• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 積翠浮澹灩,始疑負靈鰲。

    “積翠浮澹灩,始疑負靈鰲。”詩句出處:《遊南亭夜還敘志七十韻》;是唐朝詩人柳宗元的作品。

    夙抱丘壑尚,率性恣遊遨。中為吏役牽,十祀空悁勞。
    外曲徇塵轍,私心寄英髦。進乏廓廟器,退非鄉曲豪。
    天命斯不易,鬼責將安逃。屯難果見凌,剝喪宜所遭。
    神明固浩浩,眾口徒嗷嗷。投跡山水地,放情詠離騷。
    再懷曩歲期,容與馳輕舠。虛館背山郭,前軒面江皋。
    重疊間浦溆,邐迤驅巖嶅。積翠浮澹灩,始疑負靈鰲。
    叢林留沖飆,石礫迎飛濤。曠朗天景霽,樵蘇遠相號。
    澄潭湧沉鷗,半壁跳懸猱。鹿鳴驗食野,魚樂知觀濠。
    孤賞誠所悼,暫欣良足褒。留連俯欞檻,註我壺中醪。
    朵頤進芰實,擢手持蟹螯。炊稻視爨鼎,膾鮮聞操刀。
    野蔬盈傾筐,頗雜池沼芼。緬慕鼓枻翁,嘯詠哺其糟。
    退想於陵子,三咽資李螬。斯道難為偕,沉憂安所韜。
    曲渚怨鴻鵠,環洲凋蘭。ū暮景回西岑,北流逝滔滔。
    徘徊遂昏黑,遠火明連艘。木落寒山靜,江空秋月高。
    斂袂戒還徒,善遊矜所操。趣淺戢長枻,乘深屏輕篙。
    曠望援深竿,哀歌叩鳴艚。中川恣超忽,漫若翔且翱。
    淹泊遂所止,野風自颾颾。澗急驚鱗奔,蹊荒饑獸嗥。
    入門守拘縶,淒戚增鬱陶。慕士情未忘,懷人首徒搔。
    內顧乃無有,德輶甚鴻毛。名竊久自欺,食浮固雲叨。
    問牛悲釁鐘,說彘驚臨牢。永遁刀筆吏,寧期簿書曹。
    中興遂群物,裂壤分鞬櫜。岷兇既雲捕,吳虜亦已鏖。
    捍禦盛方虎,謨明富伊咎。披山窮木禾,駕海逾蟠桃。
    重來越裳雉,再返西旅獒。左右抗槐棘,縱橫羅雁羔。
    三辟咸肆宥,眾生均覆燾。安得奉皇靈,在宥解天弢。
    歸誠慰松梓,陳力開蓬蒿。卜室有鄠杜,名田占灃澇。
    磻溪近餘基,阿城連故濠。螟蛑願親燎,荼堇甘自薅。
    饑食期農耕,寒衣俟蠶繰。及骭足為溫,滿腹寧復饕。
    安將蒯及菅,誰慕粱與膏。弋林驅雀鷃,漁澤從鰍鱽。
    觀象嘉素履,陳詩謝幹旄。方托麋鹿群,敢同騏驥槽。
    處賤無溷濁,固窮匪淫慆。踉蹌辭束縛,悅懌換煎熬。
    登年徒負版,興役趨代鼛。目眩絕渾渾,耳喧息嘈嘈。
    茲焉畢餘命,富貴非吾曹。長沙哀糾纆,漢陰嗤桔槔。
    茍伸擊壤情,機事息秋豪。海霧多蓊鬱,越風饒腥臊。
    寧唯迫魑魅,所懼齊焄藨。知罃懷褚中,范叔戀綈袍。
    伊人不可期,慷慨徒忉忉。

    【註釋】:

    積:

    ①積聚;累積。《詩經·大雅·公劉》:“乃積乃倉。”(倉:谷物裝倉。)也指堆積的谷物。《左傳·僖公三十三年》:“居則具一日之積。”泛指堆積。《墨子·備城門》:“五十步積薪。”(薪:柴。)②積累;積蓄。《鹽鐵論·錯幣》:“積其食,守其用,制其有餘,調其不足。”③積久漸漸形成的。包佶《立春後休沐》:“積病攻難愈。”(攻:治療。)④多。《漢書·食貨志下》:“夫懸法以誘民,使人陷阱,孰積於此。”⑤通“績”。功業。《管子·權修》:“或有積而不食者,則民離上。”

    翠:

    ①“翡翠”的省稱。《楚辭·招魂》:“砥室翠翹(qiáo)。”(砥:石。翹:羽毛。)權德輿《旅館雪晴又睹新月眾興所感因成雜言》:“珠環翠佩聲珊珊。”(佩:佩飾。珊珊:玉聲。)②青綠色。李白《廬山謠》:“翠影紅霞映朝日。”③一種青綠色的雌鳥,也叫“翠鳥。”左思《蜀都賦》:“孔翠群翔,犀象競馳。”

    浮:

    ①漂在水面。與“沉”相對。《詩經·小雅·菁菁者莪》:“泛泛楊舟,載沉載浮。”(載:則。)②行船。宋玉《高唐賦》:“若浮海而望碣石。”(碣石:山名。)③表面上的;空虛不實。《東周列國志》第四十七回:“乃於要道,深掘陷坑,將草蓐掩蓋,上用浮土。”④虛浮;浮華。魏征《十漸不克終疏》:“必先淳樸而抑浮華。”⑤浮躁。《國語·楚語上》:“教之樂,以疏其穢而鎮其浮。”⑥超過;多餘。曾鞏《故朝散大夫孫公行狀》:“天下所以大困者,在浮費。”⑦罰人飲酒。《說苑·善說》:“飲不釂者,浮以大百。”[浮生]舊稱短促虛空的人生。李涉《題鶴林寺僧舍》:“因過竹院逢僧話,又得浮生半日閑。”[浮圖][浮屠]梵語譯音。1.佛;佛陀。《後漢書·西域傳·天竺》:“後桓帝好神,數祀浮圖、老子。”2.和尚。韓愈《送浮屠文暢師序》:“夫文暢,浮屠也。”3.佛塔。蘇軾《薦誠禪院五百羅漢記》:“且造鐵浮屠十有三級,高百二十尺。”

    澹:

    (一)①波浪起伏,流水迂回的樣子。宋·蘇軾《石鐘山記》:“涵澹澎湃而為此也。”②觸動。《隋書·音樂志下》:“澹群心,留餘惠。”③減輕;消除。漢·司馬相如《難蜀父老》:“漬灑澹災。”④水名。⑤通“淡”。《莊子·知北遊》:“澹而靜乎!” (二)dān [澹林]又作“襜襤”。古代北方少數民族名。《史記·張釋之馮唐列傳》:“破東胡,滅澹林。” (三)shàn 滿足;供給。後作“贍”。《荀子·王制》:“物不能澹則必爭。” (四)tán 姓。

    始:

    ①開頭;指事情的開端。《老子》第六十四章:“千裡之行,始於足下。”②當初。與“今”相對。《論語·公冶長》:“始吾於人也,聽其言而信其行。”③首先。與“後”相對。韓愈《贈張童子序》:“始自縣考試,定其可舉者,然後升於州若府。”(若:或者。)④副詞。1.剛剛;方才。《呂氏春秋·別類》:“室之始成也善,其後果敗。”白居易《琵琶行》:“千呼萬喚始出來,猶抱琵琶半遮面。”2.曾(céng)。與“未”連用。《淮南子·俶真》:“有有者,有無者,有未始有有無者。”

    疑:

    ①疑惑;猜疑;懷疑。《孫子·謀攻》:“三軍既惑且疑,則諸侯之難至矣。”《韓非子·說難》:“其傢甚智其子,而疑鄰人之父。”(智:用如意動。認為聰明。)《史記·屈原賈生列傳》:“信而見疑,忠而被謗。”(見:被。)又為名詞。疑問。《列子·湯問》:“其妻獻疑曰……”宋濂《送東陽馬生序》:“餘立侍左右,援疑質理,俯身傾耳以請。”②猶豫。《韓非子·解老》:“必成功,則其行之也不疑。”《呂氏春秋·不廣》:“成教垂名,於此乎在矣,君其勿疑。”③畏懼。《管子·小問》:“駮食虎豹,故虎疑焉。”劉蛻《與京西幕府書》:“富貴固不足疑其來,爵土固不足畏其大。”④相似。《呂氏春秋·疑似》:“疑似之跡,不可不察。”⑤古代官職名。《禮記·文王世子》:“虞、夏、商、周,有師、保,有疑、丞。”(師、保、丞:官名。)⑥通“擬”。比擬。《呂氏春秋·慎勢》:“立天子不使諸侯疑焉。”賈誼《論積貯疏》:“遠方之能疑者,並舉而爭起矣。”

    負:

    ①憑仗;倚靠。《左傳·襄公十四年》:“昔秦人負恃其眾,貪於土地,逐我諸戎。”②依靠;倚仗。《禮記·孔子閑居》:“負墻而立。”③用肩、背來負載東西。《孔子傢語·致思》:“(子路)為親負米百裡之外。”杜牧《阿房宮賦》:“使負棟之柱,多於南畝之農夫。”④擔負;承擔。《莊子·逍遙遊》:“風之積也不厚,則其負大翼也無力。”⑤具有。劉禹錫《學阮公體三首》之一:“少年負志氣,信道不從時。”⑥蒙受;遭受。《管子·法禁》:“廢上之法制者,必負以恥。”⑦違背;背棄。《史記·廉頗藺相如列傳》:“相如度秦王雖齋,決負約不償城。”⑧辜負;對不起。《史記·廉頗藺相如列傳》:“臣誠恐見欺於王而負趙,故令人持璧歸。”⑨失敗;失利。與“勝”相對。蘇洵《六國論》:“故不戰而強弱勝負已判矣。”⑩虧欠(錢)《漢書·鄧通傳》:“盡沒入之,通傢尚負責(zhài)數巨萬。”(責:同“債”。)(11)通“婦”。老婦。《史記·陳丞相世傢》:“戶牖富人有張負。”

    靈:

    ①女巫。《楚辭·九歌·東皇太一》:“靈偃蹇(jiǎn)兮姣服。”(偃蹇:形容舞態。)②神;神靈。《漢書·禮樂志》:“靈之下,若風馬。”③靈魂。諸葛亮《前出師表》:“不效則治臣之罪,以告先帝之靈。”溫庭筠《過陳琳墓》:“詞客有靈應識我。”④威靈。《國語·晉語七》:“七合諸侯,君之靈也。”⑤對死人的尊稱。潘嶽《寡婦賦》:“入空室兮望靈座。”⑥靈異。《詩經·大雅·生民》:“無災無害,以赫其靈。”(赫:顯。)⑦靈驗。《史記·龜策列傳》:“以為龜藏則不靈。”⑧人的精神意志。《文心雕龍· 情采》:“綜述性靈。”⑨善;好。白居易《修香山寺記》:“靈跡勝概。”

    鰲:

    傳說中海裡能負山的大龜或大鱉。杜甫《送重表侄王殊評事使南海》:“安能陷糞土,有志乘鯨鰲。”[鰲頭]巨鰲的頭。唐宋時代,皇帝殿前的臺階上刻有一隻鰲,眾官朝見皇帝時,要立在臺階正中,所以稱入翰林院為“上鰲頭”。後也稱在科舉考試中狀元及第者為“獨占鰲頭。”葉適《蔡尚書挽詞》之一:“總角都鰲頭,老生甘伏膺。”(總角:少年。伏:通“服”。)


  • 积翠浮澹滟,始疑负灵鳌。

    “积翠浮澹滟,始疑负灵鳌。”诗句出处:《游南亭夜还叙志七十韵》;是唐朝诗人柳宗元的作品。

    夙抱丘壑尚,率性恣游遨。中为吏役牵,十祀空悁劳。
    外曲徇尘辙,私心寄英髦。进乏廓庙器,退非乡曲豪。
    天命斯不易,鬼责将安逃。屯难果见凌,剥丧宜所遭。
    神明固浩浩,众口徒嗷嗷。投迹山水地,放情咏离骚。
    再怀曩岁期,容与驰轻舠。虚馆背山郭,前轩面江皋。
    重叠间浦溆,逦迤驱岩嶅。积翠浮澹滟,始疑负灵鳌。
    丛林留冲飙,石砾迎飞涛。旷朗天景霁,樵苏远相号。
    澄潭涌沉鸥,半壁跳悬猱。鹿鸣验食野,鱼乐知观濠。
    孤赏诚所悼,暂欣良足褒。留连俯棂槛,注我壶中醪。
    朵颐进芰实,擢手持蟹螯。炊稻视爨鼎,脍鲜闻操刀。
    野蔬盈倾筐,颇杂池沼芼。缅慕鼓枻翁,啸咏哺其糟。
    退想于陵子,三咽资李螬。斯道难为偕,沉忧安所韬。
    曲渚怨鸿鹄,环洲凋兰。ū暮景回西岑,北流逝滔滔。
    徘徊遂昏黑,远火明连艘。木落寒山静,江空秋月高。
    敛袂戒还徒,善游矜所操。趣浅戢长枻,乘深屏轻篙。
    旷望援深竿,哀歌叩鸣艚。中川恣超忽,漫若翔且翱。
    淹泊遂所止,野风自颾颾。涧急惊鳞奔,蹊荒饥兽嗥。
    入门守拘絷,凄戚增郁陶。慕士情未忘,怀人首徒搔。
    内顾乃无有,德輶甚鸿毛。名窃久自欺,食浮固云叨。
    问牛悲衅钟,说彘惊临牢。永遁刀笔吏,宁期簿书曹。
    中兴遂群物,裂壤分鞬櫜。岷凶既云捕,吴虏亦已鏖。
    捍御盛方虎,谟明富伊咎。披山穷木禾,驾海逾蟠桃。
    重来越裳雉,再返西旅獒。左右抗槐棘,纵横罗雁羔。
    三辟咸肆宥,众生均覆焘。安得奉皇灵,在宥解天弢。
    归诚慰松梓,陈力开蓬蒿。卜室有鄠杜,名田占沣涝。
    磻溪近余基,阿城连故濠。螟蛑愿亲燎,荼堇甘自薅。
    饥食期农耕,寒衣俟蚕缲。及骭足为温,满腹宁复饕。
    安将蒯及菅,谁慕粱与膏。弋林驱雀鷃,渔泽从鳅鱽。
    观象嘉素履,陈诗谢干旄。方托麋鹿群,敢同骐骥槽。
    处贱无溷浊,固穷匪淫慆。踉跄辞束缚,悦怿换煎熬。
    登年徒负版,兴役趋代鼛。目眩绝浑浑,耳喧息嘈嘈。
    兹焉毕余命,富贵非吾曹。长沙哀纠纆,汉阴嗤桔槔。
    苟伸击壤情,机事息秋豪。海雾多蓊郁,越风饶腥臊。
    宁唯迫魑魅,所惧齐焄藨。知罃怀褚中,范叔恋绨袍。
    伊人不可期,慷慨徒忉忉。

    【注释】:

    积:

    ①积聚;累积。《诗经·大雅·公刘》:“乃积乃仓。”(仓:谷物装仓。)也指堆积的谷物。《左传·僖公三十三年》:“居则具一日之积。”泛指堆积。《墨子·备城门》:“五十步积薪。”(薪:柴。)②积累;积蓄。《盐铁论·错币》:“积其食,守其用,制其有余,调其不足。”③积久渐渐形成的。包佶《立春后休沐》:“积病攻难愈。”(攻:治疗。)④多。《汉书·食货志下》:“夫悬法以诱民,使人陷阱,孰积于此。”⑤通“绩”。功业。《管子·权修》:“或有积而不食者,则民离上。”

    翠:

    ①“翡翠”的省称。《楚辞·招魂》:“砥室翠翘(qiáo)。”(砥:石。翘:羽毛。)权德舆《旅馆雪晴又睹新月众兴所感因成杂言》:“珠环翠佩声珊珊。”(佩:佩饰。珊珊:玉声。)②青绿色。李白《庐山谣》:“翠影红霞映朝日。”③一种青绿色的雌鸟,也叫“翠鸟。”左思《蜀都赋》:“孔翠群翔,犀象竞驰。”

    浮:

    ①漂在水面。与“沉”相对。《诗经·小雅·菁菁者莪》:“泛泛杨舟,载沉载浮。”(载:则。)②行船。宋玉《高唐赋》:“若浮海而望碣石。”(碣石:山名。)③表面上的;空虚不实。《东周列国志》第四十七回:“乃于要道,深掘陷坑,将草蓐掩盖,上用浮土。”④虚浮;浮华。魏征《十渐不克终疏》:“必先淳朴而抑浮华。”⑤浮躁。《国语·楚语上》:“教之乐,以疏其秽而镇其浮。”⑥超过;多余。曾巩《故朝散大夫孙公行状》:“天下所以大困者,在浮费。”⑦罚人饮酒。《说苑·善说》:“饮不釂者,浮以大百。”[浮生]旧称短促虚空的人生。李涉《题鹤林寺僧舍》:“因过竹院逢僧话,又得浮生半日闲。”[浮图][浮屠]梵语译音。1.佛;佛陀。《后汉书·西域传·天竺》:“后桓帝好神,数祀浮图、老子。”2.和尚。韩愈《送浮屠文畅师序》:“夫文畅,浮屠也。”3.佛塔。苏轼《荐诚禅院五百罗汉记》:“且造铁浮屠十有三级,高百二十尺。”

    澹:

    (一)①波浪起伏,流水迂回的样子。宋·苏轼《石钟山记》:“涵澹澎湃而为此也。”②触动。《隋书·音乐志下》:“澹群心,留余惠。”③减轻;消除。汉·司马相如《难蜀父老》:“漬灑澹灾。”④水名。⑤通“淡”。《庄子·知北游》:“澹而静乎!” (二)dān [澹林]又作“襜褴”。古代北方少数民族名。《史记·张释之冯唐列传》:“破东胡,灭澹林。” (三)shàn 满足;供给。后作“赡”。《荀子·王制》:“物不能澹则必争。” (四)tán 姓。

    始:

    ①开头;指事情的开端。《老子》第六十四章:“千里之行,始于足下。”②当初。与“今”相对。《论语·公冶长》:“始吾于人也,听其言而信其行。”③首先。与“后”相对。韩愈《赠张童子序》:“始自县考试,定其可举者,然后升于州若府。”(若:或者。)④副词。1.刚刚;方才。《吕氏春秋·别类》:“室之始成也善,其后果败。”白居易《琵琶行》:“千呼万唤始出来,犹抱琵琶半遮面。”2.曾(céng)。与“未”连用。《淮南子·俶真》:“有有者,有无者,有未始有有无者。”

    疑:

    ①疑惑;猜疑;怀疑。《孙子·谋攻》:“三军既惑且疑,则诸侯之难至矣。”《韩非子·说难》:“其家甚智其子,而疑邻人之父。”(智:用如意动。认为聪明。)《史记·屈原贾生列传》:“信而见疑,忠而被谤。”(见:被。)又为名词。疑问。《列子·汤问》:“其妻献疑曰……”宋濂《送东阳马生序》:“余立侍左右,援疑质理,俯身倾耳以请。”②犹豫。《韩非子·解老》:“必成功,则其行之也不疑。”《吕氏春秋·不广》:“成教垂名,于此乎在矣,君其勿疑。”③畏惧。《管子·小问》:“駮食虎豹,故虎疑焉。”刘蜕《与京西幕府书》:“富贵固不足疑其来,爵土固不足畏其大。”④相似。《吕氏春秋·疑似》:“疑似之迹,不可不察。”⑤古代官职名。《礼记·文王世子》:“虞、夏、商、周,有师、保,有疑、丞。”(师、保、丞:官名。)⑥通“拟”。比拟。《吕氏春秋·慎势》:“立天子不使诸侯疑焉。”贾谊《论积贮疏》:“远方之能疑者,并举而争起矣。”

    负:

    ①凭仗;倚靠。《左传·襄公十四年》:“昔秦人负恃其众,贪于土地,逐我诸戎。”②依靠;倚仗。《礼记·孔子闲居》:“负墙而立。”③用肩、背来负载东西。《孔子家语·致思》:“(子路)为亲负米百里之外。”杜牧《阿房宫赋》:“使负栋之柱,多于南亩之农夫。”④担负;承担。《庄子·逍遥游》:“风之积也不厚,则其负大翼也无力。”⑤具有。刘禹锡《学阮公体三首》之一:“少年负志气,信道不从时。”⑥蒙受;遭受。《管子·法禁》:“废上之法制者,必负以耻。”⑦违背;背弃。《史记·廉颇蔺相如列传》:“相如度秦王虽斋,决负约不偿城。”⑧辜负;对不起。《史记·廉颇蔺相如列传》:“臣诚恐见欺于王而负赵,故令人持璧归。”⑨失败;失利。与“胜”相对。苏洵《六国论》:“故不战而强弱胜负已判矣。”⑩亏欠(钱)《汉书·邓通传》:“尽没入之,通家尚负责(zhài)数巨万。”(责:同“债”。)(11)通“妇”。老妇。《史记·陈丞相世家》:“户牖富人有张负。”

    灵:

    ①女巫。《楚辞·九歌·东皇太一》:“灵偃蹇(jiǎn)兮姣服。”(偃蹇:形容舞态。)②神;神灵。《汉书·礼乐志》:“灵之下,若风马。”③灵魂。诸葛亮《前出师表》:“不效则治臣之罪,以告先帝之灵。”温庭筠《过陈琳墓》:“词客有灵应识我。”④威灵。《国语·晋语七》:“七合诸侯,君之灵也。”⑤对死人的尊称。潘岳《寡妇赋》:“入空室兮望灵座。”⑥灵异。《诗经·大雅·生民》:“无灾无害,以赫其灵。”(赫:显。)⑦灵验。《史记·龟策列传》:“以为龟藏则不灵。”⑧人的精神意志。《文心雕龙· 情采》:“综述性灵。”⑨善;好。白居易《修香山寺记》:“灵迹胜概。”

    鳌:

    传说中海里能负山的大龟或大鳖。杜甫《送重表侄王殊评事使南海》:“安能陷粪土,有志乘鲸鳌。”[鳌头]巨鳌的头。唐宋时代,皇帝殿前的台阶上刻有一只鳌,众官朝见皇帝时,要立在台阶正中,所以称入翰林院为“上鳌头”。后也称在科举考试中状元及第者为“独占鳌头。”叶適《蔡尚书挽词》之一:“总角都鳌头,老生甘伏膺。”(总角:少年。伏:通“服”。)


  • ji cui fu dan yan ,shi yi fu ling ao 。

    “ji cui fu dan yan ,shi yi fu ling ao 。”shi gou chu chu :《you na ting ye hai xu zhi qi shi yun 》;shi tang chao shi ren liu zong yuan de zuo pin 。

    su bao qiu he shang ,lv xing zi you ao 。zhong wei li yi qian ,shi si kong juan lao 。
    wai qu xun chen zhe ,si xin ji ying mao 。jin fa kuo miao qi ,tui fei xiang qu hao 。
    tian ming si bu yi ,gui ze jiang an tao 。tun nan guo jian ling ,bao sang yi suo zao 。
    shen ming gu hao hao ,zhong kou tu ao ao 。tou ji shan shui de ,fang qing yong li sao 。
    zai huai nang sui ji ,rong yu chi qing dao 。xu guan bei shan guo ,qian xuan mian jiang gao 。
    chong die jian pu xu ,li yi qu yan ao 。ji cui fu dan yan ,shi yi fu ling ao 。
    cong lin liu chong biao ,dan li ying fei tao 。kuang lang tian jing ji ,qiao su yuan xiang hao 。
    cheng tan chong chen ou ,ban bi tiao xuan nao 。lu ming yan shi ye ,yu le zhi guan hao 。
    gu shang cheng suo dao ,zan xin liang zu bao 。liu lian fu ling jian ,zhu wo hu zhong lao 。
    duo yi jin ji shi ,zhuo shou chi xie ao 。chui dao shi cuan ding ,kuai xian wen cao dao 。
    ye shu ying qing kuang ,po za chi zhao mao 。mian mu gu xie weng ,xiao yong bu ji zao 。
    tui xiang yu ling zi ,san yan zi li cao 。si dao nan wei xie ,chen you an suo tao 。
    qu zhu yuan hong gu ,huan zhou diao lan 。ūmu jing hui xi cen ,bei liu shi tao tao 。
    pai huai sui hun hei ,yuan huo ming lian sou 。mu la han shan jing ,jiang kong qiu yue gao 。
    lian mei jie hai tu ,shan you jin suo cao 。qu jian ji chang xie ,cheng shen bing qing gao 。
    kuang wang yuan shen gan ,ai ge kou ming cao 。zhong chuan zi chao hu ,man re xiang ju ao 。
    yan bo sui suo zhi ,ye feng zi sao sao 。jian ji jing lin ben ,qi huang ji shou hao 。
    ru men shou ju zhi ,qi qi zeng yu tao 。mu shi qing wei wang ,huai ren shou tu sao 。
    nei gu nai mo you ,de you shen hong mao 。ming qie jiu zi qi ,shi fu gu yun dao 。
    wen niu bei xin zhong ,shui zhi jing lin lao 。yong dun dao bi li ,ning ji bu shu cao 。
    zhong xing sui qun wu ,lie rang fen jian gao 。min xiong ji yun bu ,wu lu yi yi ao 。
    han yu cheng fang hu ,mo ming fu yi jiu 。pi shan qiong mu he ,jia hai yu pan tao 。
    chong lai yue chang zhi ,zai fan xi lv ao 。zuo you kang huai ji ,zong heng luo yan gao 。
    san bi xian si you ,zhong sheng jun fu dao 。an de feng huang ling ,zai you jie tian tao 。
    gui cheng wei song zi ,chen li kai peng hao 。bo shi you hu du ,ming tian zhan feng lao 。
    bo xi jin yu ji ,a cheng lian gu hao 。ming mou yuan qin liao ,tu jin gan zi hao 。
    ji shi ji nong geng ,han yi qi can qiao 。ji gan zu wei wen ,man fu ning fu tao 。
    an jiang kuai ji jian ,shei mu liang yu gao 。yi lin qu qiao yan ,yu ze cong qiu dao 。
    guan xiang jia su lv ,chen shi xie gan mao 。fang tuo mi lu qun ,gan tong qi ji cao 。
    chu jian mo hun zhuo ,gu qiong fei yin tao 。liang qiang ci shu fu ,yue yi huan jian ao 。
    deng nian tu fu ban ,xing yi qu dai gao 。mu xuan jue hun hun ,er xuan xi cao cao 。
    ci yan bi yu ming ,fu gui fei wu cao 。chang sha ai jiu mo ,han yin chi jie gao 。
    gou shen ji rang qing ,ji shi xi qiu hao 。hai wu duo weng yu ,yue feng rao xing sao 。
    ning wei pai chi mei ,suo ju ji hun biao 。zhi ying huai chu zhong ,fan shu lian ti pao 。
    yi ren bu ke ji ,kang kai tu dao dao 。

    【zhu shi 】:

    ji :

    ①ji ju ;lei ji 。《shi jing ·da ya ·gong liu 》:“nai ji nai cang 。”(cang :gu wu zhuang cang 。)ye zhi dui ji de gu wu 。《zuo chuan ·xi gong san shi san nian 》:“ju ze ju yi ri zhi ji 。”fan zhi dui ji 。《mo zi ·bei cheng men 》:“wu shi bu ji xin 。”(xin :chai 。)②ji lei ;ji xu 。《yan tie lun ·cuo bi 》:“ji ji shi ,shou ji yong ,zhi ji you yu ,diao ji bu zu 。”③ji jiu jian jian xing cheng de 。bao ji 《li chun hou xiu mu 》:“ji bing gong nan yu 。”(gong :zhi liao 。)④duo 。《han shu ·shi huo zhi xia 》:“fu xuan fa yi you min ,shi ren xian jing ,shu ji yu ci 。”⑤tong “ji ”。gong ye 。《guan zi ·quan xiu 》:“huo you ji er bu shi zhe ,ze min li shang 。”

    cui :

    ①“fei cui ”de sheng chen 。《chu ci ·qiao hun 》:“di shi cui qiao (qiáo)。”(di :dan 。qiao :yu mao 。)quan de yu 《lv guan xue qing you du xin yue zhong xing suo gan yin cheng za yan 》:“zhu huan cui pei sheng shan shan 。”(pei :pei shi 。shan shan :yu sheng 。)②qing lu se 。li bai 《lu shan yao 》:“cui ying gong xia ying chao ri 。”③yi chong qing lu se de ci diao ,ye jiao “cui diao 。”zuo sai 《shu dou fu 》:“kong cui qun xiang ,xi xiang jing chi 。”

    fu :

    ①piao zai shui mian 。yu “chen ”xiang dui 。《shi jing ·xiao ya ·jing jing zhe e 》:“fan fan yang zhou ,zai chen zai fu 。”(zai :ze 。)②hang chuan 。song yu 《gao tang fu 》:“re fu hai er wang jie dan 。”(jie dan :shan ming 。)③biao mian shang de ;kong xu bu shi 。《dong zhou lie guo zhi 》di si shi qi hui :“nai yu yao dao ,shen jue xian keng ,jiang cao ru yan gai ,shang yong fu tu 。”④xu fu ;fu hua 。wei zheng 《shi jian bu ke zhong shu 》:“bi xian chun piao er yi fu hua 。”⑤fu zao 。《guo yu ·chu yu shang 》:“jiao zhi le ,yi shu ji hui er zhen ji fu 。”⑥chao guo ;duo yu 。ceng gong 《gu chao san da fu sun gong hang zhuang 》:“tian xia suo yi da kun zhe ,zai fu fei 。”⑦fa ren yin jiu 。《shui yuan ·shan shui 》:“yin bu jiao zhe ,fu yi da bai 。”[fu sheng ]jiu chen duan cu xu kong de ren sheng 。li she 《ti he lin si seng she 》:“yin guo zhu yuan feng seng hua ,you de fu sheng ban ri xian 。”[fu tu ][fu tu ]fan yu yi yin 。1.fo ;fo tuo 。《hou han shu ·xi yu chuan ·tian zhu 》:“hou huan di hao shen ,shu si fu tu 、lao zi 。”2.he shang 。han yu 《song fu tu wen chang shi xu 》:“fu wen chang ,fu tu ye 。”3.fo da 。su shi 《jian cheng chan yuan wu bai luo han ji 》:“ju zao tie fu tu shi you san ji ,gao bai er shi che 。”

    dan :

    (yi )①bo lang qi fu ,liu shui yu hui de yang zi 。song ·su shi 《dan zhong shan ji 》:“han dan peng pai er wei ci ye 。”②chu dong 。《sui shu ·yin le zhi xia 》:“dan qun xin ,liu yu hui 。”③jian qing ;xiao chu 。han ·si ma xiang ru 《nan shu fu lao 》:“漬灑dan zai 。”④shui ming 。⑤tong “dan ”。《zhuang zi ·zhi bei you 》:“dan er jing hu !” (er )dān [dan lin ]you zuo “chan lan ”。gu dai bei fang shao shu min zu ming 。《shi ji ·zhang shi zhi feng tang lie chuan 》:“po dong hu ,mie dan lin 。” (san )shàn man zu ;gong gei 。hou zuo “shan ”。《xun zi ·wang zhi 》:“wu bu neng dan ze bi zheng 。” (si )tán xing 。

    shi :

    ①kai tou ;zhi shi qing de kai duan 。《lao zi 》di liu shi si zhang :“qian li zhi hang ,shi yu zu xia 。”②dang chu 。yu “jin ”xiang dui 。《lun yu ·gong ye chang 》:“shi wu yu ren ye ,ting ji yan er xin ji hang 。”③shou xian 。yu “hou ”xiang dui 。han yu 《zeng zhang tong zi xu 》:“shi zi xian kao shi ,ding ji ke ju zhe ,ran hou sheng yu zhou re fu 。”(re :huo zhe 。)④fu ci 。1.gang gang ;fang cai 。《lv shi chun qiu ·bie lei 》:“shi zhi shi cheng ye shan ,ji hou guo bai 。”bai ju yi 《pi pa hang 》:“qian hu mo huan shi chu lai ,you bao pi pa ban zhe mian 。”2.ceng (céng)。yu “wei ”lian yong 。《huai na zi ·chu zhen 》:“you you zhe ,you mo zhe ,you wei shi you you mo zhe 。”

    yi :

    ①yi huo ;cai yi ;huai yi 。《sun zi ·mou gong 》:“san jun ji huo ju yi ,ze zhu hou zhi nan zhi yi 。”《han fei zi ·shui nan 》:“ji jia shen zhi ji zi ,er yi lin ren zhi fu 。”(zhi :yong ru yi dong 。ren wei cong ming 。)《shi ji ·qu yuan gu sheng lie chuan 》:“xin er jian yi ,zhong er bei bang 。”(jian :bei 。)you wei ming ci 。yi wen 。《lie zi ·shang wen 》:“ji qi suo yi yue ……”song lian 《song dong yang ma sheng xu 》:“yu li shi zuo you ,yuan yi zhi li ,fu shen qing er yi qing 。”②you yu 。《han fei zi ·jie lao 》:“bi cheng gong ,ze ji hang zhi ye bu yi 。”《lv shi chun qiu ·bu an 》:“cheng jiao chui ming ,yu ci hu zai yi ,jun ji wu yi 。”③wei ju 。《guan zi ·xiao wen 》:“bo shi hu bao ,gu hu yi yan 。”liu tui 《yu jing xi mu fu shu 》:“fu gui gu bu zu yi ji lai ,jue tu gu bu zu wei ji da 。”④xiang shi 。《lv shi chun qiu ·yi shi 》:“yi shi zhi ji ,bu ke bu cha 。”⑤gu dai guan zhi ming 。《li ji ·wen wang shi zi 》:“yu 、xia 、shang 、zhou ,you shi 、bao ,you yi 、cheng 。”(shi 、bao 、cheng :guan ming 。)⑥tong “ni ”。bi ni 。《lv shi chun qiu ·shen shi 》:“li tian zi bu shi zhu hou yi yan 。”gu yi 《lun ji zhu shu 》:“yuan fang zhi neng yi zhe ,bing ju er zheng qi yi 。”

    fu :

    ①ping zhang ;yi kao 。《zuo chuan ·xiang gong shi si nian 》:“xi qin ren fu shi ji zhong ,tan yu tu de ,zhu wo zhu rong 。”②yi kao ;yi zhang 。《li ji ·kong zi xian ju 》:“fu qiang er li 。”③yong jian 、bei lai fu zai dong xi 。《kong zi jia yu ·zhi sai 》:“(zi lu )wei qin fu mi bai li zhi wai 。”du mu 《a fang gong fu 》:“shi fu dong zhi zhu ,duo yu na mu zhi nong fu 。”④dan fu ;cheng dan 。《zhuang zi ·xiao yao you 》:“feng zhi ji ye bu hou ,ze ji fu da yi ye mo li 。”⑤ju you 。liu yu xi 《xue ruan gong ti san shou 》zhi yi :“shao nian fu zhi qi ,xin dao bu cong shi 。”⑥meng shou ;zao shou 。《guan zi ·fa jin 》:“fei shang zhi fa zhi zhe ,bi fu yi chi 。”⑦wei bei ;bei qi 。《shi ji ·lian po lin xiang ru lie chuan 》:“xiang ru du qin wang sui zhai ,jue fu yao bu chang cheng 。”⑧gu fu ;dui bu qi 。《shi ji ·lian po lin xiang ru lie chuan 》:“chen cheng kong jian qi yu wang er fu zhao ,gu ling ren chi bi gui 。”⑨shi bai ;shi li 。yu “sheng ”xiang dui 。su xun 《liu guo lun 》:“gu bu zhan er jiang ruo sheng fu yi pan yi 。”⑩kui qian (qian )《han shu ·deng tong chuan 》:“jin mei ru zhi ,tong jia shang fu ze (zhài)shu ju mo 。”(ze :tong “zhai ”。)(11)tong “fu ”。lao fu 。《shi ji ·chen cheng xiang shi jia 》:“hu you fu ren you zhang fu 。”

    ling :

    ①nv wu 。《chu ci ·jiu ge ·dong huang tai yi 》:“ling yan jian (jiǎn)xi jiao fu 。”(yan jian :xing rong wu tai 。)②shen ;shen ling 。《han shu ·li le zhi 》:“ling zhi xia ,re feng ma 。”③ling hun 。zhu ge liang 《qian chu shi biao 》:“bu xiao ze zhi chen zhi zui ,yi gao xian di zhi ling 。”wen ting jun 《guo chen lin mu 》:“ci ke you ling ying shi wo 。”④wei ling 。《guo yu ·jin yu qi 》:“qi ge zhu hou ,jun zhi ling ye 。”⑤dui si ren de zun chen 。pan yue 《gua fu fu 》:“ru kong shi xi wang ling zuo 。”⑥ling yi 。《shi jing ·da ya ·sheng min 》:“mo zai mo hai ,yi he ji ling 。”(he :xian 。)⑦ling yan 。《shi ji ·gui ce lie chuan 》:“yi wei gui cang ze bu ling 。”⑧ren de jing shen yi zhi 。《wen xin diao long · qing cai 》:“zeng shu xing ling 。”⑨shan ;hao 。bai ju yi 《xiu xiang shan si ji 》:“ling ji sheng gai 。”

    ao :

    chuan shui zhong hai li neng fu shan de da gui huo da bie 。du fu 《song chong biao zhi wang shu ping shi shi na hai 》:“an neng xian fen tu ,you zhi cheng jing ao 。”[ao tou ]ju ao de tou 。tang song shi dai ,huang di dian qian de tai jie shang ke you yi zhi ao ,zhong guan chao jian huang di shi ,yao li zai tai jie zheng zhong ,suo yi chen ru han lin yuan wei “shang ao tou ”。hou ye chen zai ke ju kao shi zhong zhuang yuan ji di zhe wei “du zhan ao tou 。”xie 適《cai shang shu wan ci 》zhi yi :“zong jiao dou ao tou ,lao sheng gan fu ying 。”(zong jiao :shao nian 。fu :tong “fu ”。)