輿之服禦。”(損:減少。服禦:指帝王的衣物等用品。)

    乘輿:

    ①帝王的坐車。《孟子·梁惠王》:“今~~已駕矣。”②泛指車駕。《潛夫論·贊學》:“是故造父疾趨,百步而廢;自托~~,坐致千裡。”③代稱帝王。班固《東都賦》:“禮官整儀,~~乃出。”④chéng yú坐車子。《呂氏春秋·不屈》:“惠子易衣變冠,~~而走,幾不出乎魏境。”

    輿:

    ①車廂。《論語·衛靈公》:“在輿,則見其倚於衡也。”(衡:車轅端的橫木。)②車。《墨子·公輸》:“鄰有敝輿而欲竊之。”《三國志·蜀書·先主傳》:“出則同輿,坐則同席。”③轎子。《徐霞客遊記·滇遊日記九》:“油碧輿五六肩。”④用車運載。《周書 ·顏之儀傳》:“運乃輿櫬(chèn)詣朝堂,陳帝八失。”(運:人名。櫬:棺材。詣:到。)⑤舉;抬。劉義慶《世說新語·忿狷》:“便輿床就之。”⑥古代職位低賤的吏卒。《左傳·昭公七年》:“人有十等……皂臣輿,輿臣隸。”⑦眾;多。《舊唐書·宣宗紀》:“有時微行人間,采聽輿論。”(微行:隱藏身分;便裝出行。)⑧竹篼(dōu);抬人登山的用具。《漢書 ·嚴助傳》:“輿轎而隃領。”(隃:通“逾”,翻越。領:通“嶺”,山嶺。)⑨眾;眾人的。《左傳·僖公二十八年》:“晉侯聽輿人之誦。”

    擁:

    ①抱;懷抱。《儀禮·公食大夫禮》:“左擁簠(fǔ)梁,右執湆(qì)以降。”(簠:承稻粱的器皿。湆:肉汁。)②執持。王安石《遊褒禪山記》:“餘與四人擁火以入。”③據有;擁有。賈誼《過秦論》:“秦孝公據崤函之固,擁雍州之地。”《三國志·蜀志·諸葛亮傳》:“今操已擁百萬之眾,挾天子以令諸侯,此誠不可與爭鋒。”④圍著;簇擁。范成大《峨眉山行記》:“熾炭擁爐危坐。”(熾:火旺。危坐:端坐。)柳永《望海潮》:“千騎擁高牙。”(高牙:牙旗,借指高級官吏。)⑤擁擠;阻塞。韓愈《左遷至藍關示侄孫湘》詩:“雪擁藍關馬不前。”⑥扶助;護衛。《漢書·西域傳上·康居國》:“宣帝時,匈奴乖亂,五單於並爭,漢擁立呼韓邪單於。”⑦遮掩。《禮記·內則》:“女子出門,必擁蔽其面。”[擁護]扶助;護衛。《漢書·陳湯傳》:“(郅支)怨漢擁護呼韓邪而不助己,因辱漢使者江迺始等。”

    翠:

    ①“翡翠”的省稱。《楚辭·招魂》:“砥室翠翹(qiáo)。”(砥:石。翹:羽毛。)權德輿《旅館雪晴又睹新月眾興所感因成雜言》:“珠環翠佩聲珊珊。”(佩:佩飾。珊珊:玉聲。)②青綠色。李白《廬山謠》:“翠影紅霞映朝日。”③一種青綠色的雌鳥,也叫“翠鳥。”左思《蜀都賦》:“孔翠群翔,犀象競馳。”

    翠蓋:

    以翠羽裝飾的傘。揚雄《甘泉賦》:“流星旄以電燭兮,咸~~而鸞旗。”

    蓋:

    ①用草或葦編成的覆蓋物。《左傳·襄公十四年》:“被苫(shān)蓋,蒙荊棘。”(被:覆蓋。苫:用草編成的覆蓋物。)②建築房屋。王褒《僮約》:“治舍蓋屋。”③車蓋、傘等遮陽擋雨的用具。《周禮·考工記·輪人》:“輪人為蓋。”《史記·淮南衡山列傳》:“為黃屋蓋乘輿,出入擬於天子。”(屋:同“幄”。帳幕。)④器物上的蓋子。《禮記·少儀》:“器則執蓋。”⑤遮蔽;掩蓋。《淮南子·說林》:“日月欲明而浮雲蓋之。”⑥超過;壓倒。《史記·項羽本紀》:“力拔山兮氣蓋世。”⑦崇尚。《國語· 吳語》:“夫固知君王之蓋威以好勝也。”⑧副詞。表推測,相當於“大概”。《論語·裡仁》:“蓋有之矣,我未之見也。”⑨連詞。承接上文。表示原因。《史記·屈原賈生列傳》:“屈平之作《離騷》,蓋自怨生也。”⑩助詞。多用於句首。無實在意義,其作用隻是引出下面的議論或說明。《史記·李斯列傳》:“蓋聞聖人遷徙無常,就變而從時,見末而知本,觀指而睹歸。”(本:根。)(11)通“盍”(hé),是“何不”的合音。《禮記·檀弓上》:“子蓋言子之志於公乎?”(12)通“闔”。門扇。《左傳·莊公三十二年》:“犖有力焉,能投蓋於稷門。”

    扈:

    ①古代養馬的仆役。《公羊傳·宣公十二年》:“廝役扈養死者數百人。”(養:炊烹者。)②侍從;跟隨。《漢書·司馬相如傳》:“扈從橫行,出乎四校之中。”蘇軾《和三舍人省上》:“共扈翠輦朝宣光。”③披;帶。《楚辭·離騷》:“扈江離與辟芷兮,紉秋蘭以為佩。”(江離、辟芷:皆香草。)④止;制止。《左傳· 昭公十七年》:“扈民無淫者也。”⑤鳥名。《詩經·小雅·小宛》:“交交桑扈,率場啄粟。”

    扈從:

    ①隨從護駕的人。司馬相如《上林賦》:“孫叔奉轡,衛公參乘,~~橫行,出乎四校之中。”②謂隨從帝王出巡。李白《東武吟》:“乘輿擁翠蓋,~~金城東。”

    從:

    (一)[從容]1.逍遙自在。歐陽修《浪淘沙》:“把酒祝東風,且共從容。”2.鎮靜安詳。黃溍《日損齋筆記·文獻黃公神道碑》:“俯仰從容,不大聲色。” (二)cóng ①相隨;跟隨。《論語·微子》:“子路從而後。”《史記·李斯列傳》:“乃從荀卿學帝王之術。”②追逐;追趕。《孫子兵法· 軍爭》:“佯北勿從。”③聽從;依從。《左傳· 莊公十年》:“小惠未遍,民弗從也。”《荀子·天論》:“從天而頌之,孰與制天命而用之。”④聽任;任憑。杜甫《屏跡》:“失學從兒懶,長貧任婦愁。”⑤做;參與。王安石《上皇帝萬言書》:“及使之從政,則茫然不知其方……”⑥指跟隨的人。《後漢書·單超傳》:“其仆從皆乘牛車……”⑦副的。與“正”相對。古代官吏的品級有正、從之分。《唐六典》:“司封郎中員外郎掌邦之封爵,凡有九等。一曰王,正一品,食邑一萬戶;二曰郡王,從一品,食邑五千戶。”⑧次要的;附屬的。《老殘遊記》第四回:“居然也拿住瞭兩個為從的強盜夥計。”⑨舊指堂房,即同宗而非嫡親的親屬。《三國志· 蜀書·許靖傳》:“(靖)少(shào)與從弟劭俱知名。”⑩介詞。自;由。1.表示起點。柳宗元《至小丘西小石潭記》:“自小丘西行百二十步。”2. 表示對象,相當於“向”。宋濂《送東陽馬生序》:“嘗趨百裡外從鄉之先達執經叩問。”(三) sǒng [從容(yǒng)]同“慫恿”。鼓動。《史記·淮南衡山列傳》:“日夜從容(衡山)王密謀反事。”(反:反叛。)(四) zòng ①古代南北方向稱“從”,東西方向稱“衡(橫)”。《詩經·齊風·南山》:“衡從其畝。”(畝:田壟。)②特指“合縱”。戰國時南北六國土地相連,聯合反對西面的秦國,稱“合從”,省稱“從”。李斯《諫逐客書》:“遂散六國之從。”③放縱。晁錯《賢良文學對策》:“其行罰也,非以忿怒妄誅而從暴心也。”

    金:

    ①金屬的通稱。《荀子·勸學》:“鍥而舍之,朽木不折;鍥而不舍,金石可鏤。”《周禮·秋官·職金》:“入其金錫於為兵器之府。”(為:制作。)②金黃色。《嶽陽樓記》:“浮光躍金。”《阿房宮賦》:“金塊珠礫,棄擲迤邐,秦人視之,亦不甚惜。”③錢財;錢。《史記·陳丞相世傢》:“臣聞(陳)平受諸將金,金多者得善處,金少者得惡處。”④金屬制的樂器或兵器。《禮記·樂記》:“金石絲竹,樂之器也。”《淮南子·說山》:“砥石不利,而可以利金。”(利金:磨利刀劍。)⑤古代八音之一。《周禮·春官·大師》:“皆播之以八言,金、石、土、革、絲、木、匏、竹。”⑥古代計算貨幣的單位。以一鎰(二十四兩)為一金,或以一斤為一金。《史記·燕召公世傢》:“子之因遺(wèi)蘇代百金。”(子之:人名。遺:贈與。)《五人墓碑記》:“有賢士大夫發五十金,買五人之脰而函之。”(脰dòu:頸項;頭臚。)《獄中雜記》:“富者賂數百金。”⑦比喻堅固。《過秦論》:“始皇之心,自以為關中之地,金城千裡。”⑧五行之一。《尚書·洪范》:“五行:一曰水,二曰火,三曰木,四曰金,五曰土。”⑨朝代名(公元1115—1234年)。女真族完顏部首領阿骨打所建。

    金城:

    ①城內的牙城。《宋書·王鎮惡傳》:“蒯恩入東門,便北回擊射堂,前攻~~東門;鎮惡入東門,便直擊~~西門。”②如金鑄之城。指堅固之城。《韓非子·用人》:“不謹蕭墻之患,而固~~於遠境。”

    城:

    ①城郭。一般是兩重,裡面的稱城,外面的稱郭。賈誼《過秦論》:“然後踐華為城,因河為池。”②古代都邑為中心的所轄地區稱城。《史記·廉頗藺相如列傳》:“秦昭王聞之,使人遺(wèi)趙王書,願以十五城請易璧。”(遺:送給。易:交換。)③築城。《漢書·高帝紀》:“令天下縣邑城。”《詩經·小雅·出車》:“天子命我,城彼朔方。”(朔方:北方。)④守城。魏源《聖武記》卷一:“我朝縱還臺堡降卒二千,城者拒之。”⑤城墻以內的地方。韓翊(yì)《寒食》:“春城無處不飛花,寒食東風禦柳斜。”(禦柳:皇宮栽的柳樹。)⑥城市;都市。《史記·吳起傳》:“魏文侯以為將,擊秦,拔五城。”


  • 乘舆拥翠盖,扈从金城东。

    “乘舆拥翠盖,扈从金城东。”诗句出处:《东武吟》;是唐朝诗人李白的作品。

    好古笑流俗,素闻贤达风。方希佐明主,长揖辞成功。
    白日在高天,回光烛微躬。恭承凤凰诏,欻起云萝中。
    清切紫霄迥,优游丹禁通。君王赐颜色,声价凌烟虹。
    乘舆拥翠盖,扈从金城东。宝马丽绝景,锦衣入新丰。
    依岩望松雪,对酒鸣丝桐。因学扬子云,献赋甘泉宫。
    天书美片善,清芬播无穷。归来入咸阳,谈笑皆王公。
    一朝去金马,飘落成飞蓬。宾客日疏散,玉樽亦已空。
    才力犹可倚,不惭世上雄。闲作东武吟,曲尽情未终。
    书此谢知己,吾寻黄绮翁。

    《东武吟》唐朝诗人李白的作品。
    【注释】:

    乘:

    (一)①登;升。屈原《涉江》:“乘鄂渚而反顾兮,欸秋冬之绪风。”《诗经·卫风·氓》:“乘彼垝垣,以望复关。”(垝垣:毁坏的土墙。复关:地名。)②坐;驾。《墨子·亲士》:“良马难乘,然可以任重致远。”③趁着;凭借。贾谊《过秦论》:“因利乘便,宰割天下,分裂山河。”李白《塞下曲六首》之五:“塞虏乘秋下,天兵出汉家。”(塞虏:塞外之敌。)④欺凌。《荀子·强国》:“一国作谋,则三国必起而乘我。”⑤追逐。《汉书·陈汤传》:“吏士喜,大呼乘之。”⑥战胜。《尚书·西伯戡黎》:“周人乘黎。”(黎:国名。)⑦计算;计划。《韩非子·难一》:“为人臣者,乘事而有功则赏。”⑧乘法。算术中四则运算方法之一。《三国志·吴书·赵达传》:“此术微妙,头乘尾除,一算之法,父子不相语。”⑨佛教术语。指解释教义深浅的等级。张羽《赠僧还日本》:“遍参东土法,顿悟上乘禅。” (二)shèng ①量词。一车四马的总称。《史记·陈涉世家》:“车六七百乘,骑千余,卒数万人。”②四的代称。《左传·殽之战》:“以乘韦先,牛十二犒师。”③春秋时晋国史书名。后泛指一般史书。④帝王的代称。班固《东都赋》:“损乘舆之服御。”(损:减少。服御:指帝王的衣物等用品。)

    乘舆:

    ①帝王的坐车。《孟子·梁惠王》:“今~~已驾矣。”②泛指车驾。《潜夫论·赞学》:“是故造父疾趋,百步而废;自托~~,坐致千里。”③代称帝王。班固《东都赋》:“礼官整仪,~~乃出。”④chéng yú坐车子。《吕氏春秋·不屈》:“惠子易衣变冠,~~而走,几不出乎魏境。”

    舆:

    ①车厢。《论语·卫灵公》:“在舆,则见其倚于衡也。”(衡:车辕端的横木。)②车。《墨子·公输》:“邻有敝舆而欲窃之。”《三国志·蜀书·先主传》:“出则同舆,坐则同席。”③轿子。《徐霞客游记·滇游日记九》:“油碧舆五六肩。”④用车运载。《周书 ·颜之仪传》:“运乃舆榇(chèn)诣朝堂,陈帝八失。”(运:人名。榇:棺材。诣:到。)⑤举;抬。刘义庆《世说新语·忿狷》:“便舆床就之。”⑥古代职位低贱的吏卒。《左传·昭公七年》:“人有十等……皂臣舆,舆臣隶。”⑦众;多。《旧唐书·宣宗纪》:“有时微行人间,采听舆论。”(微行:隐藏身分;便装出行。)⑧竹篼(dōu);抬人登山的用具。《汉书 ·严助传》:“舆轿而隃领。”(隃:通“逾”,翻越。领:通“岭”,山岭。)⑨众;众人的。《左传·僖公二十八年》:“晋侯听舆人之诵。”

    拥:

    ①抱;怀抱。《仪礼·公食大夫礼》:“左拥簠(fǔ)梁,右执湆(qì)以降。”(簠:承稻粱的器皿。湆:肉汁。)②执持。王安石《游褒禅山记》:“余与四人拥火以入。”③据有;拥有。贾谊《过秦论》:“秦孝公据崤函之固,拥雍州之地。”《三国志·蜀志·诸葛亮传》:“今操已拥百万之众,挟天子以令诸侯,此诚不可与争锋。”④围着;簇拥。范成大《峨眉山行记》:“炽炭拥炉危坐。”(炽:火旺。危坐:端坐。)柳永《望海潮》:“千骑拥高牙。”(高牙:牙旗,借指高级官吏。)⑤拥挤;阻塞。韩愈《左迁至蓝关示侄孙湘》诗:“雪拥蓝关马不前。”⑥扶助;护卫。《汉书·西域传上·康居国》:“宣帝时,匈奴乖乱,五单于并争,汉拥立呼韩邪单于。”⑦遮掩。《礼记·内则》:“女子出门,必拥蔽其面。”[拥护]扶助;护卫。《汉书·陈汤传》:“(郅支)怨汉拥护呼韩邪而不助己,因辱汉使者江迺始等。”

    翠:

    ①“翡翠”的省称。《楚辞·招魂》:“砥室翠翘(qiáo)。”(砥:石。翘:羽毛。)权德舆《旅馆雪晴又睹新月众兴所感因成杂言》:“珠环翠佩声珊珊。”(佩:佩饰。珊珊:玉声。)②青绿色。李白《庐山谣》:“翠影红霞映朝日。”③一种青绿色的雌鸟,也叫“翠鸟。”左思《蜀都赋》:“孔翠群翔,犀象竞驰。”

    翠盖:

    以翠羽装饰的伞。扬雄《甘泉赋》:“流星旄以电烛兮,咸~~而鸾旗。”

    盖:

    ①用草或苇编成的覆盖物。《左传·襄公十四年》:“被苫(shān)盖,蒙荆棘。”(被:覆盖。苫:用草编成的覆盖物。)②建筑房屋。王褒《僮约》:“治舍盖屋。”③车盖、伞等遮阳挡雨的用具。《周礼·考工记·轮人》:“轮人为盖。”《史记·淮南衡山列传》:“为黄屋盖乘舆,出入拟于天子。”(屋:同“幄”。帐幕。)④器物上的盖子。《礼记·少仪》:“器则执盖。”⑤遮蔽;掩盖。《淮南子·说林》:“日月欲明而浮云盖之。”⑥超过;压倒。《史记·项羽本纪》:“力拔山兮气盖世。”⑦崇尚。《国语· 吴语》:“夫固知君王之盖威以好胜也。”⑧副词。表推测,相当于“大概”。《论语·里仁》:“盖有之矣,我未之见也。”⑨连词。承接上文。表示原因。《史记·屈原贾生列传》:“屈平之作《离骚》,盖自怨生也。”⑩助词。多用于句首。无实在意义,其作用只是引出下面的议论或说明。《史记·李斯列传》:“盖闻圣人迁徙无常,就变而从时,见末而知本,观指而睹归。”(本:根。)(11)通“盍”(hé),是“何不”的合音。《礼记·檀弓上》:“子盖言子之志于公乎?”(12)通“阖”。门扇。《左传·庄公三十二年》:“荦有力焉,能投盖于稷门。”

    扈:

    ①古代养马的仆役。《公羊传·宣公十二年》:“厮役扈养死者数百人。”(养:炊烹者。)②侍从;跟随。《汉书·司马相如传》:“扈从横行,出乎四校之中。”苏轼《和三舍人省上》:“共扈翠辇朝宣光。”③披;带。《楚辞·离骚》:“扈江离与辟芷兮,纫秋兰以为佩。”(江离、辟芷:皆香草。)④止;制止。《左传· 昭公十七年》:“扈民无淫者也。”⑤鸟名。《诗经·小雅·小宛》:“交交桑扈,率场啄粟。”

    扈从:

    ①随从护驾的人。司马相如《上林赋》:“孙叔奉辔,卫公参乘,~~横行,出乎四校之中。”②谓随从帝王出巡。李白《东武吟》:“乘舆拥翠盖,~~金城东。”

    从:

    (一)[从容]1.逍遥自在。欧阳修《浪淘沙》:“把酒祝东风,且共从容。”2.镇静安详。黄溍《日损斋笔记·文献黄公神道碑》:“俯仰从容,不大声色。” (二)cóng ①相随;跟随。《论语·微子》:“子路从而后。”《史记·李斯列传》:“乃从荀卿学帝王之术。”②追逐;追赶。《孙子兵法· 军争》:“佯北勿从。”③听从;依从。《左传· 庄公十年》:“小惠未遍,民弗从也。”《荀子·天论》:“从天而颂之,孰与制天命而用之。”④听任;任凭。杜甫《屏迹》:“失学从儿懒,长贫任妇愁。”⑤做;参与。王安石《上皇帝万言书》:“及使之从政,则茫然不知其方……”⑥指跟随的人。《后汉书·单超传》:“其仆从皆乘牛车……”⑦副的。与“正”相对。古代官吏的品级有正、从之分。《唐六典》:“司封郎中员外郎掌邦之封爵,凡有九等。一曰王,正一品,食邑一万户;二曰郡王,从一品,食邑五千户。”⑧次要的;附属的。《老残游记》第四回:“居然也拿住了两个为从的强盗伙计。”⑨旧指堂房,即同宗而非嫡亲的亲属。《三国志· 蜀书·许靖传》:“(靖)少(shào)与从弟劭俱知名。”⑩介词。自;由。1.表示起点。柳宗元《至小丘西小石潭记》:“自小丘西行百二十步。”2. 表示对象,相当于“向”。宋濂《送东阳马生序》:“尝趋百里外从乡之先达执经叩问。”(三) sǒng [从容(yǒng)]同“怂恿”。鼓动。《史记·淮南衡山列传》:“日夜从容(衡山)王密谋反事。”(反:反叛。)(四) zòng ①古代南北方向称“从”,东西方向称“衡(横)”。《诗经·齐风·南山》:“衡从其亩。”(亩:田垄。)②特指“合纵”。战国时南北六国土地相连,联合反对西面的秦国,称“合从”,省称“从”。李斯《谏逐客书》:“遂散六国之从。”③放纵。晁错《贤良文学对策》:“其行罚也,非以忿怒妄诛而从暴心也。”

    金:

    ①金属的通称。《荀子·劝学》:“锲而舍之,朽木不折;锲而不舍,金石可镂。”《周礼·秋官·职金》:“入其金锡于为兵器之府。”(为:制作。)②金黄色。《岳阳楼记》:“浮光跃金。”《阿房宫赋》:“金块珠砾,弃掷迤逦,秦人视之,亦不甚惜。”③钱财;钱。《史记·陈丞相世家》:“臣闻(陈)平受诸将金,金多者得善处,金少者得恶处。”④金属制的乐器或兵器。《礼记·乐记》:“金石丝竹,乐之器也。”《淮南子·说山》:“砥石不利,而可以利金。”(利金:磨利刀剑。)⑤古代八音之一。《周礼·春官·大师》:“皆播之以八言,金、石、土、革、丝、木、匏、竹。”⑥古代计算货币的单位。以一镒(二十四两)为一金,或以一斤为一金。《史记·燕召公世家》:“子之因遗(wèi)苏代百金。”(子之:人名。遗:赠与。)《五人墓碑记》:“有贤士大夫发五十金,买五人之脰而函之。”(脰dòu:颈项;头胪。)《狱中杂记》:“富者赂数百金。”⑦比喻坚固。《过秦论》:“始皇之心,自以为关中之地,金城千里。”⑧五行之一。《尚书·洪范》:“五行:一曰水,二曰火,三曰木,四曰金,五曰土。”⑨朝代名(公元1115—1234年)。女真族完颜部首领阿骨打所建。

    金城:

    ①城内的牙城。《宋书·王镇恶传》:“蒯恩入东门,便北回击射堂,前攻~~东门;镇恶入东门,便直击~~西门。”②如金铸之城。指坚固之城。《韩非子·用人》:“不谨萧墙之患,而固~~于远境。”

    城:

    ①城郭。一般是两重,里面的称城,外面的称郭。贾谊《过秦论》:“然后践华为城,因河为池。”②古代都邑为中心的所辖地区称城。《史记·廉颇蔺相如列传》:“秦昭王闻之,使人遗(wèi)赵王书,愿以十五城请易璧。”(遗:送给。易:交换。)③筑城。《汉书·高帝纪》:“令天下县邑城。”《诗经·小雅·出车》:“天子命我,城彼朔方。”(朔方:北方。)④守城。魏源《圣武记》卷一:“我朝纵还台堡降卒二千,城者拒之。”⑤城墙以内的地方。韩翊(yì)《寒食》:“春城无处不飞花,寒食东风御柳斜。”(御柳:皇宫栽的柳树。)⑥城市;都市。《史记·吴起传》:“魏文侯以为将,击秦,拔五城。”


  • cheng yu yong cui gai ,hu cong jin cheng dong 。

    “cheng yu yong cui gai ,hu cong jin cheng dong 。”shi gou chu chu :《dong wu yin 》;shi tang chao shi ren li bai de zuo pin 。

    hao gu xiao liu su ,su wen xian da feng 。fang xi zuo ming zhu ,chang yi ci cheng gong 。
    bai ri zai gao tian ,hui guang zhu wei gong 。gong cheng feng huang zhao ,xu qi yun luo zhong 。
    qing qie zi xiao jiong ,you you dan jin tong 。jun wang ci yan se ,sheng jia ling yan hong 。
    cheng yu yong cui gai ,hu cong jin cheng dong 。bao ma li jue jing ,jin yi ru xin feng 。
    yi yan wang song xue ,dui jiu ming si tong 。yin xue yang zi yun ,suo fu gan quan gong 。
    tian shu mei pian shan ,qing fen bo mo qiong 。gui lai ru xian yang ,tan xiao jie wang gong 。
    yi chao qu jin ma ,piao la cheng fei peng 。bin ke ri shu san ,yu zun yi yi kong 。
    cai li you ke yi ,bu can shi shang xiong 。xian zuo dong wu yin ,qu jin qing wei zhong 。
    shu ci xie zhi ji ,wu xun huang qi weng 。

    《dong wu yin 》tang chao shi ren li bai de zuo pin 。
    【zhu shi 】:

    cheng :

    (yi )①deng ;sheng 。qu yuan 《she jiang 》:“cheng e zhu er fan gu xi ,ai qiu dong zhi xu feng 。”《shi jing ·wei feng ·mang 》:“cheng bi gui yuan ,yi wang fu guan 。”(gui yuan :hui huai de tu qiang 。fu guan :de ming 。)②zuo ;jia 。《mo zi ·qin shi 》:“liang ma nan cheng ,ran ke yi ren chong zhi yuan 。”③chen zhao ;ping jie 。gu yi 《guo qin lun 》:“yin li cheng bian ,zai ge tian xia ,fen lie shan he 。”li bai 《sai xia qu liu shou 》zhi wu :“sai lu cheng qiu xia ,tian bing chu han jia 。”(sai lu :sai wai zhi di 。)④qi ling 。《xun zi ·jiang guo 》:“yi guo zuo mou ,ze san guo bi qi er cheng wo 。”⑤zhui zhu 。《han shu ·chen shang chuan 》:“li shi xi ,da hu cheng zhi 。”⑥zhan sheng 。《shang shu ·xi bai kan li 》:“zhou ren cheng li 。”(li :guo ming 。)⑦ji suan ;ji hua 。《han fei zi ·nan yi 》:“wei ren chen zhe ,cheng shi er you gong ze shang 。”⑧cheng fa 。suan shu zhong si ze yun suan fang fa zhi yi 。《san guo zhi ·wu shu ·zhao da chuan 》:“ci shu wei miao ,tou cheng wei chu ,yi suan zhi fa ,fu zi bu xiang yu 。”⑨fo jiao shu yu 。zhi jie shi jiao yi shen jian de deng ji 。zhang yu 《zeng seng hai ri ben 》:“bian can dong tu fa ,du wu shang cheng chan 。” (er )shèng ①liang ci 。yi che si ma de zong chen 。《shi ji ·chen she shi jia 》:“che liu qi bai cheng ,ji qian yu ,cu shu mo ren 。”②si de dai chen 。《zuo chuan ·xiao zhi zhan 》:“yi cheng wei xian ,niu shi er kao shi 。”③chun qiu shi jin guo shi shu ming 。hou fan zhi yi ban shi shu 。④di wang de dai chen 。ban gu 《dong dou fu 》:“sun cheng yu zhi fu yu 。”(sun :jian shao 。fu yu :zhi di wang de yi wu deng yong pin 。)

    cheng yu :

    ①di wang de zuo che 。《meng zi ·liang hui wang 》:“jin ~~yi jia yi 。”②fan zhi che jia 。《qian fu lun ·zan xue 》:“shi gu zao fu ji qu ,bai bu er fei ;zi tuo ~~,zuo zhi qian li 。”③dai chen di wang 。ban gu 《dong dou fu 》:“li guan zheng yi ,~~nai chu 。”④chéng yúzuo che zi 。《lv shi chun qiu ·bu qu 》:“hui zi yi yi bian guan ,~~er zou ,ji bu chu hu wei jing 。”

    yu :

    ①che xiang 。《lun yu ·wei ling gong 》:“zai yu ,ze jian ji yi yu heng ye 。”(heng :che yuan duan de heng mu 。)②che 。《mo zi ·gong shu 》:“lin you bi yu er yu qie zhi 。”《san guo zhi ·shu shu ·xian zhu chuan 》:“chu ze tong yu ,zuo ze tong xi 。”③jiao zi 。《xu xia ke you ji ·dian you ri ji jiu 》:“you bi yu wu liu jian 。”④yong che yun zai 。《zhou shu ·yan zhi yi chuan 》:“yun nai yu chen (chèn)yi chao tang ,chen di ba shi 。”(yun :ren ming 。chen :guan cai 。yi :dao 。)⑤ju ;tai 。liu yi qing 《shi shui xin yu ·fen juan 》:“bian yu chuang jiu zhi 。”⑥gu dai zhi wei di jian de li cu 。《zuo chuan ·zhao gong qi nian 》:“ren you shi deng ……zao chen yu ,yu chen li 。”⑦zhong ;duo 。《jiu tang shu ·xuan zong ji 》:“you shi wei hang ren jian ,cai ting yu lun 。”(wei hang :yin cang shen fen ;bian zhuang chu hang 。)⑧zhu dou (dōu);tai ren deng shan de yong ju 。《han shu ·yan zhu chuan 》:“yu jiao er shu ling 。”(shu :tong “yu ”,fan yue 。ling :tong “ling ”,shan ling 。)⑨zhong ;zhong ren de 。《zuo chuan ·xi gong er shi ba nian 》:“jin hou ting yu ren zhi song 。”

    yong :

    ①bao ;huai bao 。《yi li ·gong shi da fu li 》:“zuo yong fu (fǔ)liang ,you zhi qi (qì)yi jiang 。”(fu :cheng dao liang de qi min 。qi :rou zhi 。)②zhi chi 。wang an dan 《you bao chan shan ji 》:“yu yu si ren yong huo yi ru 。”③ju you ;yong you 。gu yi 《guo qin lun 》:“qin xiao gong ju xiao han zhi gu ,yong yong zhou zhi de 。”《san guo zhi ·shu zhi ·zhu ge liang chuan 》:“jin cao yi yong bai mo zhi zhong ,jia tian zi yi ling zhu hou ,ci cheng bu ke yu zheng feng 。”④wei zhao ;cu yong 。fan cheng da 《e mei shan hang ji 》:“chi tan yong lu wei zuo 。”(chi :huo wang 。wei zuo :duan zuo 。)liu yong 《wang hai chao 》:“qian ji yong gao ya 。”(gao ya :ya qi ,jie zhi gao ji guan li 。)⑤yong ji ;zu sai 。han yu 《zuo qian zhi lan guan shi zhi sun xiang 》shi :“xue yong lan guan ma bu qian 。”⑥fu zhu ;hu wei 。《han shu ·xi yu chuan shang ·kang ju guo 》:“xuan di shi ,xiong nu guai luan ,wu chan yu bing zheng ,han yong li hu han xie chan yu 。”⑦zhe yan 。《li ji ·nei ze 》:“nv zi chu men ,bi yong bi ji mian 。”[yong hu ]fu zhu ;hu wei 。《han shu ·chen shang chuan 》:“(zhi zhi )yuan han yong hu hu han xie er bu zhu ji ,yin ru han shi zhe jiang 迺shi deng 。”

    cui :

    ①“fei cui ”de sheng chen 。《chu ci ·qiao hun 》:“di shi cui qiao (qiáo)。”(di :dan 。qiao :yu mao 。)quan de yu 《lv guan xue qing you du xin yue zhong xing suo gan yin cheng za yan 》:“zhu huan cui pei sheng shan shan 。”(pei :pei shi 。shan shan :yu sheng 。)②qing lu se 。li bai 《lu shan yao 》:“cui ying gong xia ying chao ri 。”③yi chong qing lu se de ci diao ,ye jiao “cui diao 。”zuo sai 《shu dou fu 》:“kong cui qun xiang ,xi xiang jing chi 。”

    cui gai :

    yi cui yu zhuang shi de san 。yang xiong 《gan quan fu 》:“liu xing mao yi dian zhu xi ,xian ~~er luan qi 。”

    gai :

    ①yong cao huo wei bian cheng de fu gai wu 。《zuo chuan ·xiang gong shi si nian 》:“bei shan (shān)gai ,meng jing ji 。”(bei :fu gai 。shan :yong cao bian cheng de fu gai wu 。)②jian zhu fang wu 。wang bao 《tong yao 》:“zhi she gai wu 。”③che gai 、san deng zhe yang dang yu de yong ju 。《zhou li ·kao gong ji ·lun ren 》:“lun ren wei gai 。”《shi ji ·huai na heng shan lie chuan 》:“wei huang wu gai cheng yu ,chu ru ni yu tian zi 。”(wu :tong “wo ”。zhang mu 。)④qi wu shang de gai zi 。《li ji ·shao yi 》:“qi ze zhi gai 。”⑤zhe bi ;yan gai 。《huai na zi ·shui lin 》:“ri yue yu ming er fu yun gai zhi 。”⑥chao guo ;ya dao 。《shi ji ·xiang yu ben ji 》:“li ba shan xi qi gai shi 。”⑦chong shang 。《guo yu · wu yu 》:“fu gu zhi jun wang zhi gai wei yi hao sheng ye 。”⑧fu ci 。biao tui ce ,xiang dang yu “da gai ”。《lun yu ·li ren 》:“gai you zhi yi ,wo wei zhi jian ye 。”⑨lian ci 。cheng jie shang wen 。biao shi yuan yin 。《shi ji ·qu yuan gu sheng lie chuan 》:“qu ping zhi zuo 《li sao 》,gai zi yuan sheng ye 。”⑩zhu ci 。duo yong yu gou shou 。mo shi zai yi yi ,ji zuo yong zhi shi yin chu xia mian de yi lun huo shui ming 。《shi ji ·li si lie chuan 》:“gai wen sheng ren qian xi mo chang ,jiu bian er cong shi ,jian mo er zhi ben ,guan zhi er du gui 。”(ben :gen 。)(11)tong “he ”(hé),shi “he bu ”de ge yin 。《li ji ·tan gong shang 》:“zi gai yan zi zhi zhi yu gong hu ?”(12)tong “he ”。men shan 。《zuo chuan ·zhuang gong san shi er nian 》:“luo you li yan ,neng tou gai yu ji men 。”

    hu :

    ①gu dai yang ma de pu yi 。《gong yang chuan ·xuan gong shi er nian 》:“si yi hu yang si zhe shu bai ren 。”(yang :chui peng zhe 。)②shi cong ;gen sui 。《han shu ·si ma xiang ru chuan 》:“hu cong heng hang ,chu hu si jiao zhi zhong 。”su shi 《he san she ren sheng shang 》:“gong hu cui nian chao xuan guang 。”③pi ;dai 。《chu ci ·li sao 》:“hu jiang li yu bi zhi xi ,ren qiu lan yi wei pei 。”(jiang li 、bi zhi :jie xiang cao 。)④zhi ;zhi zhi 。《zuo chuan · zhao gong shi qi nian 》:“hu min mo yin zhe ye 。”⑤diao ming 。《shi jing ·xiao ya ·xiao wan 》:“jiao jiao sang hu ,lv chang zhuo su 。”

    hu cong :

    ①sui cong hu jia de ren 。si ma xiang ru 《shang lin fu 》:“sun shu feng pei ,wei gong can cheng ,~~heng hang ,chu hu si jiao zhi zhong 。”②wei sui cong di wang chu xun 。li bai 《dong wu yin 》:“cheng yu yong cui gai ,~~jin cheng dong 。”

    cong :

    (yi )[cong rong ]1.xiao yao zi zai 。ou yang xiu 《lang tao sha 》:“ba jiu zhu dong feng ,ju gong cong rong 。”2.zhen jing an xiang 。huang jin 《ri sun zhai bi ji ·wen suo huang gong shen dao bei 》:“fu yang cong rong ,bu da sheng se 。” (er )cóng ①xiang sui ;gen sui 。《lun yu ·wei zi 》:“zi lu cong er hou 。”《shi ji ·li si lie chuan 》:“nai cong xun qing xue di wang zhi shu 。”②zhui zhu ;zhui gan 。《sun zi bing fa · jun zheng 》:“yang bei wu cong 。”③ting cong ;yi cong 。《zuo chuan · zhuang gong shi nian 》:“xiao hui wei bian ,min fu cong ye 。”《xun zi ·tian lun 》:“cong tian er song zhi ,shu yu zhi tian ming er yong zhi 。”④ting ren ;ren ping 。du fu 《bing ji 》:“shi xue cong er lan ,chang pin ren fu chou 。”⑤zuo ;can yu 。wang an dan 《shang huang di mo yan shu 》:“ji shi zhi cong zheng ,ze mang ran bu zhi ji fang ……”⑥zhi gen sui de ren 。《hou han shu ·chan chao chuan 》:“ji pu cong jie cheng niu che ……”⑦fu de 。yu “zheng ”xiang dui 。gu dai guan li de pin ji you zheng 、cong zhi fen 。《tang liu dian 》:“si feng lang zhong yuan wai lang zhang bang zhi feng jue ,fan you jiu deng 。yi yue wang ,zheng yi pin ,shi yi yi mo hu ;er yue jun wang ,cong yi pin ,shi yi wu qian hu 。”⑧ci yao de ;fu shu de 。《lao can you ji 》di si hui :“ju ran ye na zhu le liang ge wei cong de jiang dao huo ji 。”⑨jiu zhi tang fang ,ji tong zong er fei di qin de qin shu 。《san guo zhi · shu shu ·hu jing chuan 》:“(jing )shao (shào)yu cong di shao ju zhi ming 。”⑩jie ci 。zi ;you 。1.biao shi qi dian 。liu zong yuan 《zhi xiao qiu xi xiao dan tan ji 》:“zi xiao qiu xi hang bai er shi bu 。”2. biao shi dui xiang ,xiang dang yu “xiang ”。song lian 《song dong yang ma sheng xu 》:“chang qu bai li wai cong xiang zhi xian da zhi jing kou wen 。”(san ) sǒng [cong rong (yǒng)]tong “song yong ”。gu dong 。《shi ji ·huai na heng shan lie chuan 》:“ri ye cong rong (heng shan )wang mi mou fan shi 。”(fan :fan pan 。)(si ) zòng ①gu dai na bei fang xiang chen “cong ”,dong xi fang xiang chen “heng (heng )”。《shi jing ·ji feng ·na shan 》:“heng cong ji mu 。”(mu :tian long 。)②te zhi “ge zong ”。zhan guo shi na bei liu guo tu de xiang lian ,lian ge fan dui xi mian de qin guo ,chen “ge cong ”,sheng chen “cong ”。li si 《jian zhu ke shu 》:“sui san liu guo zhi cong 。”③fang zong 。chao cuo 《xian liang wen xue dui ce 》:“ji hang fa ye ,fei yi fen nu wang zhu er cong bao xin ye 。”

    jin :

    ①jin shu de tong chen 。《xun zi ·quan xue 》:“qie er she zhi ,xiu mu bu she ;qie er bu she ,jin dan ke lou 。”《zhou li ·qiu guan ·zhi jin 》:“ru ji jin xi yu wei bing qi zhi fu 。”(wei :zhi zuo 。)②jin huang se 。《yue yang lou ji 》:“fu guang yue jin 。”《a fang gong fu 》:“jin kuai zhu li ,qi zhi yi li ,qin ren shi zhi ,yi bu shen xi 。”③qian cai ;qian 。《shi ji ·chen cheng xiang shi jia 》:“chen wen (chen )ping shou zhu jiang jin ,jin duo zhe de shan chu ,jin shao zhe de e chu 。”④jin shu zhi de le qi huo bing qi 。《li ji ·le ji 》:“jin dan si zhu ,le zhi qi ye 。”《huai na zi ·shui shan 》:“di dan bu li ,er ke yi li jin 。”(li jin :mo li dao jian 。)⑤gu dai ba yin zhi yi 。《zhou li ·chun guan ·da shi 》:“jie bo zhi yi ba yan ,jin 、dan 、tu 、ge 、si 、mu 、pao 、zhu 。”⑥gu dai ji suan huo bi de chan wei 。yi yi yi (er shi si liang )wei yi jin ,huo yi yi jin wei yi jin 。《shi ji ·yan shao gong shi jia 》:“zi zhi yin wei (wèi)su dai bai jin 。”(zi zhi :ren ming 。wei :zeng yu 。)《wu ren mu bei ji 》:“you xian shi da fu fa wu shi jin ,mai wu ren zhi dou er han zhi 。”(dou dòu:geng xiang ;tou lu 。)《yu zhong za ji 》:“fu zhe lu shu bai jin 。”⑦bi yu jian gu 。《guo qin lun 》:“shi huang zhi xin ,zi yi wei guan zhong zhi de ,jin cheng qian li 。”⑧wu hang zhi yi 。《shang shu ·hong fan 》:“wu hang :yi yue shui ,er yue huo ,san yue mu ,si yue jin ,wu yue tu 。”⑨chao dai ming (gong yuan 1115—1234nian )。nv zhen zu wan yan bu shou ling a gu da suo jian 。

    jin cheng :

    ①cheng nei de ya cheng 。《song shu ·wang zhen e chuan 》:“kuai en ru dong men ,bian bei hui ji she tang ,qian gong ~~dong men ;zhen e ru dong men ,bian zhi ji ~~xi men 。”②ru jin zhu zhi cheng 。zhi jian gu zhi cheng 。《han fei zi ·yong ren 》:“bu jin xiao qiang zhi huan ,er gu ~~yu yuan jing 。”

    cheng :

    ①cheng guo 。yi ban shi liang chong ,li mian de chen cheng ,wai mian de chen guo 。gu yi 《guo qin lun 》:“ran hou jian hua wei cheng ,yin he wei chi 。”②gu dai dou yi wei zhong xin de suo he de ou chen cheng 。《shi ji ·lian po lin xiang ru lie chuan 》:“qin zhao wang wen zhi ,shi ren wei (wèi)zhao wang shu ,yuan yi shi wu cheng qing yi bi 。”(wei :song gei 。yi :jiao huan 。)③zhu cheng 。《han shu ·gao di ji 》:“ling tian xia xian yi cheng 。”《shi jing ·xiao ya ·chu che 》:“tian zi ming wo ,cheng bi shuo fang 。”(shuo fang :bei fang 。)④shou cheng 。wei yuan 《sheng wu ji 》juan yi :“wo chao zong hai tai bao jiang cu er qian ,cheng zhe ju zhi 。”⑤cheng qiang yi nei de de fang 。han yi (yì)《han shi 》:“chun cheng mo chu bu fei hua ,han shi dong feng yu liu xie 。”(yu liu :huang gong zai de liu shu 。)⑥cheng shi ;dou shi 。《shi ji ·wu qi chuan 》:“wei wen hou yi wei jiang ,ji qin ,ba wu cheng 。”

今日更新
今日推荐