• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 商山夏木陰寂寂,好處徘徊駐飛錫。

    “商山夏木陰寂寂,好處徘徊駐飛錫。”詩句出處:《觀棋歌送儇師西遊》;是唐朝詩人劉禹錫的作品。

    長沙男子東林師,閑讀藝經工弈棋。有時凝思如入定,
    暗覆一局誰能知。今年訪予來小桂,方袍袖中貯新勢。
    山人無事秋日長,白晝懵懵眠匡床。因君臨局看鬥智,
    不覺遲景沉西墻。自從仙人遇樵子,直到開元王長史。
    前身後身付馀習,百變千化無窮已。初疑磊落曙天星,
    次見搏擊三秋兵。雁行佈陳眾未曉,虎穴得子人皆驚。
    行盡三湘不逢敵,終日饒人損機格。自言臺閣有知音,
    悠然遠起西遊心。商山夏木陰寂寂,好處徘徊駐飛錫。
    忽思爭道畫平沙,獨笑無言心有適。藹藹京城在九天,
    貴遊豪士足華筵。此時一行出人意,賭取聲名不要錢。

    【註釋】:

    商:

    ①估量;估算。《尚書·費誓》:“我商賚汝。”②商量;商討。《後漢書·宦者傳論》:“成敗之來,先史商之久矣。”③做生意;販賣。郭璞《江賦》:“或漁或商。”④做買賣的人。《莊子·德充符》:“不貨,惡用商?”⑤星宿名。二十八宿之一。也叫“大辰”、“大火”。⑥我國古代五聲音階的第二音,相當於工尺譜上的“四”,現代簡譜上的“2”。⑦指秋天。東方朔《七諫 · 沉江》:“商風肅兮而害生兮。”⑧朝代名。成湯滅夏桀後所建立。初建都於亳,後多次遷徙。公元前十四世紀盤庚遷都至殷(今河南安陽市西北),因改國號為殷,或稱殷商。《左傳·桓公二年》:“武王克商。”(克:攻克。)⑨春秋時宋國的別稱。周滅商後,封商的貴族微子的後裔於宋。《國語·吳語》:“乃起師北征,闕為深溝,通於商、魯之間。”

    夏:

    (一)①華夏;諸夏。最初的中原古部族名。又指中原地區,後指中國。《孟子·滕文公上》:“吾聞用夏變夷者,未聞變於夷者也。”《荀子·儒效》:“居楚而楚,居越而越,居夏而夏,是非天性也,積靡使然也。”(靡:順服。)②大。景差《大招》:“夏屋廣大。”③大的房屋。後作“廈(shà)。”《楚辭·九章·哀郢》:“曾不知夏之為丘兮。”④古朝代名,相傳為夏後氏部落領袖禹所建立。建都安邑(今山西省夏縣北)。《論語·八佾》:“夏禮,吾能言之。”⑤一年四季的第二季。農歷四月至六月。《詩經·小雅· 四月》:“四月惟夏。”⑥五彩。《周禮·春官·巾車》:“孤乘夏篆,卿乘夏縵。” (二)jiǎ [陽夏]古縣名。秦置。

    木:

    ①樹木。《詩經·周南·漢廣》:“南有喬木。”②樹葉。韓駒《念奴嬌·月》:“木落山高真個是,一雨秋容新沐。”③木材;木料。《孟子·梁惠王下》:“為巨室,則必使工師求大木。”④用木料制成的。《三國志 · 蜀書·諸葛亮傳》:“亮復出祁山,以木牛運,糧盡退軍。”⑤特指棺材。《左傳·僖公二十三年》:“我二十五年矣,又如是而嫁,則就木焉。”⑥古代八音之一,指木制的樂器。《周禮·春官·大師》:“皆播之以八音:金、石、土、革、絲、木、匏、竹。”⑦五行之一。⑧質樸;樸實。《論語·子路》:“剛毅木訥,近仁。”

    陰:

    (一)①山的北面或水的南面。《孟子·萬章上》:“益避禹之子於箕山之陰。”《韓非子·說林上》:“夏居山之陰。”②陽光、月亮、星星被遮擋的天氣。李東陽《蜀葵》:“縱教雨黑天陰夜,不是南枝不放花。”③背面。吳曾《能改齋漫錄·樂府一》:“政和中,一中貴人使越州回,得詞於古碑陰,無名無譜,不知何人作也。”④陰影;樹陰。辛棄疾《水龍吟· 甲辰歲壽韓南澗尚書》:“對桐陰滿庭清晝。”⑤陰森;陰冷。龔鼎孳《遊七星巖》:“花月炎蒸偏五嶺,乍來陰洞逼秋看。”⑥暗中;暗地裡。《三國志·魏志·武帝紀》:“備之未東也,陰與董承等謀反。”⑦詭詐。《新唐書·李林甫傳》:“性陰密,忍誅殺,不見喜怒。”⑧男女生殖器的通稱。《史記· 呂不韋列傳》:“私求大陰人嫪毐為舍人。”⑨古代哲學概念。 與“陽”相對。用以概括諸事物兩大對立面的一個方面。柳宗元《天說》:“寒而暑者,世謂之陰陽。”⑩時光。《晉書·陶侃傳》:“大禹聖者,乃惜寸陰;至於眾人當惜分陰。”(11)通“蔭yìn”。庇蔭;庇護。《詩經·大雅·桑柔》:“既之陰女,反予來赫。”(予:我。赫:拒絕。) (二)ān [亮陰]指帝王居喪。《尚書·說命上》:“王宅憂,亮陰三祀。”(祀:年。)又《無逸》:“乃或亮陰,三年不言。”

    寂:

    ①寂靜;沒有聲音。《老子》第二十五章:“寂兮寥兮。”(寥:空曠高遠。)韓愈《明水賦》:“夜寂天清。”②孤單;冷清。元稹《行宮》:“宮花寂寞紅。”

    寂寂:

    冷靜,寂寞。左思《詠史》:“~~揚子宅,門無卿相輿。”

    寂:

    ①寂靜;沒有聲音。《老子》第二十五章:“寂兮寥兮。”(寥:空曠高遠。)韓愈《明水賦》:“夜寂天清。”②孤單;冷清。元稹《行宮》:“宮花寂寞紅。”

    好:

    (一)①女子貌美。《史記·孔子世傢》:“於是選齊國中女子好者八十人,皆衣文衣而舞康樂。”(文:文采。康樂:舞曲名。)古詩《隴西行》:“好婦出迎客,顏色正敷愉。”②泛指美;善。《詩經·鄭風·叔於田》:“不如叔也,洵美且好。”(叔:代稱男子。洵:確實。)韋莊《菩薩蠻》:“人人盡說江南好,遊人隻合江南老。”③友好;友愛。高適《贈別晉三處士》:“知己從來不易知,慕君為人與君好。”王安石《答司馬諫議書》:“竊以為與君實遊處相好之日久。”④完畢;完成。韓偓《無題》:“妝好方長嘆,歡餘卻淺顰。”⑤可以;便於。李覯《苦雨初霽》:“寄語殘雲好知足,莫依河漢更油然。”(河漢:天河。油然:雲氣上升。)⑥恰巧;適逢。白居易《吳中好風景》:“況當豐熟歲,好是歡遊處。”⑦表示勸勉。《世說新語·方正》:“臨別流涕,撫其背曰:‘奴好自愛。’”⑧表感嘆。辛棄疾《醜奴兒·書博山道中壁》:“欲說還休,欲說還休,卻道‘天涼好個秋!’”(二)hào ①喜愛;愛好。《莊子·逍遙遊》:“臣之所好者,道也。”②善於;易於。寒山《詩三百三首》之二百二十二:“聰明好短命,癡騃祩(ái)卻長年。”(騃:傻。)③玉器或錢幣中間的孔。《漢書·食貨志下》:“卒鑄大錢,文曰‘寶貨’,肉好皆有周郭。”

    處:

    (一)①停留;休息。韓愈《答李翊書》:“處若忘,行若遺,儼乎其若思,茫乎其若迷。”②居住。屈原《九章·涉江》:“幽獨處乎山中。”范仲淹《嶽陽樓記》:“居廟堂之高,則憂其民,處江湖之遠,則憂其君。”③安;存。《史記·李斯列傳》:“人之賢不肖譬如鼠矣,在所自處耳。”④交往;相處。文天祥《指南錄後序》:“與貴酋相處二十日,爭曲直,屢當死。”⑤處置;辦理。《孔雀東南飛》:“處分適兄意,那得自任專!”⑥處罰。《晉書·食貨志》:“人間巧偽漸多,競濕谷以要(yāo)利,作薄絹以為市,雖處以嚴刑而不能禁也。”(要:求取。) (二)chù 處所;地方。《漢書·張騫傳》:“知水草處,軍得以不乏。”

    徘:

    [徘徊(huái)]也作“俳佪”。1.來回走動或盤旋。《漢書·高後紀》:“徘徊往來。”韓愈《詠雪贈張籍》:“驚雀暗徘徊。”2.猶豫不定。向秀《思舊賦》:“心徘徊以躊躇。”

    徊:

    (一)[徘徊]:來回地走。《莊子·盜蹠》。“若是若非,執而圓機,獨成而意,與道徘徊。 (二)huí 回旋;曲折環繞。也作“回”。宋玉《神女賦》:“徊腸傷氣。”

    駐:

    ①車馬停止不前。《三國志·蜀書·先主傳》:“乃駐馬呼琮。”②暫時停留。古樂府《古詩為焦仲卿妻作》:“行人駐足聽。”③軍隊駐紮;駐守。《三國志·蜀書·諸葛亮傳》:“分兵屯田,為久駐之基。”(屯田:種田以積蓄軍糧。基:基礎。)

    飛:

    ①鳥類和某些昆蟲鼓動翅膀在空中 飛行。屈原《天問》:“蒼鳥群飛。”杜甫《曲江二首》之二:“點水蜻蜓款款飛。”(款款:緩緩。)②物體憑借外力或機械作用在空中行動。《韓非子·外儲說左上》:“先生之巧,至能使木鳶(yuān)飛。”(木鳶:古代飛行器。鳶:鳥名。)③飛動;飄落。杜甫《閿鄉薑七少府設鱠戲贈長歌》:“無聲細下飛碎雪,有骨已剁觜春蔥。”張志和《漁父》:“八月九月蘆花飛。”④高。何晏《景福殿賦》:“飛宇承霓。”⑤無根據的;無緣無故的;意外的。《後漢書·周榮傳》:“若卒遇飛禍,無得殯斂。”⑥形容極快。《三國志·吳書·呂蒙傳》:“而飛書召蒙。”


  • 商山夏木阴寂寂,好处徘徊驻飞锡。

    “商山夏木阴寂寂,好处徘徊驻飞锡。”诗句出处:《观棋歌送儇师西游》;是唐朝诗人刘禹锡的作品。

    长沙男子东林师,闲读艺经工弈棋。有时凝思如入定,
    暗覆一局谁能知。今年访予来小桂,方袍袖中贮新势。
    山人无事秋日长,白昼懵懵眠匡床。因君临局看斗智,
    不觉迟景沉西墙。自从仙人遇樵子,直到开元王长史。
    前身后身付馀习,百变千化无穷已。初疑磊落曙天星,
    次见搏击三秋兵。雁行布陈众未晓,虎穴得子人皆惊。
    行尽三湘不逢敌,终日饶人损机格。自言台阁有知音,
    悠然远起西游心。商山夏木阴寂寂,好处徘徊驻飞锡。
    忽思争道画平沙,独笑无言心有适。蔼蔼京城在九天,
    贵游豪士足华筵。此时一行出人意,赌取声名不要钱。

    【注释】:

    商:

    ①估量;估算。《尚书·费誓》:“我商赉汝。”②商量;商讨。《后汉书·宦者传论》:“成败之来,先史商之久矣。”③做生意;贩卖。郭璞《江赋》:“或渔或商。”④做买卖的人。《庄子·德充符》:“不货,恶用商?”⑤星宿名。二十八宿之一。也叫“大辰”、“大火”。⑥我国古代五声音阶的第二音,相当于工尺谱上的“四”,现代简谱上的“2”。⑦指秋天。东方朔《七谏 · 沉江》:“商风肃兮而害生兮。”⑧朝代名。成汤灭夏桀后所建立。初建都于亳,后多次迁徙。公元前十四世纪盘庚迁都至殷(今河南安阳市西北),因改国号为殷,或称殷商。《左传·桓公二年》:“武王克商。”(克:攻克。)⑨春秋时宋国的别称。周灭商后,封商的贵族微子的后裔于宋。《国语·吴语》:“乃起师北征,阙为深沟,通于商、鲁之间。”

    夏:

    (一)①华夏;诸夏。最初的中原古部族名。又指中原地区,后指中国。《孟子·滕文公上》:“吾闻用夏变夷者,未闻变于夷者也。”《荀子·儒效》:“居楚而楚,居越而越,居夏而夏,是非天性也,积靡使然也。”(靡:顺服。)②大。景差《大招》:“夏屋广大。”③大的房屋。后作“厦(shà)。”《楚辞·九章·哀郢》:“曾不知夏之为丘兮。”④古朝代名,相传为夏后氏部落领袖禹所建立。建都安邑(今山西省夏县北)。《论语·八佾》:“夏礼,吾能言之。”⑤一年四季的第二季。农历四月至六月。《诗经·小雅· 四月》:“四月惟夏。”⑥五彩。《周礼·春官·巾车》:“孤乘夏篆,卿乘夏缦。” (二)jiǎ [阳夏]古县名。秦置。

    木:

    ①树木。《诗经·周南·汉广》:“南有乔木。”②树叶。韩驹《念奴娇·月》:“木落山高真个是,一雨秋容新沐。”③木材;木料。《孟子·梁惠王下》:“为巨室,则必使工师求大木。”④用木料制成的。《三国志 · 蜀书·诸葛亮传》:“亮复出祁山,以木牛运,粮尽退军。”⑤特指棺材。《左传·僖公二十三年》:“我二十五年矣,又如是而嫁,则就木焉。”⑥古代八音之一,指木制的乐器。《周礼·春官·大师》:“皆播之以八音:金、石、土、革、丝、木、匏、竹。”⑦五行之一。⑧质朴;朴实。《论语·子路》:“刚毅木讷,近仁。”

    阴:

    (一)①山的北面或水的南面。《孟子·万章上》:“益避禹之子于箕山之阴。”《韩非子·说林上》:“夏居山之阴。”②阳光、月亮、星星被遮挡的天气。李东阳《蜀葵》:“纵教雨黑天阴夜,不是南枝不放花。”③背面。吴曾《能改斋漫录·乐府一》:“政和中,一中贵人使越州回,得词于古碑阴,无名无谱,不知何人作也。”④阴影;树阴。辛弃疾《水龙吟· 甲辰岁寿韩南涧尚书》:“对桐阴满庭清昼。”⑤阴森;阴冷。龚鼎孳《游七星岩》:“花月炎蒸偏五岭,乍来阴洞逼秋看。”⑥暗中;暗地里。《三国志·魏志·武帝纪》:“备之未东也,阴与董承等谋反。”⑦诡诈。《新唐书·李林甫传》:“性阴密,忍诛杀,不见喜怒。”⑧男女生殖器的通称。《史记· 吕不韦列传》:“私求大阴人嫪毐为舍人。”⑨古代哲学概念。 与“阳”相对。用以概括诸事物两大对立面的一个方面。柳宗元《天说》:“寒而暑者,世谓之阴阳。”⑩时光。《晋书·陶侃传》:“大禹圣者,乃惜寸阴;至于众人当惜分阴。”(11)通“荫yìn”。庇荫;庇护。《诗经·大雅·桑柔》:“既之阴女,反予来赫。”(予:我。赫:拒绝。) (二)ān [亮阴]指帝王居丧。《尚书·说命上》:“王宅忧,亮阴三祀。”(祀:年。)又《无逸》:“乃或亮阴,三年不言。”

    寂:

    ①寂静;没有声音。《老子》第二十五章:“寂兮寥兮。”(寥:空旷高远。)韩愈《明水赋》:“夜寂天清。”②孤单;冷清。元稹《行宫》:“宫花寂寞红。”

    寂寂:

    冷静,寂寞。左思《咏史》:“~~扬子宅,门无卿相舆。”

    寂:

    ①寂静;没有声音。《老子》第二十五章:“寂兮寥兮。”(寥:空旷高远。)韩愈《明水赋》:“夜寂天清。”②孤单;冷清。元稹《行宫》:“宫花寂寞红。”

    好:

    (一)①女子貌美。《史记·孔子世家》:“于是选齐国中女子好者八十人,皆衣文衣而舞康乐。”(文:文采。康乐:舞曲名。)古诗《陇西行》:“好妇出迎客,颜色正敷愉。”②泛指美;善。《诗经·郑风·叔于田》:“不如叔也,洵美且好。”(叔:代称男子。洵:确实。)韦庄《菩萨蛮》:“人人尽说江南好,游人只合江南老。”③友好;友爱。高适《赠别晋三处士》:“知己从来不易知,慕君为人与君好。”王安石《答司马谏议书》:“窃以为与君实游处相好之日久。”④完毕;完成。韩偓《无题》:“妆好方长叹,欢余却浅颦。”⑤可以;便于。李觏《苦雨初霁》:“寄语残云好知足,莫依河汉更油然。”(河汉:天河。油然:云气上升。)⑥恰巧;适逢。白居易《吴中好风景》:“况当丰熟岁,好是欢游处。”⑦表示劝勉。《世说新语·方正》:“临别流涕,抚其背曰:‘奴好自爱。’”⑧表感叹。辛弃疾《丑奴儿·书博山道中壁》:“欲说还休,欲说还休,却道‘天凉好个秋!’”(二)hào ①喜爱;爱好。《庄子·逍遥游》:“臣之所好者,道也。”②善于;易于。寒山《诗三百三首》之二百二十二:“聪明好短命,痴騃祩(ái)却长年。”(騃:傻。)③玉器或钱币中间的孔。《汉书·食货志下》:“卒铸大钱,文曰‘宝货’,肉好皆有周郭。”

    处:

    (一)①停留;休息。韩愈《答李翊书》:“处若忘,行若遗,俨乎其若思,茫乎其若迷。”②居住。屈原《九章·涉江》:“幽独处乎山中。”范仲淹《岳阳楼记》:“居庙堂之高,则忧其民,处江湖之远,则忧其君。”③安;存。《史记·李斯列传》:“人之贤不肖譬如鼠矣,在所自处耳。”④交往;相处。文天祥《指南录后序》:“与贵酋相处二十日,争曲直,屡当死。”⑤处置;办理。《孔雀东南飞》:“处分适兄意,那得自任专!”⑥处罚。《晋书·食货志》:“人间巧伪渐多,竞湿谷以要(yāo)利,作薄绢以为市,虽处以严刑而不能禁也。”(要:求取。) (二)chù 处所;地方。《汉书·张骞传》:“知水草处,军得以不乏。”

    徘:

    [徘徊(huái)]也作“俳佪”。1.来回走动或盘旋。《汉书·高后纪》:“徘徊往来。”韩愈《咏雪赠张籍》:“惊雀暗徘徊。”2.犹豫不定。向秀《思旧赋》:“心徘徊以踌躇。”

    徊:

    (一)[徘徊]:来回地走。《庄子·盗跖》。“若是若非,执而圆机,独成而意,与道徘徊。 (二)huí 回旋;曲折环绕。也作“回”。宋玉《神女赋》:“徊肠伤气。”

    驻:

    ①车马停止不前。《三国志·蜀书·先主传》:“乃驻马呼琮。”②暂时停留。古乐府《古诗为焦仲卿妻作》:“行人驻足听。”③军队驻扎;驻守。《三国志·蜀书·诸葛亮传》:“分兵屯田,为久驻之基。”(屯田:种田以积蓄军粮。基:基础。)

    飞:

    ①鸟类和某些昆虫鼓动翅膀在空中 飞行。屈原《天问》:“苍鸟群飞。”杜甫《曲江二首》之二:“点水蜻蜓款款飞。”(款款:缓缓。)②物体凭借外力或机械作用在空中行动。《韩非子·外储说左上》:“先生之巧,至能使木鸢(yuān)飞。”(木鸢:古代飞行器。鸢:鸟名。)③飞动;飘落。杜甫《阌乡姜七少府设鲙戏赠长歌》:“无声细下飞碎雪,有骨已剁觜春葱。”张志和《渔父》:“八月九月芦花飞。”④高。何晏《景福殿赋》:“飞宇承霓。”⑤无根据的;无缘无故的;意外的。《后汉书·周荣传》:“若卒遇飞祸,无得殡敛。”⑥形容极快。《三国志·吴书·吕蒙传》:“而飞书召蒙。”


  • shang shan xia mu yin ji ji ,hao chu pai huai zhu fei xi 。

    “shang shan xia mu yin ji ji ,hao chu pai huai zhu fei xi 。”shi gou chu chu :《guan qi ge song xuan shi xi you 》;shi tang chao shi ren liu yu xi de zuo pin 。

    chang sha nan zi dong lin shi ,xian dou yi jing gong yi qi 。you shi ning sai ru ru ding ,
    an fu yi ju shei neng zhi 。jin nian fang yu lai xiao gui ,fang pao xiu zhong zhu xin shi 。
    shan ren mo shi qiu ri chang ,bai zhou meng meng mian kuang chuang 。yin jun lin ju kan dou zhi ,
    bu jiao chi jing chen xi qiang 。zi cong xian ren yu qiao zi ,zhi dao kai yuan wang chang shi 。
    qian shen hou shen fu yu xi ,bai bian qian hua mo qiong yi 。chu yi lei la shu tian xing ,
    ci jian bo ji san qiu bing 。yan hang bu chen zhong wei xiao ,hu xue de zi ren jie jing 。
    hang jin san xiang bu feng di ,zhong ri rao ren sun ji ge 。zi yan tai ge you zhi yin ,
    you ran yuan qi xi you xin 。shang shan xia mu yin ji ji ,hao chu pai huai zhu fei xi 。
    hu sai zheng dao hua ping sha ,du xiao mo yan xin you kuo 。ai ai jing cheng zai jiu tian ,
    gui you hao shi zu hua yan 。ci shi yi hang chu ren yi ,du qu sheng ming bu yao qian 。

    【zhu shi 】:

    shang :

    ①gu liang ;gu suan 。《shang shu ·fei shi 》:“wo shang lai ru 。”②shang liang ;shang tao 。《hou han shu ·huan zhe chuan lun 》:“cheng bai zhi lai ,xian shi shang zhi jiu yi 。”③zuo sheng yi ;fan mai 。guo pu 《jiang fu 》:“huo yu huo shang 。”④zuo mai mai de ren 。《zhuang zi ·de chong fu 》:“bu huo ,e yong shang ?”⑤xing su ming 。er shi ba su zhi yi 。ye jiao “da chen ”、“da huo ”。⑥wo guo gu dai wu sheng yin jie de di er yin ,xiang dang yu gong che pu shang de “si ”,xian dai jian pu shang de “2”。⑦zhi qiu tian 。dong fang shuo 《qi jian · chen jiang 》:“shang feng su xi er hai sheng xi 。”⑧chao dai ming 。cheng shang mie xia jie hou suo jian li 。chu jian dou yu bo ,hou duo ci qian xi 。gong yuan qian shi si shi ji pan geng qian dou zhi yan (jin he na an yang shi xi bei ),yin gai guo hao wei yan ,huo chen yan shang 。《zuo chuan ·huan gong er nian 》:“wu wang ke shang 。”(ke :gong ke 。)⑨chun qiu shi song guo de bie chen 。zhou mie shang hou ,feng shang de gui zu wei zi de hou yi yu song 。《guo yu ·wu yu 》:“nai qi shi bei zheng ,que wei shen gou ,tong yu shang 、lu zhi jian 。”

    xia :

    (yi )①hua xia ;zhu xia 。zui chu de zhong yuan gu bu zu ming 。you zhi zhong yuan de ou ,hou zhi zhong guo 。《meng zi ·teng wen gong shang 》:“wu wen yong xia bian yi zhe ,wei wen bian yu yi zhe ye 。”《xun zi ·ru xiao 》:“ju chu er chu ,ju yue er yue ,ju xia er xia ,shi fei tian xing ye ,ji mi shi ran ye 。”(mi :shun fu 。)②da 。jing cha 《da qiao 》:“xia wu an da 。”③da de fang wu 。hou zuo “sha (shà)。”《chu ci ·jiu zhang ·ai ying 》:“ceng bu zhi xia zhi wei qiu xi 。”④gu chao dai ming ,xiang chuan wei xia hou shi bu la ling xiu yu suo jian li 。jian dou an yi (jin shan xi sheng xia xian bei )。《lun yu ·ba yi 》:“xia li ,wu neng yan zhi 。”⑤yi nian si ji de di er ji 。nong li si yue zhi liu yue 。《shi jing ·xiao ya · si yue 》:“si yue wei xia 。”⑥wu cai 。《zhou li ·chun guan ·jin che 》:“gu cheng xia zhuan ,qing cheng xia man 。” (er )jiǎ [yang xia ]gu xian ming 。qin zhi 。

    mu :

    ①shu mu 。《shi jing ·zhou na ·han an 》:“na you qiao mu 。”②shu xie 。han ju 《nian nu jiao ·yue 》:“mu la shan gao zhen ge shi ,yi yu qiu rong xin mu 。”③mu cai ;mu liao 。《meng zi ·liang hui wang xia 》:“wei ju shi ,ze bi shi gong shi qiu da mu 。”④yong mu liao zhi cheng de 。《san guo zhi · shu shu ·zhu ge liang chuan 》:“liang fu chu qi shan ,yi mu niu yun ,liang jin tui jun 。”⑤te zhi guan cai 。《zuo chuan ·xi gong er shi san nian 》:“wo er shi wu nian yi ,you ru shi er jia ,ze jiu mu yan 。”⑥gu dai ba yin zhi yi ,zhi mu zhi de le qi 。《zhou li ·chun guan ·da shi 》:“jie bo zhi yi ba yin :jin 、dan 、tu 、ge 、si 、mu 、pao 、zhu 。”⑦wu hang zhi yi 。⑧zhi piao ;piao shi 。《lun yu ·zi lu 》:“gang yi mu ne ,jin ren 。”

    yin :

    (yi )①shan de bei mian huo shui de na mian 。《meng zi ·mo zhang shang 》:“yi bi yu zhi zi yu ji shan zhi yin 。”《han fei zi ·shui lin shang 》:“xia ju shan zhi yin 。”②yang guang 、yue liang 、xing xing bei zhe dang de tian qi 。li dong yang 《shu kui 》:“zong jiao yu hei tian yin ye ,bu shi na zhi bu fang hua 。”③bei mian 。wu ceng 《neng gai zhai man lu ·le fu yi 》:“zheng he zhong ,yi zhong gui ren shi yue zhou hui ,de ci yu gu bei yin ,mo ming mo pu ,bu zhi he ren zuo ye 。”④yin ying ;shu yin 。xin qi ji 《shui long yin · jia chen sui shou han na jian shang shu 》:“dui tong yin man ting qing zhou 。”⑤yin sen ;yin leng 。gong ding zi 《you qi xing yan 》:“hua yue yan zheng pian wu ling ,zha lai yin dong bi qiu kan 。”⑥an zhong ;an de li 。《san guo zhi ·wei zhi ·wu di ji 》:“bei zhi wei dong ye ,yin yu dong cheng deng mou fan 。”⑦gui zha 。《xin tang shu ·li lin fu chuan 》:“xing yin mi ,ren zhu sha ,bu jian xi nu 。”⑧nan nv sheng shi qi de tong chen 。《shi ji · lv bu wei lie chuan 》:“si qiu da yin ren lao ai wei she ren 。”⑨gu dai zhe xue gai nian 。 yu “yang ”xiang dui 。yong yi gai gua zhu shi wu liang da dui li mian de yi ge fang mian 。liu zong yuan 《tian shui 》:“han er shu zhe ,shi wei zhi yin yang 。”⑩shi guang 。《jin shu ·tao kan chuan 》:“da yu sheng zhe ,nai xi cun yin ;zhi yu zhong ren dang xi fen yin 。”(11)tong “yin yìn”。bi yin ;bi hu 。《shi jing ·da ya ·sang rou 》:“ji zhi yin nv ,fan yu lai he 。”(yu :wo 。he :ju jue 。) (er )ān [liang yin ]zhi di wang ju sang 。《shang shu ·shui ming shang 》:“wang zhai you ,liang yin san si 。”(si :nian 。)you 《mo yi 》:“nai huo liang yin ,san nian bu yan 。”

    ji :

    ①ji jing ;mei you sheng yin 。《lao zi 》di er shi wu zhang :“ji xi liao xi 。”(liao :kong kuang gao yuan 。)han yu 《ming shui fu 》:“ye ji tian qing 。”②gu chan ;leng qing 。yuan zhen 《hang gong 》:“gong hua ji mo gong 。”

    ji ji :

    leng jing ,ji mo 。zuo sai 《yong shi 》:“~~yang zi zhai ,men mo qing xiang yu 。”

    ji :

    ①ji jing ;mei you sheng yin 。《lao zi 》di er shi wu zhang :“ji xi liao xi 。”(liao :kong kuang gao yuan 。)han yu 《ming shui fu 》:“ye ji tian qing 。”②gu chan ;leng qing 。yuan zhen 《hang gong 》:“gong hua ji mo gong 。”

    hao :

    (yi )①nv zi mao mei 。《shi ji ·kong zi shi jia 》:“yu shi shua ji guo zhong nv zi hao zhe ba shi ren ,jie yi wen yi er wu kang le 。”(wen :wen cai 。kang le :wu qu ming 。)gu shi 《long xi hang 》:“hao fu chu ying ke ,yan se zheng fu yu 。”②fan zhi mei ;shan 。《shi jing ·zheng feng ·shu yu tian 》:“bu ru shu ye ,xun mei ju hao 。”(shu :dai chen nan zi 。xun :que shi 。)wei zhuang 《pu sa man 》:“ren ren jin shui jiang na hao ,you ren zhi ge jiang na lao 。”③you hao ;you ai 。gao kuo 《zeng bie jin san chu shi 》:“zhi ji cong lai bu yi zhi ,mu jun wei ren yu jun hao 。”wang an dan 《da si ma jian yi shu 》:“qie yi wei yu jun shi you chu xiang hao zhi ri jiu 。”④wan bi ;wan cheng 。han wo 《mo ti 》:“zhuang hao fang chang tan ,huan yu que jian pin 。”⑤ke yi ;bian yu 。li gou 《ku yu chu ji 》:“ji yu can yun hao zhi zu ,mo yi he han geng you ran 。”(he han :tian he 。you ran :yun qi shang sheng 。)⑥qia qiao ;kuo feng 。bai ju yi 《wu zhong hao feng jing 》:“kuang dang feng shou sui ,hao shi huan you chu 。”⑦biao shi quan mian 。《shi shui xin yu ·fang zheng 》:“lin bie liu ti ,fu ji bei yue :‘nu hao zi ai 。’”⑧biao gan tan 。xin qi ji 《chou nu er ·shu bo shan dao zhong bi 》:“yu shui hai xiu ,yu shui hai xiu ,que dao ‘tian liang hao ge qiu !’”(er )hào ①xi ai ;ai hao 。《zhuang zi ·xiao yao you 》:“chen zhi suo hao zhe ,dao ye 。”②shan yu ;yi yu 。han shan 《shi san bai san shou 》zhi er bai er shi er :“cong ming hao duan ming ,chi ai zhu (ái)que chang nian 。”(ai :sha 。)③yu qi huo qian bi zhong jian de kong 。《han shu ·shi huo zhi xia 》:“cu zhu da qian ,wen yue ‘bao huo ’,rou hao jie you zhou guo 。”

    chu :

    (yi )①ting liu ;xiu xi 。han yu 《da li yi shu 》:“chu re wang ,hang re wei ,yan hu ji re sai ,mang hu ji re mi 。”②ju zhu 。qu yuan 《jiu zhang ·she jiang 》:“you du chu hu shan zhong 。”fan zhong yan 《yue yang lou ji 》:“ju miao tang zhi gao ,ze you ji min ,chu jiang hu zhi yuan ,ze you ji jun 。”③an ;cun 。《shi ji ·li si lie chuan 》:“ren zhi xian bu xiao pi ru shu yi ,zai suo zi chu er 。”④jiao wang ;xiang chu 。wen tian xiang 《zhi na lu hou xu 》:“yu gui qiu xiang chu er shi ri ,zheng qu zhi ,lv dang si 。”⑤chu zhi ;ban li 。《kong qiao dong na fei 》:“chu fen kuo xiong yi ,na de zi ren zhuan !”⑥chu fa 。《jin shu ·shi huo zhi 》:“ren jian qiao wei jian duo ,jing shi gu yi yao (yāo)li ,zuo bao juan yi wei shi ,sui chu yi yan xing er bu neng jin ye 。”(yao :qiu qu 。) (er )chù chu suo ;de fang 。《han shu ·zhang jian chuan 》:“zhi shui cao chu ,jun de yi bu fa 。”

    pai :

    [pai huai (huái)]ye zuo “pai 佪”。1.lai hui zou dong huo pan xuan 。《han shu ·gao hou ji 》:“pai huai wang lai 。”han yu 《yong xue zeng zhang ji 》:“jing qiao an pai huai 。”2.you yu bu ding 。xiang xiu 《sai jiu fu 》:“xin pai huai yi chou chu 。”

    huai :

    (yi )[pai huai ]:lai hui de zou 。《zhuang zi ·dao zhi 》。“re shi re fei ,zhi er yuan ji ,du cheng er yi ,yu dao pai huai 。 (er )huí hui xuan ;qu she huan rao 。ye zuo “hui ”。song yu 《shen nv fu 》:“huai chang shang qi 。”

    zhu :

    ①che ma ting zhi bu qian 。《san guo zhi ·shu shu ·xian zhu chuan 》:“nai zhu ma hu cong 。”②zan shi ting liu 。gu le fu 《gu shi wei jiao zhong qing qi zuo 》:“hang ren zhu zu ting 。”③jun dui zhu za ;zhu shou 。《san guo zhi ·shu shu ·zhu ge liang chuan 》:“fen bing tun tian ,wei jiu zhu zhi ji 。”(tun tian :chong tian yi ji xu jun liang 。ji :ji chu 。)

    fei :

    ①diao lei he mou xie kun chong gu dong chi bang zai kong zhong fei hang 。qu yuan 《tian wen 》:“cang diao qun fei 。”du fu 《qu jiang er shou 》zhi er :“dian shui qing ting kuan kuan fei 。”(kuan kuan :huan huan 。)②wu ti ping jie wai li huo ji xie zuo yong zai kong zhong hang dong 。《han fei zi ·wai chu shui zuo shang 》:“xian sheng zhi qiao ,zhi neng shi mu yuan (yuān)fei 。”(mu yuan :gu dai fei hang qi 。yuan :diao ming 。)③fei dong ;piao la 。du fu 《wen xiang jiang qi shao fu she kuai hu zeng chang ge 》:“mo sheng xi xia fei sui xue ,you gu yi duo zi chun cong 。”zhang zhi he 《yu fu 》:“ba yue jiu yue lu hua fei 。”④gao 。he yan 《jing fu dian fu 》:“fei yu cheng ni 。”⑤mo gen ju de ;mo yuan mo gu de ;yi wai de 。《hou han shu ·zhou rong chuan 》:“re cu yu fei huo ,mo de bin lian 。”⑥xing rong ji kuai 。《san guo zhi ·wu shu ·lv meng chuan 》:“er fei shu shao meng 。”