• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 空悲鳶跕水,翻羨雁銜蘆。

    “空悲鳶跕水,翻羨雁銜蘆。”詩句出處:《奉和許閣老酬淮南崔十七端公見寄》;是唐朝詩人權德輿的作品。

    文行蘊良圖,聲華挹大巫。掄才超粉署,駁議在黃樞。
    自得環中辨,偏推席上儒。八音諧雅樂,七轡騁康衢。
    密侍仝鏘珮,雄才本棄繻。爐煙霏瑣闥,宮漏滴銅壺。
    舊友雙魚至,新文七義敷。斷金揮麗藻,比玉詠生芻。
    交辟嘗推重,單辭忽受誣。風波疲賈誼,岐路泣楊朱。
    溟漲前程險,炎荒旅夢孤。空悲鳶跕水,翻羨雁銜蘆。
    故國方迢遞,羈愁自鬱紆。遠猷來象魏,霈澤過番禺。
    盡室扁舟客,還傢萬裡途。索居因仕宦,著論擬潛夫。
    帆席來應駛,郊園半已蕪。夕陽尋古徑,涼吹動纖枯。
    憶昔同驅傳,忘懷或據梧。幕庭依古剎,緡稅給中都。
    瓜步經過慣,龍沙眺聽殊。春山嵐漠漠,秋渚露塗塗。
    孰謂原思病,非關寧武愚。方看簪獬豸,俄嘆縶騊駼。
    芳訊風情在,佳期歲序徂。二賢歡最久,三益義非無。
    柏悅心應爾,松寒志不渝。子將陪禁掖,亭伯限江湖。
    交分終推轂,離憂莫向隅。分曹日相見,延首憶田蘇。

    【註釋】:

    空:

    (一)①空虛;什麼也沒有。《韓非子·初見秦》:“囷倉空虛。”宋玉《風賦》:“空穴來風。”王維《鹿砦》:“空山不見人。”②不實;空泛。《史記·廉頗藺相如列傳》:“秦貪,負其強,以空言求璧。”③白白地。《漢書·匈奴傳》:“兵不空出。”④天空;空中。李白《送孟浩然之廣陵》:“孤帆遠影碧空盡。”⑤佛教用語。佛教認為一切事物的現象並無實體,都是空的。《般若心經》:“色即是空,空即是色。”(色:指物質現象。) (二)kǒng 孔;洞穴。《周禮· 考工記·函人》:“眡(shì)其鉆空。”(眡:視。)《史記·五帝本紀》:“舜穿井為匿空旁出。”(三)kòng ①窮困。《詩經·小雅·節南山》:“不宜空我師。”(空:用如使動,使……窮困。師:眾;眾人。)《論語·先進》:“回也其庶乎,屢空。”(回:顏回。庶:庶幾;差不多。)②缺少。《法言·問神》:“昔之說《書》者序以百,而《酒誥》之篇俄空焉。”(《酒誥》:《尚書》中的篇名。)白居易《春憶二林寺舊遊》:“最慚僧社題橋處,十八人名空一人。”③間隙;空子。《三國志·吳書·周魴傳》:“看伺空隙,欲復為亂。”④閑著;未被利用的。《史記·蕭相國世傢》:“上林中多空地。”(上林:苑囿名。)《論衡·命義》:“伯牛空居,而遭惡疾。”(伯牛:冉耕,字伯牛。空居:閑居在傢。)

    悲:

    ①哀痛;悲傷。《禮記· 問喪》:“夫悲哀在中,故形變於外也。”《韓非子·和氏獻璧》:“子奚哭之悲也?”(奚:為何。)②同情;憐憫。柳宗元《捕蛇者說》:“(蔣氏)言之,貌若甚戚者。餘悲之。”(戚:悲哀。)③眷戀。《漢書·高祖紀下》:“遊子悲故鄉。”

    鳶:

    ①猛禽名。《詩經·大雅·旱麓》:“鳶飛戾天,魚躍於淵。”(戾:至。)沈括《夢溪筆談》卷三:“若鳶飛空中。”②紙鳶,即風箏。洪昇《長生殿·覓魂》:“誰知他做長風吹斷鳶,似晴曦散曉煙。”

    跕:

    (一)靸著鞋走。《史記·貨殖列傳》:“女子則鼓鳴瑟,跕屣,遊媚貴富。”《漢書·地理志下》:“女子彈弦跕躧,遊媚富貴。” (二)dié 墜落。何遜《七召·佃遊》:“雁聞弦而跕墮,猿抱木而啾啁。”(啾啁:瑣碎聲。)[跕跕]墜落的樣子。《後漢書·馬援傳》:“仰視飛鳶,跕跕墮水中。”(鳶:老鷹。)

    翻:

    ①鳥飛;翻飛。王維《輞川閑居》詩:“白鳥歸山翻。”②翻動;反復翻轉。元稹《競渡》:“萬裡黃河翻。”③反轉;傾覆。杜甫《白帝》:“白帝城下雨翻雲。”④編寫;譜寫。劉禹錫《楊柳枝詞》:“請君莫奏前朝曲,聽唱新翻《楊柳枝》。”⑤翻譯。《舊唐書·姚崇傳》:“今之佛經,羅什所譯。姚興執本與什對翻。”⑥副詞。反而;反倒。岑參《衙郡守還》:“頭白翻折腰,歸傢還自笑。”(折腰:指下拜。)

    羨:

    (一)①羨慕,因喜愛而希望得到。蘇軾《前赤壁賦》:“哀吾生之須臾,羨長江之無窮。”②豐饒有餘。《孟子·滕文公下》:“以羨補不足,則農有餘栗,女有餘佈。”③超過。司馬相如《上林賦》:“功羨於五帝。”④漫溢;泛濫。《漢書·溝洫志》:“然河災之羨溢,害中國也尤甚。”(河:黃河。中國:指黃河流域。)(二) yán ①通“延”。邀請;引進。張衡《東京賦》:“乃羨公侯卿士,登自東除。”(除:臺階。)②墓道。後作“埏”。《史記·衛康叔世傢》:“共伯入釐侯羨自殺。衛人因葬之釐侯旁。”

    雁:

    ①大雁。群居水邊,善於遊泳和飛行,飛時排列成行。《詩經·邶風·匏有苦葉》:“雝雝(yōng yōng)鳴雁。”(雝雝:形容聲音柔和。)②通“贗”。偽造的;假的。《揮麈後錄》卷八:“浸漬數日,漆絮敗潰,雁跡盡露。”

    銜:

    ①馬嚼子。即勒住馬口的小鐵棒。《莊子·馬蹄》:“詭銜竊轡。”②用口含物。《後漢書·張衡傳》:“外有八龍,首銜銅丸。”③收藏。韓愈《祭十二郎文》:“乃能銜哀致誠。”④特指懷恨。《漢書·外戚傳上·孝景王皇後》:“景帝心銜之而未發也。”⑤奉;受。《舊唐書·黃巢傳》:“時王鐸雖銜招討之權,緩於攻取。”⑥感激。《管子·形勢解》:“法立而民樂之,令出而民銜之。”⑦官階。也泛指頭銜。白居易《聞行簡思賜章服》:“官銜俱是客曹郎。”


  • 空悲鸢跕水,翻羡雁衔芦。

    “空悲鸢跕水,翻羡雁衔芦。”诗句出处:《奉和许阁老酬淮南崔十七端公见寄》;是唐朝诗人权德舆的作品。

    文行蕴良图,声华挹大巫。抡才超粉署,驳议在黄枢。
    自得环中辨,偏推席上儒。八音谐雅乐,七辔骋康衢。
    密侍仝锵珮,雄才本弃繻。炉烟霏琐闼,宫漏滴铜壶。
    旧友双鱼至,新文七义敷。断金挥丽藻,比玉咏生刍。
    交辟尝推重,单辞忽受诬。风波疲贾谊,岐路泣杨朱。
    溟涨前程险,炎荒旅梦孤。空悲鸢跕水,翻羡雁衔芦。
    故国方迢递,羁愁自郁纡。远猷来象魏,霈泽过番禺。
    尽室扁舟客,还家万里途。索居因仕宦,著论拟潜夫。
    帆席来应驶,郊园半已芜。夕阳寻古径,凉吹动纤枯。
    忆昔同驱传,忘怀或据梧。幕庭依古刹,缗税给中都。
    瓜步经过惯,龙沙眺听殊。春山岚漠漠,秋渚露涂涂。
    孰谓原思病,非关宁武愚。方看簪獬豸,俄叹絷騊駼。
    芳讯风情在,佳期岁序徂。二贤欢最久,三益义非无。
    柏悦心应尔,松寒志不渝。子将陪禁掖,亭伯限江湖。
    交分终推毂,离忧莫向隅。分曹日相见,延首忆田苏。

    【注释】:

    空:

    (一)①空虚;什么也没有。《韩非子·初见秦》:“囷仓空虚。”宋玉《风赋》:“空穴来风。”王维《鹿砦》:“空山不见人。”②不实;空泛。《史记·廉颇蔺相如列传》:“秦贪,负其强,以空言求璧。”③白白地。《汉书·匈奴传》:“兵不空出。”④天空;空中。李白《送孟浩然之广陵》:“孤帆远影碧空尽。”⑤佛教用语。佛教认为一切事物的现象并无实体,都是空的。《般若心经》:“色即是空,空即是色。”(色:指物质现象。) (二)kǒng 孔;洞穴。《周礼· 考工记·函人》:“眡(shì)其钻空。”(眡:视。)《史记·五帝本纪》:“舜穿井为匿空旁出。”(三)kòng ①穷困。《诗经·小雅·节南山》:“不宜空我师。”(空:用如使动,使……穷困。师:众;众人。)《论语·先进》:“回也其庶乎,屡空。”(回:颜回。庶:庶几;差不多。)②缺少。《法言·问神》:“昔之说《书》者序以百,而《酒诰》之篇俄空焉。”(《酒诰》:《尚书》中的篇名。)白居易《春忆二林寺旧游》:“最惭僧社题桥处,十八人名空一人。”③间隙;空子。《三国志·吴书·周鲂传》:“看伺空隙,欲复为乱。”④闲着;未被利用的。《史记·萧相国世家》:“上林中多空地。”(上林:苑囿名。)《论衡·命义》:“伯牛空居,而遭恶疾。”(伯牛:冉耕,字伯牛。空居:闲居在家。)

    悲:

    ①哀痛;悲伤。《礼记· 问丧》:“夫悲哀在中,故形变于外也。”《韩非子·和氏献璧》:“子奚哭之悲也?”(奚:为何。)②同情;怜悯。柳宗元《捕蛇者说》:“(蒋氏)言之,貌若甚戚者。余悲之。”(戚:悲哀。)③眷恋。《汉书·高祖纪下》:“游子悲故乡。”

    鸢:

    ①猛禽名。《诗经·大雅·旱麓》:“鸢飞戾天,鱼跃于渊。”(戾:至。)沈括《梦溪笔谈》卷三:“若鸢飞空中。”②纸鸢,即风筝。洪昇《长生殿·觅魂》:“谁知他做长风吹断鸢,似晴曦散晓烟。”

    跕:

    (一)靸着鞋走。《史记·货殖列传》:“女子则鼓鸣瑟,跕屣,游媚贵富。”《汉书·地理志下》:“女子弹弦跕躧,游媚富贵。” (二)dié 坠落。何逊《七召·佃游》:“雁闻弦而跕堕,猿抱木而啾啁。”(啾啁:琐碎声。)[跕跕]坠落的样子。《后汉书·马援传》:“仰视飞鸢,跕跕堕水中。”(鸢:老鹰。)

    翻:

    ①鸟飞;翻飞。王维《辋川闲居》诗:“白鸟归山翻。”②翻动;反复翻转。元稹《竞渡》:“万里黄河翻。”③反转;倾覆。杜甫《白帝》:“白帝城下雨翻云。”④编写;谱写。刘禹锡《杨柳枝词》:“请君莫奏前朝曲,听唱新翻《杨柳枝》。”⑤翻译。《旧唐书·姚崇传》:“今之佛经,罗什所译。姚兴执本与什对翻。”⑥副词。反而;反倒。岑参《衙郡守还》:“头白翻折腰,归家还自笑。”(折腰:指下拜。)

    羡:

    (一)①羡慕,因喜爱而希望得到。苏轼《前赤壁赋》:“哀吾生之须臾,羡长江之无穷。”②丰饶有余。《孟子·滕文公下》:“以羡补不足,则农有余栗,女有余布。”③超过。司马相如《上林赋》:“功羡于五帝。”④漫溢;泛滥。《汉书·沟洫志》:“然河灾之羡溢,害中国也尤甚。”(河:黄河。中国:指黄河流域。)(二) yán ①通“延”。邀请;引进。张衡《东京赋》:“乃羡公侯卿士,登自东除。”(除:台阶。)②墓道。后作“埏”。《史记·卫康叔世家》:“共伯入釐侯羡自杀。卫人因葬之釐侯旁。”

    雁:

    ①大雁。群居水边,善于游泳和飞行,飞时排列成行。《诗经·邶风·匏有苦叶》:“雝雝(yōng yōng)鸣雁。”(雝雝:形容声音柔和。)②通“赝”。伪造的;假的。《挥麈后录》卷八:“浸渍数日,漆絮败溃,雁迹尽露。”

    衔:

    ①马嚼子。即勒住马口的小铁棒。《庄子·马蹄》:“诡衔窃辔。”②用口含物。《后汉书·张衡传》:“外有八龙,首衔铜丸。”③收藏。韩愈《祭十二郎文》:“乃能衔哀致诚。”④特指怀恨。《汉书·外戚传上·孝景王皇后》:“景帝心衔之而未发也。”⑤奉;受。《旧唐书·黄巢传》:“时王铎虽衔招讨之权,缓于攻取。”⑥感激。《管子·形势解》:“法立而民乐之,令出而民衔之。”⑦官阶。也泛指头衔。白居易《闻行简思赐章服》:“官衔俱是客曹郎。”


  • kong bei yuan die shui ,fan xian yan xian lu 。

    “kong bei yuan die shui ,fan xian yan xian lu 。”shi gou chu chu :《feng he hu ge lao chou huai na cui shi qi duan gong jian ji 》;shi tang chao shi ren quan de yu de zuo pin 。

    wen hang wen liang tu ,sheng hua yi da wu 。lun cai chao fen shu ,bo yi zai huang shu 。
    zi de huan zhong bian ,pian tui xi shang ru 。ba yin xie ya le ,qi pei cheng kang qu 。
    mi shi tong qiang 珮,xiong cai ben qi ru 。lu yan fei suo ta ,gong lou di tong hu 。
    jiu you shuang yu zhi ,xin wen qi yi fu 。duan jin hui li zao ,bi yu yong sheng chu 。
    jiao bi chang tui chong ,chan ci hu shou wu 。feng bo pi gu yi ,qi lu qi yang zhu 。
    ming zhang qian cheng xian ,yan huang lv meng gu 。kong bei yuan die shui ,fan xian yan xian lu 。
    gu guo fang tiao di ,ji chou zi yu yu 。yuan you lai xiang wei ,pei ze guo fan yu 。
    jin shi bian zhou ke ,hai jia mo li tu 。suo ju yin shi huan ,zhe lun ni qian fu 。
    fan xi lai ying shi ,jiao yuan ban yi wu 。xi yang xun gu jing ,liang chui dong qian ku 。
    yi xi tong qu chuan ,wang huai huo ju wu 。mu ting yi gu cha ,mian shui gei zhong dou 。
    gua bu jing guo guan ,long sha tiao ting shu 。chun shan lan mo mo ,qiu zhu lou tu tu 。
    shu wei yuan sai bing ,fei guan ning wu yu 。fang kan zan xie zhi ,e tan zhi tao tu 。
    fang xun feng qing zai ,jia ji sui xu cu 。er xian huan zui jiu ,san yi yi fei mo 。
    bai yue xin ying er ,song han zhi bu yu 。zi jiang pei jin ye ,ting bai xian jiang hu 。
    jiao fen zhong tui gu ,li you mo xiang yu 。fen cao ri xiang jian ,yan shou yi tian su 。

    【zhu shi 】:

    kong :

    (yi )①kong xu ;shen me ye mei you 。《han fei zi ·chu jian qin 》:“qun cang kong xu 。”song yu 《feng fu 》:“kong xue lai feng 。”wang wei 《lu zhai 》:“kong shan bu jian ren 。”②bu shi ;kong fan 。《shi ji ·lian po lin xiang ru lie chuan 》:“qin tan ,fu ji jiang ,yi kong yan qiu bi 。”③bai bai de 。《han shu ·xiong nu chuan 》:“bing bu kong chu 。”④tian kong ;kong zhong 。li bai 《song meng hao ran zhi an ling 》:“gu fan yuan ying bi kong jin 。”⑤fo jiao yong yu 。fo jiao ren wei yi qie shi wu de xian xiang bing mo shi ti ,dou shi kong de 。《ban re xin jing 》:“se ji shi kong ,kong ji shi se 。”(se :zhi wu zhi xian xiang 。) (er )kǒng kong ;dong xue 。《zhou li · kao gong ji ·han ren 》:“shi (shì)ji zuan kong 。”(shi :shi 。)《shi ji ·wu di ben ji 》:“shun chuan jing wei ni kong pang chu 。”(san )kòng ①qiong kun 。《shi jing ·xiao ya ·jie na shan 》:“bu yi kong wo shi 。”(kong :yong ru shi dong ,shi ……qiong kun 。shi :zhong ;zhong ren 。)《lun yu ·xian jin 》:“hui ye ji shu hu ,lv kong 。”(hui :yan hui 。shu :shu ji ;cha bu duo 。)②que shao 。《fa yan ·wen shen 》:“xi zhi shui 《shu 》zhe xu yi bai ,er 《jiu gao 》zhi pian e kong yan 。”(《jiu gao 》:《shang shu 》zhong de pian ming 。)bai ju yi 《chun yi er lin si jiu you 》:“zui can seng she ti qiao chu ,shi ba ren ming kong yi ren 。”③jian xi ;kong zi 。《san guo zhi ·wu shu ·zhou fang chuan 》:“kan ci kong xi ,yu fu wei luan 。”④xian zhao ;wei bei li yong de 。《shi ji ·xiao xiang guo shi jia 》:“shang lin zhong duo kong de 。”(shang lin :yuan you ming 。)《lun heng ·ming yi 》:“bai niu kong ju ,er zao e ji 。”(bai niu :ran geng ,zi bai niu 。kong ju :xian ju zai jia 。)

    bei :

    ①ai tong ;bei shang 。《li ji · wen sang 》:“fu bei ai zai zhong ,gu xing bian yu wai ye 。”《han fei zi ·he shi suo bi 》:“zi xi ku zhi bei ye ?”(xi :wei he 。)②tong qing ;lian min 。liu zong yuan 《bu she zhe shui 》:“(jiang shi )yan zhi ,mao re shen qi zhe 。yu bei zhi 。”(qi :bei ai 。)③juan lian 。《han shu ·gao zu ji xia 》:“you zi bei gu xiang 。”

    yuan :

    ①meng qin ming 。《shi jing ·da ya ·han lu 》:“yuan fei li tian ,yu yue yu yuan 。”(li :zhi 。)shen gua 《meng xi bi tan 》juan san :“re yuan fei kong zhong 。”②zhi yuan ,ji feng zheng 。hong 昇《chang sheng dian ·mi hun 》:“shei zhi ta zuo chang feng chui duan yuan ,shi qing xi san xiao yan 。”

    die :

    (yi )sa zhao xie zou 。《shi ji ·huo shi lie chuan 》:“nv zi ze gu ming se ,die xi ,you mei gui fu 。”《han shu ·de li zhi xia 》:“nv zi dan xian die xi ,you mei fu gui 。” (er )dié zhui la 。he xun 《qi shao ·dian you 》:“yan wen xian er die duo ,yuan bao mu er jiu zhao 。”(jiu zhao :suo sui sheng 。)[die die ]zhui la de yang zi 。《hou han shu ·ma yuan chuan 》:“yang shi fei yuan ,die die duo shui zhong 。”(yuan :lao ying 。)

    fan :

    ①diao fei ;fan fei 。wang wei 《wang chuan xian ju 》shi :“bai diao gui shan fan 。”②fan dong ;fan fu fan zhuai 。yuan zhen 《jing du 》:“mo li huang he fan 。”③fan zhuai ;qing fu 。du fu 《bai di 》:“bai di cheng xia yu fan yun 。”④bian xie ;pu xie 。liu yu xi 《yang liu zhi ci 》:“qing jun mo zou qian chao qu ,ting chang xin fan 《yang liu zhi 》。”⑤fan yi 。《jiu tang shu ·yao chong chuan 》:“jin zhi fo jing ,luo shen suo yi 。yao xing zhi ben yu shen dui fan 。”⑥fu ci 。fan er ;fan dao 。cen can 《ya jun shou hai 》:“tou bai fan she yao ,gui jia hai zi xiao 。”(she yao :zhi xia bai 。)

    xian :

    (yi )①xian mu ,yin xi ai er xi wang de dao 。su shi 《qian chi bi fu 》:“ai wu sheng zhi xu yu ,xian chang jiang zhi mo qiong 。”②feng rao you yu 。《meng zi ·teng wen gong xia 》:“yi xian bu bu zu ,ze nong you yu li ,nv you yu bu 。”③chao guo 。si ma xiang ru 《shang lin fu 》:“gong xian yu wu di 。”④man yi ;fan lan 。《han shu ·gou xu zhi 》:“ran he zai zhi xian yi ,hai zhong guo ye you shen 。”(he :huang he 。zhong guo :zhi huang he liu yu 。)(er ) yán ①tong “yan ”。yao qing ;yin jin 。zhang heng 《dong jing fu 》:“nai xian gong hou qing shi ,deng zi dong chu 。”(chu :tai jie 。)②mu dao 。hou zuo “shan ”。《shi ji ·wei kang shu shi jia 》:“gong bai ru 釐hou xian zi sha 。wei ren yin zang zhi 釐hou pang 。”

    yan :

    ①da yan 。qun ju shui bian ,shan yu you yong he fei hang ,fei shi pai lie cheng hang 。《shi jing ·bei feng ·pao you ku xie 》:“yong yong (yōng yōng)ming yan 。”(yong yong :xing rong sheng yin rou he 。)②tong “yan ”。wei zao de ;jia de 。《hui zhu hou lu 》juan ba :“jin zi shu ri ,qi xu bai hui ,yan ji jin lou 。”

    xian :

    ①ma jiao zi 。ji le zhu ma kou de xiao tie bang 。《zhuang zi ·ma ti 》:“gui xian qie pei 。”②yong kou han wu 。《hou han shu ·zhang heng chuan 》:“wai you ba long ,shou xian tong wan 。”③shou cang 。han yu 《ji shi er lang wen 》:“nai neng xian ai zhi cheng 。”④te zhi huai hen 。《han shu ·wai qi chuan shang ·xiao jing wang huang hou 》:“jing di xin xian zhi er wei fa ye 。”⑤feng ;shou 。《jiu tang shu ·huang chao chuan 》:“shi wang duo sui xian qiao tao zhi quan ,huan yu gong qu 。”⑥gan ji 。《guan zi ·xing shi jie 》:“fa li er min le zhi ,ling chu er min xian zhi 。”⑦guan jie 。ye fan zhi tou xian 。bai ju yi 《wen hang jian sai ci zhang fu 》:“guan xian ju shi ke cao lang 。”