• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 白日不可污,清源肯容垢。

    “白日不可污,清源肯容垢。”詩句出處:《答裴集、陽伯明二賢各垂贈二十韻今》;是唐朝詩人皎然的作品。

    知音如瓊枝,天生為予有。攀折若無階,何殊天上柳。
    裴生清通嗣,陽子盛德後。詩名比元長,賦體凌延壽。
    珠生驪龍頷,或生靈蛇口。何似雙瓊章,英英曜吾手。
    白日不可污,清源肯容垢。持此山上心,待君忘情友。
    且伴丘壑賞,未隨名宦誘。坐石代瓊茵,制荷捐艾綬。
    清宵集我寺,烹茗開禪牖。發論教可垂,正文言不朽。
    白雲供詩用,清吹生座右。不嫌逸令醉,莫試仙壺酒。
    皎皎尋陽隱,千年可為偶。一從漢道平,世事無紛糾。
    星文齊七政,天軸明二鬥。召士揚弓旌,知君在林藪。
    莫學潁陽子,請師高山叟。出處藩我君,還來會厓阜。

    《答裴集、陽伯明二賢各垂贈二十韻今》唐朝詩人皎然的作品。
    【註釋】:

    白:

    ①白色。《荀子·榮辱》:“目辨白黑美惡。”(辨:辨別。)②純潔。《韓非子·說疑》:“竦(sǒng)心白意。”(竦:恭敬。)③皎潔;明亮。白居易《琵琶行》:“唯見江心秋月白。”④彰明;顯赫。《荀子·天論》:“禮義不加於國傢,則功名不白。”⑤表明;陳述。《呂氏春秋·士節》:“吾將以死白之。”⑥稟告;報告。柳宗元《段太尉逸事狀》:“太尉自州以狀白府。”⑦徒然;平白地。李白《越女詞》五首之四:“相看月未墮,白地斷肝腸。”

    白日:

    ①光明的太陽。王之渙《登鸛鵲樓》:“~~依山盡,黃河入海流。”②白天。《三國志·魏·龐淯傳》:“淯母娥自傷父仇不報,乃幃車袖劍,~~刺壽(李壽)於都亭前。”③時光。《潛夫論·浮侈》:“無有益於世,而坐食嘉谷,消費~~,毀敗成功。”

    不:

    (一)①不。《後漢書·班超傳》:“不入虎穴,不得虎子。”《詩經·魏風·伐檀》:“不狩不獵,胡瞻爾庭有縣(懸)特兮。”(特:三歲的獸。)②非;不是。《荀子·君道》:“能中是者取之,是豈不必得之之道也哉?”③無;沒有。《左傳·襄公二十三年》:“不德而有功。”④未。《孟子·梁惠王上》:“直不百步耳,是亦走也。”⑤句中助詞。無實義。《逸周書·皇門》:“我不則寅哉寅哉!”[不祿]士死的諱稱。《禮記·曲禮下》:“天子曰崩,諸侯曰薨,大夫曰卒,士曰不祿。” (二)fū花萼。後作“柎”。《詩經·小雅·常棣》:“常棣之華,鄂不(wěi)。”(常棣:即棠梨樹。 鄂:同“萼”。 :有光采。)

    可:

    (一)①同意。《左傳·隱公三年》:“公曰:不可。”②正確。《史記·范雎蔡澤列傳》:“使以臣之言為可,願行而利其道;以臣之言為不可,久留臣無為也。”(使:如果。)③值得。白居易《賣炭翁》:“可憐身上衣正單,心憂炭賤願天寒。”④能夠;可以。《論語·公冶長》:“朽木不可雕也。”《三國志·蜀書·諸葛亮傳》:“庶曰:‘此人可就見,不可屈致也。’”⑤著實。《史記·田單列傳》:“吾懼燕(yān)人掘吾城外塚墓,僇(lù)先人,可為寒心。”(僇:通“戮”。殺。此指戮屍。)⑥適合;適宜。張翰《杖賦》:“方圓適意,洪細可乎。”李漁《笠翁一傢言·笠翁偶集·種植部》:“芙蕖則不然:自荷錢出水之日,便為點綴綠波;及其莖葉既生,則又日高日上……此皆言其可目者也。”⑦痊愈。董解元《西廂記諸宮調》卷三:“瘦得渾如削,百般醫療終難可。”(渾:簡直。)⑧當著,對著。周邦彥《南柯子》:“曉來階下按新聲,恰有一方明月可中庭。”(按:擊,奏。一方:一塊。)⑨副詞。1.表示估計,相當於“大約”。王維《洛陽女兒行》:“洛陽女兒對門居,才可容顏十五餘。”2. 表示轉折,相當於“卻”。李白《相逢行》:“相見情已深,未語可知心。”3. 表示反詰,相當於“豈”“哪”。《史記·項羽本紀》:“騅不逝兮可奈何!”方幹《山中言志》:“潛夫自有孤雲侶,可要王侯知姓名?”(潛夫:隱居的人。) (二)kè [可汗(hán)]亦作“可罕”。古代北方一些少數民族君主的稱號。古樂府《木蘭詩》:“昨夜見軍帖,可汗大點兵。”(軍帖:軍中文告。)

    污:

    (一)①停積不流的水。《晉書·周訪傳》:“前岡見一牛眠山污中。”②污穢;臟東西。《左傳·宣公十五年》:“川澤納污,山藪藏疾。”③不清潔;骯臟。文天祥《正氣歌》序:“駢肩雜遝,腥臊汙垢。”④弄臟;玷污。《呂氏春秋 · 不侵》:“必以其血污其衣。”《後漢書·黃瓊傳》:“皦皦者易污。”⑤奸邪;行為不正。《鶡(hé)冠子·亡鐵(fū)》:“污官亂治,不奉會犯法,其罪加民。”(鐵:斧頭。)⑥低窪。《國語·周語下》:“陂塘污庳,以鐘其美。” (二)wā 掘地為坑。《禮記·禮運》:“污尊而杯飲。”

    清:

    ①水純凈透明,與“濁”相對。屈原《漁父》:“滄浪之水清兮,可以濯吾纓。”②潔凈。張衡《東京賦》:“京室密清。”③使潔凈;使幹凈。陸雲《盛德賦》:“泛時雨以清天,灑狂塵以肅地。”④清晰;清楚。張祜《酬凌秀才惠虎枕》:“八寸黃楊惠不輕,虎頭光照簟文清。”⑤聲音清亮;清脆。蘇軾《石鐘山記》:“南聲函胡,北聲清越。”(函胡:含糊,模糊。越:高揚。)⑥清爽;清涼;寒涼。辛棄疾《西江月》:“明月別枝驚鵲,清風半夜鳴蟬。”(別:另一。)⑦冷清;淒清。李白《夢遊天姥吟留別》:“謝公宿處今尚在,淥水蕩漾清猿啼。”⑧寂靜;清靜。《莊子·天下》:“寂乎若清。”⑨清平;安定;太平。唐太宗《詠風》:“勞歌《大風曲》,威加四海清。”(大風曲:漢高祖即位後曾回故鄉,作《大風歌》。加:施。)⑩公正;廉潔;清白;清廉。《史記·屈原賈生列傳》:“舉世皆濁而我獨清,眾人皆醉而我獨醒,是以見放。”(是以:因此。)(11)單純;素雅。杜牧《沈下賢》:“斯人清唱何人和? 草徑苔蕪不可尋。”(12)肅清;使幹凈。梁啟超《戊戌政變記·譚嗣同傳》:“保護聖主,復大權,清君側,肅宮廷。”(13)用完;用盡。《越絕書·荊平王內傳》:“(伍子胥)乃發其簞飯,清其壺漿而食。”(荊:楚國的別稱。)(14)中國封建朝代名稱,公元1616~1911年。(15)廁所。後作“圊”。《風俗通·怪神》:“二三日乃於清中糞下啼。”(16)古代哲學用語。指沖和之氣。《荀子·解蔽》:“故道之以禮,養之以清。”

    源:

    ①水源;源泉。《荀子·法行》:“涓涓源水,不雝不塞。”(涓涓:細流。雝:通“壅”。蔽塞。)②來源;本源。《韓非子· 主道》:“知萬物之源。”③探索本源。孟郊《戲贈無本》之二:“天高亦可飛,海廣亦可源。”[源流]1.事物的起源和發展。《荀子·富國》:“是無它故焉,知本末源流之謂也。”2.比喻親屬;世系。劉大櫆《〈范氏傢乘〉序》:“支屬雖繁,源流雖遠,而有急相周。”(支屬:親屬,宗支。周:賙濟。)[源源]連續不斷的樣子。《孟子·萬章上》:“欲常常而見之,故源源而來。”(見之:指舜見其異母弟象。)

    肯:

    ①附在骨頭上的肉。《莊子·養生主》:“技經肯綮(qìng)之未嘗。”(技:“枝”字之誤,指枝脈。經:經脈。綮:筋骨結合處。)②願意。《國語·晉語四》:“楚眾欲止,子玉不肯。”袁枚《祭妹文》:“早知訣汝,則予豈肯遠遊?”③贊同;同意。司馬光《涑(sù)水紀聞》卷五:“群臣奏事,大抵首肯而已。”④允許;許可。《戰國策· 趙策四》:“太後不肯,大臣強諫。”[肯綮]1.筋骨結合處。2.事情的關鍵或要害。宋濂《鄭景彝傳》:“有所質問,咸中肯綮。”

    容:

    ①包含;容納。《莊子·外物》:“地非不廣且大也,人之所用容足耳。”②容忍;寬容。《史記·汲黯鄭當時列傳》:“不能容人之過。”③允許;許可。《左傳·昭公元年》:“五降之後,不容彈矣。”④容顏;儀表。《宋史·田錫傳》:“居公庭,危坐終日,無懈容。”⑤樣子;狀態。李白《古風五十九首》之一:“一百四十年,國容何赫然!”(一百四十年:指唐朝建國至天寶十四年共有一百四十年。)⑥修飾;打扮。《詩經·衛風·伯兮》:“豈無膏沐,誰適為容?”⑦副詞。或許;可能。《後漢書·李固傳》:“宮省之內,容有陰謀。”[容與]1.自由自在、逍遙從容的樣子。屈原《九歌·湘夫人》:“聊逍遙兮容與。”2. 徘徊不前的樣子。《楚辭· 九章·涉江》:“船容與而不進兮。”

    垢:

    ①污穢。《莊子·大宗師》:“芒然彷徨乎塵垢之外,逍遙乎無為之業。”(芒:同“茫”。昏昧無知。業:事務;職業。)②塵土一類;臟東西。《韓非子·大體》:“不洗垢而察難知。”③恥辱;污辱。《左傳·宣公十五年》:“國君含垢。”


  • 白日不可污,清源肯容垢。

    “白日不可污,清源肯容垢。”诗句出处:《答裴集、阳伯明二贤各垂赠二十韵今》;是唐朝诗人皎然的作品。

    知音如琼枝,天生为予有。攀折若无阶,何殊天上柳。
    裴生清通嗣,阳子盛德后。诗名比元长,赋体凌延寿。
    珠生骊龙颔,或生灵蛇口。何似双琼章,英英曜吾手。
    白日不可污,清源肯容垢。持此山上心,待君忘情友。
    且伴丘壑赏,未随名宦诱。坐石代琼茵,制荷捐艾绶。
    清宵集我寺,烹茗开禅牖。发论教可垂,正文言不朽。
    白云供诗用,清吹生座右。不嫌逸令醉,莫试仙壶酒。
    皎皎寻阳隐,千年可为偶。一从汉道平,世事无纷纠。
    星文齐七政,天轴明二斗。召士扬弓旌,知君在林薮。
    莫学颍阳子,请师高山叟。出处藩我君,还来会厓阜。

    《答裴集、阳伯明二贤各垂赠二十韵今》唐朝诗人皎然的作品。
    【注释】:

    白:

    ①白色。《荀子·荣辱》:“目辨白黑美恶。”(辨:辨别。)②纯洁。《韩非子·说疑》:“竦(sǒng)心白意。”(竦:恭敬。)③皎洁;明亮。白居易《琵琶行》:“唯见江心秋月白。”④彰明;显赫。《荀子·天论》:“礼义不加于国家,则功名不白。”⑤表明;陈述。《吕氏春秋·士节》:“吾将以死白之。”⑥禀告;报告。柳宗元《段太尉逸事状》:“太尉自州以状白府。”⑦徒然;平白地。李白《越女词》五首之四:“相看月未堕,白地断肝肠。”

    白日:

    ①光明的太阳。王之涣《登鹳鹊楼》:“~~依山尽,黄河入海流。”②白天。《三国志·魏·庞淯传》:“淯母娥自伤父仇不报,乃帏车袖剑,~~刺寿(李寿)于都亭前。”③时光。《潜夫论·浮侈》:“无有益于世,而坐食嘉谷,消费~~,毁败成功。”

    不:

    (一)①不。《后汉书·班超传》:“不入虎穴,不得虎子。”《诗经·魏风·伐檀》:“不狩不猎,胡瞻尔庭有县(悬)特兮。”(特:三岁的兽。)②非;不是。《荀子·君道》:“能中是者取之,是岂不必得之之道也哉?”③无;没有。《左传·襄公二十三年》:“不德而有功。”④未。《孟子·梁惠王上》:“直不百步耳,是亦走也。”⑤句中助词。无实义。《逸周书·皇门》:“我不则寅哉寅哉!”[不禄]士死的讳称。《礼记·曲礼下》:“天子曰崩,诸侯曰薨,大夫曰卒,士曰不禄。” (二)fū花萼。后作“柎”。《诗经·小雅·常棣》:“常棣之华,鄂不(wěi)。”(常棣:即棠梨树。 鄂:同“萼”。 :有光采。)

    可:

    (一)①同意。《左传·隐公三年》:“公曰:不可。”②正确。《史记·范雎蔡泽列传》:“使以臣之言为可,愿行而利其道;以臣之言为不可,久留臣无为也。”(使:如果。)③值得。白居易《卖炭翁》:“可怜身上衣正单,心忧炭贱愿天寒。”④能够;可以。《论语·公冶长》:“朽木不可雕也。”《三国志·蜀书·诸葛亮传》:“庶曰:‘此人可就见,不可屈致也。’”⑤着实。《史记·田单列传》:“吾惧燕(yān)人掘吾城外冢墓,僇(lù)先人,可为寒心。”(僇:通“戮”。杀。此指戮尸。)⑥适合;适宜。张翰《杖赋》:“方圆适意,洪细可乎。”李渔《笠翁一家言·笠翁偶集·种植部》:“芙蕖则不然:自荷钱出水之日,便为点缀绿波;及其茎叶既生,则又日高日上……此皆言其可目者也。”⑦痊愈。董解元《西厢记诸宫调》卷三:“瘦得浑如削,百般医疗终难可。”(浑:简直。)⑧当着,对着。周邦彦《南柯子》:“晓来阶下按新声,恰有一方明月可中庭。”(按:击,奏。一方:一块。)⑨副词。1.表示估计,相当于“大约”。王维《洛阳女儿行》:“洛阳女儿对门居,才可容颜十五余。”2. 表示转折,相当于“却”。李白《相逢行》:“相见情已深,未语可知心。”3. 表示反诘,相当于“岂”“哪”。《史记·项羽本纪》:“骓不逝兮可奈何!”方干《山中言志》:“潜夫自有孤云侣,可要王侯知姓名?”(潜夫:隐居的人。) (二)kè [可汗(hán)]亦作“可罕”。古代北方一些少数民族君主的称号。古乐府《木兰诗》:“昨夜见军帖,可汗大点兵。”(军帖:军中文告。)

    污:

    (一)①停积不流的水。《晋书·周访传》:“前冈见一牛眠山污中。”②污秽;脏东西。《左传·宣公十五年》:“川泽纳污,山薮藏疾。”③不清洁;肮脏。文天祥《正气歌》序:“骈肩杂遝,腥臊汙垢。”④弄脏;玷污。《吕氏春秋 · 不侵》:“必以其血污其衣。”《后汉书·黄琼传》:“皦皦者易污。”⑤奸邪;行为不正。《鹖(hé)冠子·亡铁(fū)》:“污官乱治,不奉会犯法,其罪加民。”(铁:斧头。)⑥低洼。《国语·周语下》:“陂塘污庳,以钟其美。” (二)wā 掘地为坑。《礼记·礼运》:“污尊而杯饮。”

    清:

    ①水纯净透明,与“浊”相对。屈原《渔父》:“沧浪之水清兮,可以濯吾缨。”②洁净。张衡《东京赋》:“京室密清。”③使洁净;使干净。陆云《盛德赋》:“泛时雨以清天,洒狂尘以肃地。”④清晰;清楚。张祜《酬凌秀才惠虎枕》:“八寸黄杨惠不轻,虎头光照簟文清。”⑤声音清亮;清脆。苏轼《石钟山记》:“南声函胡,北声清越。”(函胡:含糊,模糊。越:高扬。)⑥清爽;清凉;寒凉。辛弃疾《西江月》:“明月别枝惊鹊,清风半夜鸣蝉。”(别:另一。)⑦冷清;凄清。李白《梦游天姥吟留别》:“谢公宿处今尚在,渌水荡漾清猿啼。”⑧寂静;清静。《庄子·天下》:“寂乎若清。”⑨清平;安定;太平。唐太宗《咏风》:“劳歌《大风曲》,威加四海清。”(大风曲:汉高祖即位后曾回故乡,作《大风歌》。加:施。)⑩公正;廉洁;清白;清廉。《史记·屈原贾生列传》:“举世皆浊而我独清,众人皆醉而我独醒,是以见放。”(是以:因此。)(11)单纯;素雅。杜牧《沈下贤》:“斯人清唱何人和? 草径苔芜不可寻。”(12)肃清;使干净。梁启超《戊戌政变记·谭嗣同传》:“保护圣主,复大权,清君侧,肃宫廷。”(13)用完;用尽。《越绝书·荆平王内传》:“(伍子胥)乃发其箪饭,清其壶浆而食。”(荆:楚国的别称。)(14)中国封建朝代名称,公元1616~1911年。(15)厕所。后作“圊”。《风俗通·怪神》:“二三日乃于清中粪下啼。”(16)古代哲学用语。指冲和之气。《荀子·解蔽》:“故道之以礼,养之以清。”

    源:

    ①水源;源泉。《荀子·法行》:“涓涓源水,不雝不塞。”(涓涓:细流。雝:通“壅”。蔽塞。)②来源;本源。《韩非子· 主道》:“知万物之源。”③探索本源。孟郊《戏赠无本》之二:“天高亦可飞,海广亦可源。”[源流]1.事物的起源和发展。《荀子·富国》:“是无它故焉,知本末源流之谓也。”2.比喻亲属;世系。刘大櫆《〈范氏家乘〉序》:“支属虽繁,源流虽远,而有急相周。”(支属:亲属,宗支。周:赒济。)[源源]连续不断的样子。《孟子·万章上》:“欲常常而见之,故源源而来。”(见之:指舜见其异母弟象。)

    肯:

    ①附在骨头上的肉。《庄子·养生主》:“技经肯綮(qìng)之未尝。”(技:“枝”字之误,指枝脉。经:经脉。綮:筋骨结合处。)②愿意。《国语·晋语四》:“楚众欲止,子玉不肯。”袁枚《祭妹文》:“早知诀汝,则予岂肯远游?”③赞同;同意。司马光《涑(sù)水纪闻》卷五:“群臣奏事,大抵首肯而已。”④允许;许可。《战国策· 赵策四》:“太后不肯,大臣强谏。”[肯綮]1.筋骨结合处。2.事情的关键或要害。宋濂《郑景彝传》:“有所质问,咸中肯綮。”

    容:

    ①包含;容纳。《庄子·外物》:“地非不广且大也,人之所用容足耳。”②容忍;宽容。《史记·汲黯郑当时列传》:“不能容人之过。”③允许;许可。《左传·昭公元年》:“五降之后,不容弹矣。”④容颜;仪表。《宋史·田锡传》:“居公庭,危坐终日,无懈容。”⑤样子;状态。李白《古风五十九首》之一:“一百四十年,国容何赫然!”(一百四十年:指唐朝建国至天宝十四年共有一百四十年。)⑥修饰;打扮。《诗经·卫风·伯兮》:“岂无膏沐,谁适为容?”⑦副词。或许;可能。《后汉书·李固传》:“宫省之内,容有阴谋。”[容与]1.自由自在、逍遥从容的样子。屈原《九歌·湘夫人》:“聊逍遥兮容与。”2. 徘徊不前的样子。《楚辞· 九章·涉江》:“船容与而不进兮。”

    垢:

    ①污秽。《庄子·大宗师》:“芒然彷徨乎尘垢之外,逍遥乎无为之业。”(芒:同“茫”。昏昧无知。业:事务;职业。)②尘土一类;脏东西。《韩非子·大体》:“不洗垢而察难知。”③耻辱;污辱。《左传·宣公十五年》:“国君含垢。”


  • bai ri bu ke wu ,qing yuan ken rong gou 。

    “bai ri bu ke wu ,qing yuan ken rong gou 。”shi gou chu chu :《da pei ji 、yang bai ming er xian ge chui zeng er shi yun jin 》;shi tang chao shi ren jiao ran de zuo pin 。

    zhi yin ru qiong zhi ,tian sheng wei yu you 。pan she re mo jie ,he shu tian shang liu 。
    pei sheng qing tong si ,yang zi cheng de hou 。shi ming bi yuan chang ,fu ti ling yan shou 。
    zhu sheng li long han ,huo sheng ling she kou 。he shi shuang qiong zhang ,ying ying yao wu shou 。
    bai ri bu ke wu ,qing yuan ken rong gou 。chi ci shan shang xin ,dai jun wang qing you 。
    ju ban qiu he shang ,wei sui ming huan you 。zuo dan dai qiong yin ,zhi he juan ai shou 。
    qing xiao ji wo si ,peng ming kai chan you 。fa lun jiao ke chui ,zheng wen yan bu xiu 。
    bai yun gong shi yong ,qing chui sheng zuo you 。bu xian yi ling zui ,mo shi xian hu jiu 。
    jiao jiao xun yang yin ,qian nian ke wei ou 。yi cong han dao ping ,shi shi mo fen jiu 。
    xing wen ji qi zheng ,tian zhou ming er dou 。shao shi yang gong jing ,zhi jun zai lin sou 。
    mo xue ying yang zi ,qing shi gao shan sou 。chu chu fan wo jun ,hai lai hui ya fu 。

    《da pei ji 、yang bai ming er xian ge chui zeng er shi yun jin 》tang chao shi ren jiao ran de zuo pin 。
    【zhu shi 】:

    bai :

    ①bai se 。《xun zi ·rong ru 》:“mu bian bai hei mei e 。”(bian :bian bie 。)②chun jie 。《han fei zi ·shui yi 》:“song (sǒng)xin bai yi 。”(song :gong jing 。)③jiao jie ;ming liang 。bai ju yi 《pi pa hang 》:“wei jian jiang xin qiu yue bai 。”④zhang ming ;xian he 。《xun zi ·tian lun 》:“li yi bu jia yu guo jia ,ze gong ming bu bai 。”⑤biao ming ;chen shu 。《lv shi chun qiu ·shi jie 》:“wu jiang yi si bai zhi 。”⑥bing gao ;bao gao 。liu zong yuan 《duan tai wei yi shi zhuang 》:“tai wei zi zhou yi zhuang bai fu 。”⑦tu ran ;ping bai de 。li bai 《yue nv ci 》wu shou zhi si :“xiang kan yue wei duo ,bai de duan gan chang 。”

    bai ri :

    ①guang ming de tai yang 。wang zhi huan 《deng guan que lou 》:“~~yi shan jin ,huang he ru hai liu 。”②bai tian 。《san guo zhi ·wei ·pang yu chuan 》:“yu mu e zi shang fu chou bu bao ,nai wei che xiu jian ,~~ci shou (li shou )yu dou ting qian 。”③shi guang 。《qian fu lun ·fu chi 》:“mo you yi yu shi ,er zuo shi jia gu ,xiao fei ~~,hui bai cheng gong 。”

    bu :

    (yi )①bu 。《hou han shu ·ban chao chuan 》:“bu ru hu xue ,bu de hu zi 。”《shi jing ·wei feng ·fa tan 》:“bu shou bu lie ,hu zhan er ting you xian (xuan )te xi 。”(te :san sui de shou 。)②fei ;bu shi 。《xun zi ·jun dao 》:“neng zhong shi zhe qu zhi ,shi qi bu bi de zhi zhi dao ye zai ?”③mo ;mei you 。《zuo chuan ·xiang gong er shi san nian 》:“bu de er you gong 。”④wei 。《meng zi ·liang hui wang shang 》:“zhi bu bai bu er ,shi yi zou ye 。”⑤gou zhong zhu ci 。mo shi yi 。《yi zhou shu ·huang men 》:“wo bu ze yin zai yin zai !”[bu lu ]shi si de hui chen 。《li ji ·qu li xia 》:“tian zi yue beng ,zhu hou yue hong ,da fu yue cu ,shi yue bu lu 。” (er )fūhua e 。hou zuo “fu ”。《shi jing ·xiao ya ·chang di 》:“chang di zhi hua ,e bu (wěi)。”(chang di :ji tang li shu 。 e :tong “e ”。 :you guang cai 。)

    ke :

    (yi )①tong yi 。《zuo chuan ·yin gong san nian 》:“gong yue :bu ke 。”②zheng que 。《shi ji ·fan ju cai ze lie chuan 》:“shi yi chen zhi yan wei ke ,yuan hang er li ji dao ;yi chen zhi yan wei bu ke ,jiu liu chen mo wei ye 。”(shi :ru guo 。)③zhi de 。bai ju yi 《mai tan weng 》:“ke lian shen shang yi zheng chan ,xin you tan jian yuan tian han 。”④neng gou ;ke yi 。《lun yu ·gong ye chang 》:“xiu mu bu ke diao ye 。”《san guo zhi ·shu shu ·zhu ge liang chuan 》:“shu yue :‘ci ren ke jiu jian ,bu ke qu zhi ye 。’”⑤zhao shi 。《shi ji ·tian chan lie chuan 》:“wu ju yan (yān)ren jue wu cheng wai zhong mu ,僇(lù)xian ren ,ke wei han xin 。”(僇:tong “lu ”。sha 。ci zhi lu shi 。)⑥kuo ge ;kuo yi 。zhang han 《zhang fu 》:“fang yuan kuo yi ,hong xi ke hu 。”li yu 《li weng yi jia yan ·li weng ou ji ·chong zhi bu 》:“fu qu ze bu ran :zi he qian chu shui zhi ri ,bian wei dian chuo lu bo ;ji ji jing xie ji sheng ,ze you ri gao ri shang ……ci jie yan ji ke mu zhe ye 。”⑦quan yu 。dong jie yuan 《xi xiang ji zhu gong diao 》juan san :“shou de hun ru xiao ,bai ban yi liao zhong nan ke 。”(hun :jian zhi 。)⑧dang zhao ,dui zhao 。zhou bang yan 《na ke zi 》:“xiao lai jie xia an xin sheng ,qia you yi fang ming yue ke zhong ting 。”(an :ji ,zou 。yi fang :yi kuai 。)⑨fu ci 。1.biao shi gu ji ,xiang dang yu “da yao ”。wang wei 《luo yang nv er hang 》:“luo yang nv er dui men ju ,cai ke rong yan shi wu yu 。”2. biao shi zhuai she ,xiang dang yu “que ”。li bai 《xiang feng hang 》:“xiang jian qing yi shen ,wei yu ke zhi xin 。”3. biao shi fan jie ,xiang dang yu “qi ”“na ”。《shi ji ·xiang yu ben ji 》:“zhui bu shi xi ke nai he !”fang gan 《shan zhong yan zhi 》:“qian fu zi you gu yun lv ,ke yao wang hou zhi xing ming ?”(qian fu :yin ju de ren 。) (er )kè [ke han (hán)]yi zuo “ke han ”。gu dai bei fang yi xie shao shu min zu jun zhu de chen hao 。gu le fu 《mu lan shi 》:“zuo ye jian jun tie ,ke han da dian bing 。”(jun tie :jun zhong wen gao 。)

    wu :

    (yi )①ting ji bu liu de shui 。《jin shu ·zhou fang chuan 》:“qian gang jian yi niu mian shan wu zhong 。”②wu hui ;zang dong xi 。《zuo chuan ·xuan gong shi wu nian 》:“chuan ze na wu ,shan sou cang ji 。”③bu qing jie ;ang zang 。wen tian xiang 《zheng qi ge 》xu :“pian jian za ta ,xing sao 汙gou 。”④long zang ;dian wu 。《lv shi chun qiu · bu qin 》:“bi yi ji xie wu ji yi 。”《hou han shu ·huang qiong chuan 》:“jiao jiao zhe yi wu 。”⑤jian xie ;hang wei bu zheng 。《he (hé)guan zi ·wang tie (fū)》:“wu guan luan zhi ,bu feng hui fan fa ,ji zui jia min 。”(tie :fu tou 。)⑥di wa 。《guo yu ·zhou yu xia 》:“bei tang wu bi ,yi zhong ji mei 。” (er )wā jue de wei keng 。《li ji ·li yun 》:“wu zun er bei yin 。”

    qing :

    ①shui chun jing tou ming ,yu “zhuo ”xiang dui 。qu yuan 《yu fu 》:“cang lang zhi shui qing xi ,ke yi zhuo wu ying 。”②jie jing 。zhang heng 《dong jing fu 》:“jing shi mi qing 。”③shi jie jing ;shi gan jing 。liu yun 《cheng de fu 》:“fan shi yu yi qing tian ,sa kuang chen yi su de 。”④qing xi ;qing chu 。zhang hu 《chou ling xiu cai hui hu zhen 》:“ba cun huang yang hui bu qing ,hu tou guang zhao dian wen qing 。”⑤sheng yin qing liang ;qing cui 。su shi 《dan zhong shan ji 》:“na sheng han hu ,bei sheng qing yue 。”(han hu :han hu ,mo hu 。yue :gao yang 。)⑥qing shuang ;qing liang ;han liang 。xin qi ji 《xi jiang yue 》:“ming yue bie zhi jing que ,qing feng ban ye ming chan 。”(bie :ling yi 。)⑦leng qing ;qi qing 。li bai 《meng you tian lao yin liu bie 》:“xie gong su chu jin shang zai ,lu shui dang yang qing yuan ti 。”⑧ji jing ;qing jing 。《zhuang zi ·tian xia 》:“ji hu re qing 。”⑨qing ping ;an ding ;tai ping 。tang tai zong 《yong feng 》:“lao ge 《da feng qu 》,wei jia si hai qing 。”(da feng qu :han gao zu ji wei hou ceng hui gu xiang ,zuo 《da feng ge 》。jia :shi 。)⑩gong zheng ;lian jie ;qing bai ;qing lian 。《shi ji ·qu yuan gu sheng lie chuan 》:“ju shi jie zhuo er wo du qing ,zhong ren jie zui er wo du xing ,shi yi jian fang 。”(shi yi :yin ci 。)(11)chan chun ;su ya 。du mu 《shen xia xian 》:“si ren qing chang he ren he ? cao jing tai wu bu ke xun 。”(12)su qing ;shi gan jing 。liang qi chao 《wu qu zheng bian ji ·tan si tong chuan 》:“bao hu sheng zhu ,fu da quan ,qing jun ce ,su gong ting 。”(13)yong wan ;yong jin 。《yue jue shu ·jing ping wang nei chuan 》:“(wu zi xu )nai fa ji dan fan ,qing ji hu jiang er shi 。”(jing :chu guo de bie chen 。)(14)zhong guo feng jian chao dai ming chen ,gong yuan 1616~1911nian 。(15)ce suo 。hou zuo “qing ”。《feng su tong ·guai shen 》:“er san ri nai yu qing zhong fen xia ti 。”(16)gu dai zhe xue yong yu 。zhi chong he zhi qi 。《xun zi ·jie bi 》:“gu dao zhi yi li ,yang zhi yi qing 。”

    yuan :

    ①shui yuan ;yuan quan 。《xun zi ·fa hang 》:“juan juan yuan shui ,bu yong bu sai 。”(juan juan :xi liu 。yong :tong “yong ”。bi sai 。)②lai yuan ;ben yuan 。《han fei zi · zhu dao 》:“zhi mo wu zhi yuan 。”③tan suo ben yuan 。meng jiao 《hu zeng mo ben 》zhi er :“tian gao yi ke fei ,hai an yi ke yuan 。”[yuan liu ]1.shi wu de qi yuan he fa zhan 。《xun zi ·fu guo 》:“shi mo ta gu yan ,zhi ben mo yuan liu zhi wei ye 。”2.bi yu qin shu ;shi ji 。liu da kui 《〈fan shi jia cheng 〉xu 》:“zhi shu sui fan ,yuan liu sui yuan ,er you ji xiang zhou 。”(zhi shu :qin shu ,zong zhi 。zhou :zhou ji 。)[yuan yuan ]lian xu bu duan de yang zi 。《meng zi ·mo zhang shang 》:“yu chang chang er jian zhi ,gu yuan yuan er lai 。”(jian zhi :zhi shun jian ji yi mu di xiang 。)

    ken :

    ①fu zai gu tou shang de rou 。《zhuang zi ·yang sheng zhu 》:“ji jing ken qi (qìng)zhi wei chang 。”(ji :“zhi ”zi zhi wu ,zhi zhi mai 。jing :jing mai 。qi :jin gu jie ge chu 。)②yuan yi 。《guo yu ·jin yu si 》:“chu zhong yu zhi ,zi yu bu ken 。”yuan mei 《ji mei wen 》:“zao zhi jue ru ,ze yu qi ken yuan you ?”③zan tong ;tong yi 。si ma guang 《su (sù)shui ji wen 》juan wu :“qun chen zou shi ,da di shou ken er yi 。”④yun hu ;hu ke 。《zhan guo ce · zhao ce si 》:“tai hou bu ken ,da chen jiang jian 。”[ken qi ]1.jin gu jie ge chu 。2.shi qing de guan jian huo yao hai 。song lian 《zheng jing yi chuan 》:“you suo zhi wen ,xian zhong ken qi 。”

    rong :

    ①bao han ;rong na 。《zhuang zi ·wai wu 》:“de fei bu an ju da ye ,ren zhi suo yong rong zu er 。”②rong ren ;kuan rong 。《shi ji ·ji an zheng dang shi lie chuan 》:“bu neng rong ren zhi guo 。”③yun hu ;hu ke 。《zuo chuan ·zhao gong yuan nian 》:“wu jiang zhi hou ,bu rong dan yi 。”④rong yan ;yi biao 。《song shi ·tian xi chuan 》:“ju gong ting ,wei zuo zhong ri ,mo xie rong 。”⑤yang zi ;zhuang tai 。li bai 《gu feng wu shi jiu shou 》zhi yi :“yi bai si shi nian ,guo rong he he ran !”(yi bai si shi nian :zhi tang chao jian guo zhi tian bao shi si nian gong you yi bai si shi nian 。)⑥xiu shi ;da ban 。《shi jing ·wei feng ·bai xi 》:“qi mo gao mu ,shei kuo wei rong ?”⑦fu ci 。huo hu ;ke neng 。《hou han shu ·li gu chuan 》:“gong sheng zhi nei ,rong you yin mou 。”[rong yu ]1.zi you zi zai 、xiao yao cong rong de yang zi 。qu yuan 《jiu ge ·xiang fu ren 》:“liao xiao yao xi rong yu 。”2. pai huai bu qian de yang zi 。《chu ci · jiu zhang ·she jiang 》:“chuan rong yu er bu jin xi 。”

    gou :

    ①wu hui 。《zhuang zi ·da zong shi 》:“mang ran fang huang hu chen gou zhi wai ,xiao yao hu mo wei zhi ye 。”(mang :tong “mang ”。hun mei mo zhi 。ye :shi wu ;zhi ye 。)②chen tu yi lei ;zang dong xi 。《han fei zi ·da ti 》:“bu xi gou er cha nan zhi 。”③chi ru ;wu ru 。《zuo chuan ·xuan gong shi wu nian 》:“guo jun han gou 。”

今日更新
今日推荐