• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 恰值小娥初學舞,擬偷金縷押春衫。

    “恰值小娥初學舞,擬偷金縷押春衫。”詩句出處:《楊柳枝壽杯詞十八首》;是唐朝詩人司空圖的作品。

    樂府翻來占太平,風光無處不含情。
    千門萬戶喧歌吹,富貴人間隻此聲。

    撼晚梳空不自持,與君同折上樓時。
    春風還有常情處,系得人心免別離。

    灞亭東去徹隋堤,贈別何須醉似泥。
    萬裡往來無一事,便帆輕拂亂鶯啼。

    臺城細仗曉初移,詔賜千官禊飲時。
    綠帳遠籠清珮響,更曛晴日上龍旗。

    桃源仙子不須誇,聞道惟栽一片花。
    何似浣紗溪畔住,綠陰相間兩三傢。

    偶然樓上卷珠簾,往往長條拂枕函。
    恰值小娥初學舞,擬偷金縷押春衫。

    池邊影動散鴛鴦,更引微風亂繡床。
    直待玉窗塵不起,始應金雁得成行。

    稻畦分影向江村,憔悴經霜隻半存。
    昨日流鶯今不見,亂螢飛出照黃昏。

    客淚休沾漢水濱,舞腰羞殺漢宮人。
    狂風更與回煙帚,掃盡繁花獨占春。

    遊人莫嘆易凋衰,長樂榮枯自有期。
    看取明年春意動,更於何處最先知。

    昔年行樂及芳時,一上丹梯桂一枝。
    笑問江頭醉公子,饒君滿把麹塵絲。

    渡頭殘照一行新,獨自依依向北人。
    莫恨鄉程千裡遠,眼中從此故鄉春。

    絮惹輕枝雪未飄,小溪煙束帶危橋。
    鄰傢女伴頻攀折,不覺回身罥翠翹。

    處處縈空百萬枝,一枝枝好更題詩。
    隔城遠岫招行客,便與朱樓當酒旗。

    錦城分得映金溝,兩岸年年引勝遊。
    若似松篁須帶雪,人間何處認風流。

    日暖津頭絮已飛,看看還是送君歸。
    莫言萬緒牽愁思,緝取長繩系落暉。

    大堤時節近清明,霞襯煙籠繞郡城。
    好是梨花相映處,更勝松雪日初晴。

    聖主千年樂未央,禦溝金翠滿垂楊。
    年年織作升平字,高映南山獻壽觴。

    【註釋】:

    值:

    ①面對;遇到。王充《論衡·實知》:“武庫正值其墓。”②遇到……的時候。劉義慶《世說新語·政事》:“值積雪始晴。”③價格;價錢。白居易《賣炭翁》:“半匹紅紗一丈綾,系向牛頭充炭值。”

    小:

    ①微小;細小。與“大”相對。《莊子·逍遙遊》:“此小大之辯也。”②低;低微。古樂府《陌上桑》:“十五府小史,二十朝大夫。”(府:太守官府。小史:小吏。朝:朝廷。)③狹小;狹隘。④輕視。《左傳·桓公四年》:“秦師侵芮,敗焉,小之也。”⑤年幼。《晉書·郗鑒傳》:“時兄子(郗)邁、外甥周翼並小,常攜之就食。”也指年幼的人。李白《長幹行》:“同居長幹裡,兩小無嫌猜。”(嫌猜:嫌疑。)又指排行最末的。古樂府《木蘭詩》:“小弟聞姊來,磨刀霍霍向豬羊。”(霍霍:磨刀聲。)⑥稍微;略微。《孟子·公孫醜上》:“今病小愈。”⑦舊時特指妾。⑧謙詞。1. 指與自己有關的事物。2. 自稱。《左傳·隱公元年》:“小小有母,皆嘗小小之食矣。”⑨表示時間短暫。楊萬裡《夏夜追涼》:“開門小立月明中。”⑩副詞。表示程度淺。相當於“稍微”。《後漢書 ·應劭傳》:“制禦小緩,則陸掠殘害。”(制禦:統治。陸掠:擄掠。)[小人]1. 平民。《論語·顏淵》:“君子之德風,小人之德草。”2. 指沒有道德修養的人。《尚書·大禹謨》:“君子在野,小人在位。”3.自稱的謙詞。

    娥:

    ①美貌;美好的樣子。《列子·楊朱》:“鄉有處子之娥姣者。”(處子:處女。)《古詩十九首》之二:“娥娥紅粉妝,纖纖出素手。”②美女。陸機《擬古詩》之二:“秦娥張女彈。”李山甫《曲江二首》之二:“千隊國娥輕似雪,一群公子醉如泥。”(國娥:國色。)也泛指少女。謝靈運《江妃賦》:“天臺二娥,宮亭雙媛。”③指女子的眉毛。韋應物《擬古詩十二首》之二:“娟娟雙青娥,微微啟玉齒。”(娟娟:美好。)

    初:

    ①開始。《史記·賈誼傳》:“年少初學。”柳宗元《封建論》:“天地果無初乎?”②當初;原先。《後漢書·華佗傳》:“初,軍吏李成苦欬(ké),盡夜不寐……”③從前;往日。《三國志·蜀書·黃權傳》:“先主曰:‘孤負黃權,權不負孤也。’待之如初。”④表示序次的第一。《史記·秦本紀》:“二年初伏,以狗禦蠱。”白居易《暮江吟》:“可憐九月初三夜,露似珍珠月似弓。”⑤才;剛剛。《史記·秦始皇本紀》:“天下初定,又復立國,是樹兵也。”[初無]從來沒有,並沒有。《後漢書·蓋勛傳》:“群臣初無是言也。”

    學:

    (一)①學習。《論語·季氏》:“不學,無以言。”②仿效。③學校。《孟子·滕文公上》:“夏曰校,殷曰序,周曰庠,學則三代共之。”④學問;學識。《韓非子·外儲說左上》:“其學甚博。”⑤學說;學派。《韓非子·顯學》:“世之顯學,儒墨也。” (二)jiào 教導。後作“教”。《墨子·魯問》:“魯人有因子墨子而學其子者。”

    舞:

    ①舞蹈。《呂氏春秋·孟春》:“命樂正入學習舞。”②跳舞。《論語·八佾》:“季氏八佾(yì)舞於庭。”(佾:八人一行為一佾。)《韓非子·五蠹》:“長袖善舞,多錢善賈(gǔ)。”(賈:經商。)③揮動;擺動。《山海經·海外西經》:“操幹戚以舞。”(操:持。幹、戚:均武器名。)葉夢得《賀新郎》:“吹盡殘花無人見,惟垂楊自舞。”④飛翔。《列子·湯問》:“瓠(hù)巴鼓琴而鳥舞魚躍。”(瓠巴:人名。)⑤玩弄;舞弄(文字、權術等)。《史記·酷吏列傳》:“舞智以禦人。”

    擬:

    ①忖度;思量。《周易·系辭上》:“擬之而後言,議之而後動。”②比擬;相比。陸遊《入蜀記》:“(小孤山)自數十裡外望之,碧峰巉然孤起,上幹雲霄,已非他山可擬。”③比劃,用兵器作出殺人的樣子。《漢書·蘇建傳附蘇武》:“(衛律)復舉劍擬之,武不動。”④模擬;仿照。《漢書·揚雄傳》:“常擬之以為式。”⑤打算;準備。《齊民要術·收種》:“至春治取,別種,以擬明年種子。”⑥估量;預料。辛棄疾《摸魚兒》:“準擬佳期又誤。”⑦起草;設計。梁啟超《戊戌政變記·譚嗣同傳》:“命君擬旨。”

    偷:

    ①茍且;隻顧眼前。《禮記·表記》:“君子莊敬日強,安肆日偷。”(莊敬:恭敬謹慎。安肆:安逸放縱。)②懈怠;懶惰。《孫臏兵法· 將失》:“令數變,眾偷,可敗也。”《荀子·君道》:“賞克罰偷則民不怠。”(克:能者。)③淺薄;輕薄。《論語·泰伯》:“故舊不遺,則民不偷。”(故舊不遺:不遺忘老朋友。)④盜竊;偷竊。《論語· 泰伯》:“故舊不遺,則民不偷。”⑤偷盜的人;竊賊。《漢書·張敞傳》:“置酒,小偷悉來賀。”《晉書·王獻之傳》:“群偷驚走。”(走:跑。)⑥私下;暗地裡。李商隱《無題》:“八歲偷照鏡。”⑦抽出;騰出(多指時間)。梅堯臣《和公儀龍圖戲勉》:“忙中唯此是偷閑。”

    金:

    ①金屬的通稱。《荀子·勸學》:“鍥而舍之,朽木不折;鍥而不舍,金石可鏤。”《周禮·秋官·職金》:“入其金錫於為兵器之府。”(為:制作。)②金黃色。《嶽陽樓記》:“浮光躍金。”《阿房宮賦》:“金塊珠礫,棄擲迤邐,秦人視之,亦不甚惜。”③錢財;錢。《史記·陳丞相世傢》:“臣聞(陳)平受諸將金,金多者得善處,金少者得惡處。”④金屬制的樂器或兵器。《禮記·樂記》:“金石絲竹,樂之器也。”《淮南子·說山》:“砥石不利,而可以利金。”(利金:磨利刀劍。)⑤古代八音之一。《周禮·春官·大師》:“皆播之以八言,金、石、土、革、絲、木、匏、竹。”⑥古代計算貨幣的單位。以一鎰(二十四兩)為一金,或以一斤為一金。《史記·燕召公世傢》:“子之因遺(wèi)蘇代百金。”(子之:人名。遺:贈與。)《五人墓碑記》:“有賢士大夫發五十金,買五人之脰而函之。”(脰dòu:頸項;頭臚。)《獄中雜記》:“富者賂數百金。”⑦比喻堅固。《過秦論》:“始皇之心,自以為關中之地,金城千裡。”⑧五行之一。《尚書·洪范》:“五行:一曰水,二曰火,三曰木,四曰金,五曰土。”⑨朝代名(公元1115—1234年)。女真族完顏部首領阿骨打所建。

    縷:

    ①線。《孟子·滕文公上》:“麻縷絲絮輕重同則賈(jià)相若。”(賈相若:價相同。)《天工開物·乃服·佈衣》:“凡佈縷緊則堅,緩則脆。”②逐條地;細致地。枚乘《七發》:“固未能,縷形其所由然也。”③量詞。用於紗線或線狀物。陸遊《漁傢傲·寄仲高》:“鬢絲幾縷茶煙裡。”《天工開物·乃服·經數》:“羅紗經計三千二百縷,綾綢經計五千、六千縷。”(經:經線。)

    押:

    ①簽署;在公文、契約上簽字或畫記號,以做憑信。《宋史·高宗紀》:“必先書押而後報行。”②指為作憑信,而在公文、契約上所簽的名字或所畫的符號。李肇《國史補》卷下:“宰相判四方之事有堂案,處分百司有堂帖,不次押名曰花押。”③抵押;典當。《紅樓夢》第七十二回:“鳳姐說著,叫平兒:‘把我那兩個金項圈拿出去,暫且押四百兩銀子。’”④拘禁;扣押。⑤監督;掌管。《新唐書·逆臣傳上·安祿山》:“天寶元年,以平盧為節度,祿山為之使,兼柳城太守,押兩蕃、渤海、黑水四府經略使。”⑥簾軸,用以鎮簾。徐陵《玉臺新詠序》:“珠簾以玳瑁為押。”⑦通“壓”。壓住。《晉書·東夷辰韓傳》:“以石押其頭使扁。”⑧通“狎”。接連。《漢書·息夫躬傳》:“羽檄重跡而押至。”

    春:

    ①春天,春季。《荀子·王制》:“春耕、夏耘、秋收、冬藏,四者不失時,故五谷不絕。”②年;歲。高適《人日寄杜二拾遺》詩:“一臥東山三十春。”③生機;生命。歐陽修《奉使道中寄垣師》:“塞垣春枯積雪溜,沙礫威怒黃雲愁。”(塞垣:指長城。溜:流水。)④指年輕女子的形態。崔玨(jué)《有贈》:“兩臉夭桃從鏡發,一眸春水照人寒。”(春水:指女子的眼睛。)⑤春色;喜色。田汝成《西湖遊覽志餘·熙朝樂事》:“諺雲:‘蓬開先百草,戴瞭春不老。’”⑥春情;情欲。《詩經·召南·野有死麕》:“有女懷春,吉士誘之。”⑦指酒。司空圖《詩品·典雅》:“玉壺買春,賞雨茅屋。”


  • 恰值小娥初学舞,拟偷金缕押春衫。

    “恰值小娥初学舞,拟偷金缕押春衫。”诗句出处:《杨柳枝寿杯词十八首》;是唐朝诗人司空图的作品。

    乐府翻来占太平,风光无处不含情。
    千门万户喧歌吹,富贵人间只此声。

    撼晚梳空不自持,与君同折上楼时。
    春风还有常情处,系得人心免别离。

    灞亭东去彻隋堤,赠别何须醉似泥。
    万里往来无一事,便帆轻拂乱莺啼。

    台城细仗晓初移,诏赐千官禊饮时。
    绿帐远笼清珮响,更曛晴日上龙旗。

    桃源仙子不须夸,闻道惟栽一片花。
    何似浣纱溪畔住,绿阴相间两三家。

    偶然楼上卷珠帘,往往长条拂枕函。
    恰值小娥初学舞,拟偷金缕押春衫。

    池边影动散鸳鸯,更引微风乱绣床。
    直待玉窗尘不起,始应金雁得成行。

    稻畦分影向江村,憔悴经霜只半存。
    昨日流莺今不见,乱萤飞出照黄昏。

    客泪休沾汉水滨,舞腰羞杀汉宫人。
    狂风更与回烟帚,扫尽繁花独占春。

    游人莫叹易凋衰,长乐荣枯自有期。
    看取明年春意动,更于何处最先知。

    昔年行乐及芳时,一上丹梯桂一枝。
    笑问江头醉公子,饶君满把麹尘丝。

    渡头残照一行新,独自依依向北人。
    莫恨乡程千里远,眼中从此故乡春。

    絮惹轻枝雪未飘,小溪烟束带危桥。
    邻家女伴频攀折,不觉回身罥翠翘。

    处处萦空百万枝,一枝枝好更题诗。
    隔城远岫招行客,便与朱楼当酒旗。

    锦城分得映金沟,两岸年年引胜游。
    若似松篁须带雪,人间何处认风流。

    日暖津头絮已飞,看看还是送君归。
    莫言万绪牵愁思,缉取长绳系落晖。

    大堤时节近清明,霞衬烟笼绕郡城。
    好是梨花相映处,更胜松雪日初晴。

    圣主千年乐未央,御沟金翠满垂杨。
    年年织作升平字,高映南山献寿觞。

    【注释】:

    值:

    ①面对;遇到。王充《论衡·实知》:“武库正值其墓。”②遇到……的时候。刘义庆《世说新语·政事》:“值积雪始晴。”③价格;价钱。白居易《卖炭翁》:“半匹红纱一丈绫,系向牛头充炭值。”

    小:

    ①微小;细小。与“大”相对。《庄子·逍遥游》:“此小大之辩也。”②低;低微。古乐府《陌上桑》:“十五府小史,二十朝大夫。”(府:太守官府。小史:小吏。朝:朝廷。)③狭小;狭隘。④轻视。《左传·桓公四年》:“秦师侵芮,败焉,小之也。”⑤年幼。《晋书·郗鉴传》:“时兄子(郗)迈、外甥周翼并小,常携之就食。”也指年幼的人。李白《长干行》:“同居长干里,两小无嫌猜。”(嫌猜:嫌疑。)又指排行最末的。古乐府《木兰诗》:“小弟闻姊来,磨刀霍霍向猪羊。”(霍霍:磨刀声。)⑥稍微;略微。《孟子·公孙丑上》:“今病小愈。”⑦旧时特指妾。⑧谦词。1. 指与自己有关的事物。2. 自称。《左传·隐公元年》:“小小有母,皆尝小小之食矣。”⑨表示时间短暂。杨万里《夏夜追凉》:“开门小立月明中。”⑩副词。表示程度浅。相当于“稍微”。《后汉书 ·应劭传》:“制御小缓,则陆掠残害。”(制御:统治。陆掠:掳掠。)[小人]1. 平民。《论语·颜渊》:“君子之德风,小人之德草。”2. 指没有道德修养的人。《尚书·大禹谟》:“君子在野,小人在位。”3.自称的谦词。

    娥:

    ①美貌;美好的样子。《列子·杨朱》:“乡有处子之娥姣者。”(处子:处女。)《古诗十九首》之二:“娥娥红粉妆,纤纤出素手。”②美女。陆机《拟古诗》之二:“秦娥张女弹。”李山甫《曲江二首》之二:“千队国娥轻似雪,一群公子醉如泥。”(国娥:国色。)也泛指少女。谢灵运《江妃赋》:“天台二娥,宫亭双媛。”③指女子的眉毛。韦应物《拟古诗十二首》之二:“娟娟双青娥,微微启玉齿。”(娟娟:美好。)

    初:

    ①开始。《史记·贾谊传》:“年少初学。”柳宗元《封建论》:“天地果无初乎?”②当初;原先。《后汉书·华佗传》:“初,军吏李成苦欬(ké),尽夜不寐……”③从前;往日。《三国志·蜀书·黄权传》:“先主曰:‘孤负黄权,权不负孤也。’待之如初。”④表示序次的第一。《史记·秦本纪》:“二年初伏,以狗御蛊。”白居易《暮江吟》:“可怜九月初三夜,露似珍珠月似弓。”⑤才;刚刚。《史记·秦始皇本纪》:“天下初定,又复立国,是树兵也。”[初无]从来没有,并没有。《后汉书·盖勋传》:“群臣初无是言也。”

    学:

    (一)①学习。《论语·季氏》:“不学,无以言。”②仿效。③学校。《孟子·滕文公上》:“夏曰校,殷曰序,周曰庠,学则三代共之。”④学问;学识。《韩非子·外储说左上》:“其学甚博。”⑤学说;学派。《韩非子·显学》:“世之显学,儒墨也。” (二)jiào 教导。后作“教”。《墨子·鲁问》:“鲁人有因子墨子而学其子者。”

    舞:

    ①舞蹈。《吕氏春秋·孟春》:“命乐正入学习舞。”②跳舞。《论语·八佾》:“季氏八佾(yì)舞于庭。”(佾:八人一行为一佾。)《韩非子·五蠹》:“长袖善舞,多钱善贾(gǔ)。”(贾:经商。)③挥动;摆动。《山海经·海外西经》:“操干戚以舞。”(操:持。干、戚:均武器名。)叶梦得《贺新郎》:“吹尽残花无人见,惟垂杨自舞。”④飞翔。《列子·汤问》:“瓠(hù)巴鼓琴而鸟舞鱼跃。”(瓠巴:人名。)⑤玩弄;舞弄(文字、权术等)。《史记·酷吏列传》:“舞智以御人。”

    拟:

    ①忖度;思量。《周易·系辞上》:“拟之而后言,议之而后动。”②比拟;相比。陆游《入蜀记》:“(小孤山)自数十里外望之,碧峰巉然孤起,上干云霄,已非他山可拟。”③比划,用兵器作出杀人的样子。《汉书·苏建传附苏武》:“(卫律)复举剑拟之,武不动。”④模拟;仿照。《汉书·扬雄传》:“常拟之以为式。”⑤打算;准备。《齐民要术·收种》:“至春治取,别种,以拟明年种子。”⑥估量;预料。辛弃疾《摸鱼儿》:“准拟佳期又误。”⑦起草;设计。梁启超《戊戌政变记·谭嗣同传》:“命君拟旨。”

    偷:

    ①苟且;只顾眼前。《礼记·表记》:“君子庄敬日强,安肆日偷。”(庄敬:恭敬谨慎。安肆:安逸放纵。)②懈怠;懒惰。《孙膑兵法· 将失》:“令数变,众偷,可败也。”《荀子·君道》:“赏克罚偷则民不怠。”(克:能者。)③浅薄;轻薄。《论语·泰伯》:“故旧不遗,则民不偷。”(故旧不遗:不遗忘老朋友。)④盗窃;偷窃。《论语· 泰伯》:“故旧不遗,则民不偷。”⑤偷盗的人;窃贼。《汉书·张敞传》:“置酒,小偷悉来贺。”《晋书·王献之传》:“群偷惊走。”(走:跑。)⑥私下;暗地里。李商隐《无题》:“八岁偷照镜。”⑦抽出;腾出(多指时间)。梅尧臣《和公仪龙图戏勉》:“忙中唯此是偷闲。”

    金:

    ①金属的通称。《荀子·劝学》:“锲而舍之,朽木不折;锲而不舍,金石可镂。”《周礼·秋官·职金》:“入其金锡于为兵器之府。”(为:制作。)②金黄色。《岳阳楼记》:“浮光跃金。”《阿房宫赋》:“金块珠砾,弃掷迤逦,秦人视之,亦不甚惜。”③钱财;钱。《史记·陈丞相世家》:“臣闻(陈)平受诸将金,金多者得善处,金少者得恶处。”④金属制的乐器或兵器。《礼记·乐记》:“金石丝竹,乐之器也。”《淮南子·说山》:“砥石不利,而可以利金。”(利金:磨利刀剑。)⑤古代八音之一。《周礼·春官·大师》:“皆播之以八言,金、石、土、革、丝、木、匏、竹。”⑥古代计算货币的单位。以一镒(二十四两)为一金,或以一斤为一金。《史记·燕召公世家》:“子之因遗(wèi)苏代百金。”(子之:人名。遗:赠与。)《五人墓碑记》:“有贤士大夫发五十金,买五人之脰而函之。”(脰dòu:颈项;头胪。)《狱中杂记》:“富者赂数百金。”⑦比喻坚固。《过秦论》:“始皇之心,自以为关中之地,金城千里。”⑧五行之一。《尚书·洪范》:“五行:一曰水,二曰火,三曰木,四曰金,五曰土。”⑨朝代名(公元1115—1234年)。女真族完颜部首领阿骨打所建。

    缕:

    ①线。《孟子·滕文公上》:“麻缕丝絮轻重同则贾(jià)相若。”(贾相若:价相同。)《天工开物·乃服·布衣》:“凡布缕紧则坚,缓则脆。”②逐条地;细致地。枚乘《七发》:“固未能,缕形其所由然也。”③量词。用于纱线或线状物。陆游《渔家傲·寄仲高》:“鬓丝几缕茶烟里。”《天工开物·乃服·经数》:“罗纱经计三千二百缕,绫绸经计五千、六千缕。”(经:经线。)

    押:

    ①签署;在公文、契约上签字或画记号,以做凭信。《宋史·高宗纪》:“必先书押而后报行。”②指为作凭信,而在公文、契约上所签的名字或所画的符号。李肇《国史补》卷下:“宰相判四方之事有堂案,处分百司有堂帖,不次押名曰花押。”③抵押;典当。《红楼梦》第七十二回:“凤姐说着,叫平儿:‘把我那两个金项圈拿出去,暂且押四百两银子。’”④拘禁;扣押。⑤监督;掌管。《新唐书·逆臣传上·安禄山》:“天宝元年,以平卢为节度,禄山为之使,兼柳城太守,押两蕃、渤海、黑水四府经略使。”⑥帘轴,用以镇帘。徐陵《玉台新咏序》:“珠帘以玳瑁为押。”⑦通“压”。压住。《晋书·东夷辰韩传》:“以石押其头使扁。”⑧通“狎”。接连。《汉书·息夫躬传》:“羽檄重迹而押至。”

    春:

    ①春天,春季。《荀子·王制》:“春耕、夏耘、秋收、冬藏,四者不失时,故五谷不绝。”②年;岁。高适《人日寄杜二拾遗》诗:“一卧东山三十春。”③生机;生命。欧阳修《奉使道中寄垣师》:“塞垣春枯积雪溜,沙砾威怒黄云愁。”(塞垣:指长城。溜:流水。)④指年轻女子的形态。崔珏(jué)《有赠》:“两脸夭桃从镜发,一眸春水照人寒。”(春水:指女子的眼睛。)⑤春色;喜色。田汝成《西湖游览志余·熙朝乐事》:“谚云:‘蓬开先百草,戴了春不老。’”⑥春情;情欲。《诗经·召南·野有死麕》:“有女怀春,吉士诱之。”⑦指酒。司空图《诗品·典雅》:“玉壶买春,赏雨茅屋。”


  • qia zhi xiao e chu xue wu ,ni tou jin lv ya chun shan 。

    “qia zhi xiao e chu xue wu ,ni tou jin lv ya chun shan 。”shi gou chu chu :《yang liu zhi shou bei ci shi ba shou 》;shi tang chao shi ren si kong tu de zuo pin 。

    le fu fan lai zhan tai ping ,feng guang mo chu bu han qing 。
    qian men mo hu xuan ge chui ,fu gui ren jian zhi ci sheng 。

    han wan shu kong bu zi chi ,yu jun tong she shang lou shi 。
    chun feng hai you chang qing chu ,ji de ren xin mian bie li 。

    ba ting dong qu che sui di ,zeng bie he xu zui shi ni 。
    mo li wang lai mo yi shi ,bian fan qing bi luan ying ti 。

    tai cheng xi zhang xiao chu yi ,zhao ci qian guan xi yin shi 。
    lu zhang yuan long qing 珮xiang ,geng xun qing ri shang long qi 。

    tao yuan xian zi bu xu kua ,wen dao wei zai yi pian hua 。
    he shi huan sha xi pan zhu ,lu yin xiang jian liang san jia 。

    ou ran lou shang juan zhu lian ,wang wang chang tiao bi zhen han 。
    qia zhi xiao e chu xue wu ,ni tou jin lv ya chun shan 。

    chi bian ying dong san yuan yang ,geng yin wei feng luan xiu chuang 。
    zhi dai yu chuang chen bu qi ,shi ying jin yan de cheng hang 。

    dao qi fen ying xiang jiang cun ,qiao cui jing shuang zhi ban cun 。
    zuo ri liu ying jin bu jian ,luan ying fei chu zhao huang hun 。

    ke lei xiu zhan han shui bin ,wu yao xiu sha han gong ren 。
    kuang feng geng yu hui yan zhou ,sao jin fan hua du zhan chun 。

    you ren mo tan yi diao cui ,chang le rong ku zi you ji 。
    kan qu ming nian chun yi dong ,geng yu he chu zui xian zhi 。

    xi nian hang le ji fang shi ,yi shang dan ti gui yi zhi 。
    xiao wen jiang tou zui gong zi ,rao jun man ba qu chen si 。

    du tou can zhao yi hang xin ,du zi yi yi xiang bei ren 。
    mo hen xiang cheng qian li yuan ,yan zhong cong ci gu xiang chun 。

    xu re qing zhi xue wei piao ,xiao xi yan shu dai wei qiao 。
    lin jia nv ban pin pan she ,bu jiao hui shen juan cui qiao 。

    chu chu ying kong bai mo zhi ,yi zhi zhi hao geng ti shi 。
    ge cheng yuan xiu qiao hang ke ,bian yu zhu lou dang jiu qi 。

    jin cheng fen de ying jin gou ,liang an nian nian yin sheng you 。
    re shi song huang xu dai xue ,ren jian he chu ren feng liu 。

    ri nuan jin tou xu yi fei ,kan kan hai shi song jun gui 。
    mo yan mo xu qian chou sai ,ji qu chang sheng ji la hui 。

    da di shi jie jin qing ming ,xia chen yan long rao jun cheng 。
    hao shi li hua xiang ying chu ,geng sheng song xue ri chu qing 。

    sheng zhu qian nian le wei yang ,yu gou jin cui man chui yang 。
    nian nian zhi zuo sheng ping zi ,gao ying na shan suo shou shang 。

    【zhu shi 】:

    zhi :

    ①mian dui ;yu dao 。wang chong 《lun heng ·shi zhi 》:“wu ku zheng zhi ji mu 。”②yu dao ……de shi hou 。liu yi qing 《shi shui xin yu ·zheng shi 》:“zhi ji xue shi qing 。”③jia ge ;jia qian 。bai ju yi 《mai tan weng 》:“ban pi gong sha yi zhang ling ,ji xiang niu tou chong tan zhi 。”

    xiao :

    ①wei xiao ;xi xiao 。yu “da ”xiang dui 。《zhuang zi ·xiao yao you 》:“ci xiao da zhi bian ye 。”②di ;di wei 。gu le fu 《mo shang sang 》:“shi wu fu xiao shi ,er shi chao da fu 。”(fu :tai shou guan fu 。xiao shi :xiao li 。chao :chao ting 。)③xia xiao ;xia ai 。④qing shi 。《zuo chuan ·huan gong si nian 》:“qin shi qin rui ,bai yan ,xiao zhi ye 。”⑤nian you 。《jin shu ·chi jian chuan 》:“shi xiong zi (chi )mai 、wai sheng zhou yi bing xiao ,chang xie zhi jiu shi 。”ye zhi nian you de ren 。li bai 《chang gan hang 》:“tong ju chang gan li ,liang xiao mo xian cai 。”(xian cai :xian yi 。)you zhi pai hang zui mo de 。gu le fu 《mu lan shi 》:“xiao di wen zi lai ,mo dao huo huo xiang zhu yang 。”(huo huo :mo dao sheng 。)⑥shao wei ;lve wei 。《meng zi ·gong sun chou shang 》:“jin bing xiao yu 。”⑦jiu shi te zhi qie 。⑧qian ci 。1. zhi yu zi ji you guan de shi wu 。2. zi chen 。《zuo chuan ·yin gong yuan nian 》:“xiao xiao you mu ,jie chang xiao xiao zhi shi yi 。”⑨biao shi shi jian duan zan 。yang mo li 《xia ye zhui liang 》:“kai men xiao li yue ming zhong 。”⑩fu ci 。biao shi cheng du jian 。xiang dang yu “shao wei ”。《hou han shu ·ying shao chuan 》:“zhi yu xiao huan ,ze liu lve can hai 。”(zhi yu :tong zhi 。liu lve :lu lve 。)[xiao ren ]1. ping min 。《lun yu ·yan yuan 》:“jun zi zhi de feng ,xiao ren zhi de cao 。”2. zhi mei you dao de xiu yang de ren 。《shang shu ·da yu mo 》:“jun zi zai ye ,xiao ren zai wei 。”3.zi chen de qian ci 。

    e :

    ①mei mao ;mei hao de yang zi 。《lie zi ·yang zhu 》:“xiang you chu zi zhi e jiao zhe 。”(chu zi :chu nv 。)《gu shi shi jiu shou 》zhi er :“e e gong fen zhuang ,qian qian chu su shou 。”②mei nv 。liu ji 《ni gu shi 》zhi er :“qin e zhang nv dan 。”li shan fu 《qu jiang er shou 》zhi er :“qian dui guo e qing shi xue ,yi qun gong zi zui ru ni 。”(guo e :guo se 。)ye fan zhi shao nv 。xie ling yun 《jiang fei fu 》:“tian tai er e ,gong ting shuang yuan 。”③zhi nv zi de mei mao 。wei ying wu 《ni gu shi shi er shou 》zhi er :“juan juan shuang qing e ,wei wei qi yu chi 。”(juan juan :mei hao 。)

    chu :

    ①kai shi 。《shi ji ·gu yi chuan 》:“nian shao chu xue 。”liu zong yuan 《feng jian lun 》:“tian de guo mo chu hu ?”②dang chu ;yuan xian 。《hou han shu ·hua tuo chuan 》:“chu ,jun li li cheng ku kai (ké),jin ye bu mei ……”③cong qian ;wang ri 。《san guo zhi ·shu shu ·huang quan chuan 》:“xian zhu yue :‘gu fu huang quan ,quan bu fu gu ye 。’dai zhi ru chu 。”④biao shi xu ci de di yi 。《shi ji ·qin ben ji 》:“er nian chu fu ,yi gou yu gu 。”bai ju yi 《mu jiang yin 》:“ke lian jiu yue chu san ye ,lou shi zhen zhu yue shi gong 。”⑤cai ;gang gang 。《shi ji ·qin shi huang ben ji 》:“tian xia chu ding ,you fu li guo ,shi shu bing ye 。”[chu mo ]cong lai mei you ,bing mei you 。《hou han shu ·gai xun chuan 》:“qun chen chu mo shi yan ye 。”

    xue :

    (yi )①xue xi 。《lun yu ·ji shi 》:“bu xue ,mo yi yan 。”②fang xiao 。③xue jiao 。《meng zi ·teng wen gong shang 》:“xia yue jiao ,yan yue xu ,zhou yue xiang ,xue ze san dai gong zhi 。”④xue wen ;xue shi 。《han fei zi ·wai chu shui zuo shang 》:“ji xue shen bo 。”⑤xue shui ;xue pa 。《han fei zi ·xian xue 》:“shi zhi xian xue ,ru mo ye 。” (er )jiào jiao dao 。hou zuo “jiao ”。《mo zi ·lu wen 》:“lu ren you yin zi mo zi er xue ji zi zhe 。”

    wu :

    ①wu dao 。《lv shi chun qiu ·meng chun 》:“ming le zheng ru xue xi wu 。”②tiao wu 。《lun yu ·ba yi 》:“ji shi ba yi (yì)wu yu ting 。”(yi :ba ren yi hang wei yi yi 。)《han fei zi ·wu du 》:“chang xiu shan wu ,duo qian shan gu (gǔ)。”(gu :jing shang 。)③hui dong ;bai dong 。《shan hai jing ·hai wai xi jing 》:“cao gan qi yi wu 。”(cao :chi 。gan 、qi :jun wu qi ming 。)xie meng de 《he xin lang 》:“chui jin can hua mo ren jian ,wei chui yang zi wu 。”④fei xiang 。《lie zi ·shang wen 》:“hu (hù)ba gu qin er diao wu yu yue 。”(hu ba :ren ming 。)⑤wan long ;wu long (wen zi 、quan shu deng )。《shi ji ·ku li lie chuan 》:“wu zhi yi yu ren 。”

    ni :

    ①cun du ;sai liang 。《zhou yi ·ji ci shang 》:“ni zhi er hou yan ,yi zhi er hou dong 。”②bi ni ;xiang bi 。liu you 《ru shu ji 》:“(xiao gu shan )zi shu shi li wai wang zhi ,bi feng chan ran gu qi ,shang gan yun xiao ,yi fei ta shan ke ni 。”③bi hua ,yong bing qi zuo chu sha ren de yang zi 。《han shu ·su jian chuan fu su wu 》:“(wei lv )fu ju jian ni zhi ,wu bu dong 。”④mo ni ;fang zhao 。《han shu ·yang xiong chuan 》:“chang ni zhi yi wei shi 。”⑤da suan ;zhun bei 。《ji min yao shu ·shou chong 》:“zhi chun zhi qu ,bie chong ,yi ni ming nian chong zi 。”⑥gu liang ;yu liao 。xin qi ji 《mo yu er 》:“zhun ni jia ji you wu 。”⑦qi cao ;she ji 。liang qi chao 《wu qu zheng bian ji ·tan si tong chuan 》:“ming jun ni zhi 。”

    tou :

    ①gou ju ;zhi gu yan qian 。《li ji ·biao ji 》:“jun zi zhuang jing ri jiang ,an si ri tou 。”(zhuang jing :gong jing jin shen 。an si :an yi fang zong 。)②xie dai ;lan duo 。《sun bin bing fa · jiang shi 》:“ling shu bian ,zhong tou ,ke bai ye 。”《xun zi ·jun dao 》:“shang ke fa tou ze min bu dai 。”(ke :neng zhe 。)③jian bao ;qing bao 。《lun yu ·tai bai 》:“gu jiu bu wei ,ze min bu tou 。”(gu jiu bu wei :bu wei wang lao peng you 。)④dao qie ;tou qie 。《lun yu · tai bai 》:“gu jiu bu wei ,ze min bu tou 。”⑤tou dao de ren ;qie zei 。《han shu ·zhang chang chuan 》:“zhi jiu ,xiao tou xi lai he 。”《jin shu ·wang suo zhi chuan 》:“qun tou jing zou 。”(zou :pao 。)⑥si xia ;an de li 。li shang yin 《mo ti 》:“ba sui tou zhao jing 。”⑦chou chu ;teng chu (duo zhi shi jian )。mei yao chen 《he gong yi long tu hu mian 》:“mang zhong wei ci shi tou xian 。”

    jin :

    ①jin shu de tong chen 。《xun zi ·quan xue 》:“qie er she zhi ,xiu mu bu she ;qie er bu she ,jin dan ke lou 。”《zhou li ·qiu guan ·zhi jin 》:“ru ji jin xi yu wei bing qi zhi fu 。”(wei :zhi zuo 。)②jin huang se 。《yue yang lou ji 》:“fu guang yue jin 。”《a fang gong fu 》:“jin kuai zhu li ,qi zhi yi li ,qin ren shi zhi ,yi bu shen xi 。”③qian cai ;qian 。《shi ji ·chen cheng xiang shi jia 》:“chen wen (chen )ping shou zhu jiang jin ,jin duo zhe de shan chu ,jin shao zhe de e chu 。”④jin shu zhi de le qi huo bing qi 。《li ji ·le ji 》:“jin dan si zhu ,le zhi qi ye 。”《huai na zi ·shui shan 》:“di dan bu li ,er ke yi li jin 。”(li jin :mo li dao jian 。)⑤gu dai ba yin zhi yi 。《zhou li ·chun guan ·da shi 》:“jie bo zhi yi ba yan ,jin 、dan 、tu 、ge 、si 、mu 、pao 、zhu 。”⑥gu dai ji suan huo bi de chan wei 。yi yi yi (er shi si liang )wei yi jin ,huo yi yi jin wei yi jin 。《shi ji ·yan shao gong shi jia 》:“zi zhi yin wei (wèi)su dai bai jin 。”(zi zhi :ren ming 。wei :zeng yu 。)《wu ren mu bei ji 》:“you xian shi da fu fa wu shi jin ,mai wu ren zhi dou er han zhi 。”(dou dòu:geng xiang ;tou lu 。)《yu zhong za ji 》:“fu zhe lu shu bai jin 。”⑦bi yu jian gu 。《guo qin lun 》:“shi huang zhi xin ,zi yi wei guan zhong zhi de ,jin cheng qian li 。”⑧wu hang zhi yi 。《shang shu ·hong fan 》:“wu hang :yi yue shui ,er yue huo ,san yue mu ,si yue jin ,wu yue tu 。”⑨chao dai ming (gong yuan 1115—1234nian )。nv zhen zu wan yan bu shou ling a gu da suo jian 。

    lv :

    ①xian 。《meng zi ·teng wen gong shang 》:“ma lv si xu qing chong tong ze gu (jià)xiang re 。”(gu xiang re :jia xiang tong 。)《tian gong kai wu ·nai fu ·bu yi 》:“fan bu lv jin ze jian ,huan ze cui 。”②zhu tiao de ;xi zhi de 。mei cheng 《qi fa 》:“gu wei neng ,lv xing ji suo you ran ye 。”③liang ci 。yong yu sha xian huo xian zhuang wu 。liu you 《yu jia ao ·ji zhong gao 》:“bin si ji lv cha yan li 。”《tian gong kai wu ·nai fu ·jing shu 》:“luo sha jing ji san qian er bai lv ,ling chou jing ji wu qian 、liu qian lv 。”(jing :jing xian 。)

    ya :

    ①qian shu ;zai gong wen 、qi yao shang qian zi huo hua ji hao ,yi zuo ping xin 。《song shi ·gao zong ji 》:“bi xian shu ya er hou bao hang 。”②zhi wei zuo ping xin ,er zai gong wen 、qi yao shang suo qian de ming zi huo suo hua de fu hao 。li zhao 《guo shi bu 》juan xia :“zai xiang pan si fang zhi shi you tang an ,chu fen bai si you tang tie ,bu ci ya ming yue hua ya 。”③di ya ;dian dang 。《gong lou meng 》di qi shi er hui :“feng jie shui zhao ,jiao ping er :‘ba wo na liang ge jin xiang juan na chu qu ,zan ju ya si bai liang yin zi 。’”④ju jin ;kou ya 。⑤jian du ;zhang guan 。《xin tang shu ·ni chen chuan shang ·an lu shan 》:“tian bao yuan nian ,yi ping lu wei jie du ,lu shan wei zhi shi ,jian liu cheng tai shou ,ya liang fan 、bo hai 、hei shui si fu jing lve shi 。”⑥lian zhou ,yong yi zhen lian 。xu ling 《yu tai xin yong xu 》:“zhu lian yi dai mao wei ya 。”⑦tong “ya ”。ya zhu 。《jin shu ·dong yi chen han chuan 》:“yi dan ya ji tou shi bian 。”⑧tong “xia ”。jie lian 。《han shu ·xi fu gong chuan 》:“yu xi chong ji er ya zhi 。”

    chun :

    ①chun tian ,chun ji 。《xun zi ·wang zhi 》:“chun geng 、xia yun 、qiu shou 、dong cang ,si zhe bu shi shi ,gu wu gu bu jue 。”②nian ;sui 。gao kuo 《ren ri ji du er she wei 》shi :“yi wo dong shan san shi chun 。”③sheng ji ;sheng ming 。ou yang xiu 《feng shi dao zhong ji yuan shi 》:“sai yuan chun ku ji xue liu ,sha li wei nu huang yun chou 。”(sai yuan :zhi chang cheng 。liu :liu shui 。)④zhi nian qing nv zi de xing tai 。cui jue (jué)《you zeng 》:“liang lian wai tao cong jing fa ,yi mou chun shui zhao ren han 。”(chun shui :zhi nv zi de yan jing 。)⑤chun se ;xi se 。tian ru cheng 《xi hu you lan zhi yu ·xi chao le shi 》:“yan yun :‘peng kai xian bai cao ,dai le chun bu lao 。’”⑥chun qing ;qing yu 。《shi jing ·shao na ·ye you si jun 》:“you nv huai chun ,ji shi you zhi 。”⑦zhi jiu 。si kong tu 《shi pin ·dian ya 》:“yu hu mai chun ,shang yu mao wu 。”