• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 關原馳萬騎,煙火亂千甍。

    “關原馳萬騎,煙火亂千甍。”詩句出處:《至德三年春正月,時謬蒙差攝海鹽令》;是唐朝詩人劉長卿的作品。

    天上胡星孛,人間反氣橫。風塵生汗馬,河洛縱長鯨。
    本謂才非據,誰知禍已萌。食參將可待,誅錯輒為名。
    萬裡兵鋒接,三時羽檄驚。負恩殊鳥獸,流毒遍黎氓。
    朝市成蕪沒,幹戈起戰爭。人心懸反覆,天道暫虛盈。
    略地侵中土,傳烽到上京。王師陷魑魅,帝座逼欃槍。
    渭水嘶胡馬,秦山泣漢兵。關原馳萬騎,煙火亂千甍。
    鳳駕瞻西幸,龍樓議北征。自將行破竹,誰學去吹笙。
    白日重輪慶,玄穹再造榮。鬼神潛釋憤,夷狄遠輸誠。
    海內戎衣卷,關中賊壘平。山川隨轉戰,草木困橫行。
    區宇神功立,謳歌帝業成。天回萬象慶,龍見五雲迎。
    小苑春猶在,長安日更明。星辰歸正位,雷雨發殘生。
    文物登前古,簫韶下太清。未央新柳色,長樂舊鐘聲。
    八使推邦彥,中司案國程。蒼生屬伊呂,明主仗韓彭。
    兇醜將除蔓,奸豪已負荊。世危看柱石,時難識忠貞。
    薄伐征貔虎,長驅擁旆旌。吳山依重鎮,江月帶行營。
    金石懸詞律,煙雲動筆精。運籌初減灶,調鼎未和羹。
    北虜傳初解,東人望已傾。池塘催謝客,花木待春卿。
    昔忝登龍首,能傷困驥鳴。艱難悲伏劍,提握喜懸衡。
    巴曲誰堪聽,秦臺自有情。遂令辭短褐,仍欲請長纓。
    久客田園廢,初官印綬輕。榛蕪上國路,苔蘚北山楹。
    懶慢羞趨府,驅馳憶退耕。榴花無暇醉,蓬發帶愁縈。
    地僻方言異,身微俗慮並。傢憐雙鯉斷,才愧小鱗烹。
    滄海今猶滯,青陽歲又更。洲香生杜若,溪暖戲䴔䴖。
    煙水宜春候,褰關值晚晴。潮聲來萬井,山色映孤城。
    旅夢親喬木,歸心亂早鶯。倘無知己在,今已訪蓬瀛。

    【註釋】:

    關:

    ①門閂,橫插在門後使門推不開的棍子。《左傳·襄公二十三年》:“犯門斬關。”②閉;關閉。陶潛《歸去來兮辭》:“門雖設而常關。”③出入口。崔顥《黃鶴樓》:“日暮鄉關何處是?煙波江上使人愁。”④要塞;關口。《周禮·地官·司關》:“凡四方之賓客敂關,則為之告。”(敂kòu:到。)⑤關卡;流通的貨物納稅的地方。《國語·晉語四》:“輕關易道,通商寬農。”⑥機器的發動處。《後漢書 · 張衡傳》:“復造候風地動儀……中有都柱,傍行八道,施關發機。”(都柱:能擺動的小柱。)也指事物的關鍵。韓愈《題炭谷湫(jiǎo)祠堂》:“不知誰為助,若執造化關。”(造化:自然界。)⑦人體的某些部位稱關。《素問·骨空論》:“膕上為關。”(膕guó:膝蓋後腿彎處。)此指關節。《難經·十八難》:“脈有三部九候……三部者,寸、關、尺也。”這裡指中醫切脈部位名。⑧牽涉;關涉。《聊齋志異·促織》:“故天子一跬(guǐ)步,皆關民命,不可忽也。”(跬步:半步。即一舉步。)⑨古時一種文書,多用於平行官府間的往來。劉勰《文心雕龍·書記》:“百官詢事,則有關、刺、解、牒。”⑩通“貫(guàn)”。貫通。《史記·儒林列傳》:“冠雖敝,必加於首;履雖新,必關於足。”(11)通“彎(wān)”。拉滿弓。《孟子·告子下》:“越人關弓而射之。”[關關]擬聲詞。形容鳥叫聲。《詩經·周南·關雎》:“關關雎鳩,在河之洲。”(雎鳩:水鳥名。)[關節]1.骨端銜接處。《後漢書·華佗傳》:“引挽腰體動諸關節,以求難老。”2.暗中行賄勾通。《宋史· 包拯傳》:“關節不到,有閻羅包老。”

    原:

    ①水流源頭。《左傳·昭公九年》:“猶衣服之有冠冕,木水之有本原。”②根源;來由。《韓非子·解老》:“萬害有原。”(害:災禍。)③推究本原。《管子·小匡》:“原本窮末。”④文體名。對某事物推究其本原,而加以論述。⑤原野;寬廣平坦的地面。《楚辭·九歌·國殤》:“平原忽兮路超遠。”(忽:遼闊渺茫的樣子。)⑥寬恕;赦免。《三國志·魏書·張魯傳》:“犯法者,三原然後乃行刑。”⑦通“願”。謹慎老實。《論語·陽貨》:“鄉原,德之賊也。”(賊:傷害;敗壞。)《荀子·榮辱》:“孝弟原愨。”(弟tì:順從兄長。愨què:誠實。)

    馳:

    ①車馬疾行。王安石《祭歐陽文忠公文》:“快如輕車駿馬之奔馳。”《詩經·鄘風·載馳》:“載馳載驅,歸唁衛侯。”(載:助詞。)②奔跑。阮籍《詠懷》之七:“走獸交橫馳,飛鳥相隨翔。”③追逐。《左傳·成公二年》:“不介馬而馳之。”(介馬:馬披甲。)④傳播;傳揚。《華陽國志·後賢志》:“辭章燦麗,馳名當世。”⑤向往。《隋書·史祥傳》:“身在邊隅,情馳魏闕。”⑥施;展佈。宋玉《神女賦》:“五色並馳,不可殫形。”(殫形:盡述。)⑦天子所行之路。《史記·秦始皇本紀》:“二十七年,治馳道。”

    萬:

    [萬俟(qí)]復姓。

    騎:

    (一)①騎馬。《戰國策·趙策二》:“今吾將胡服騎射,以教百姓。”(胡:古代北方種族名。)②跨坐。《莊子·大宗師》:“騎箕尾。”(二)jì①乘坐的馬。《戰國策·趙策二》:“車千乘,騎萬匹。”②騎兵。《史記·項羽本紀》:“沛公旦日從百餘騎來見項王。”③一人一馬。班固《東都賦》:“千乘雷起,萬騎紛紜。”

    煙:

    (一)①物質燃燒時產生的氣狀物。《國語 · 魯語上》:“既其葬也,焚,煙徹於上。”王維《輞川閑居贈裴秀才迪》:“墟裡上孤煙。”②泛指雲氣、霧靄等煙狀之物。陳子昂《春日登金華觀》:“山川亂雲日,樓榭入煙霄。”杜牧《泊秦淮》:“煙籠寒水月籠沙。”③煙熏所積的灰。可制墨。簡文帝《與湘東王書》:“煙墨不言,受其驅染。”晁貫之《墨經·松》:“墨取廬山松煙。”代指墨。庾肩吾《謝賚銅硯筆格啟》:“煙磨青石。” (二)yīn [煙煴]1.古人指天地未分時的混沌之氣。班固《東都賦》:“降煙煴,調元氣。”2. 為陰陽二氣和合的樣子。張衡《思玄賦》:“天地煙煴,百卉含葩。”3.雲煙彌漫的樣子。江淹《別賦》:“襲青氣之煙煴。”

    煙火:

    ①烽火,多指邊警或戰亂。《漢書·匈奴傳》:“數世不見~~之警,人民熾盛,牛馬佈野。”②炊煙,借指住戶、人傢。《史記·律書》:“鳴雞吠狗,~~萬裡。”③香火,借指子孫後嗣。《金石萃編·漢嚴道君曾孫孟廣宗殘碑》:“四時祭祀,~~連延。”④焰火。《武林舊事·元夕》:“宮漏既深,始宣放~~百餘架。”

    火:

    ①物體燃燒時發出的光和焰。《周易· 乾》:“水流濕,火就燥。”(濕:低濕處。燥:幹燥物。)②焚燒;燒毀。韓愈《原道》:“人其人,火其書,廬其居。”(使其人成為編戶齊民,焚燒其經書,並將其居所改為民房。)特指火災。《元史·文宗本紀一》:“杭州火,命江浙行省賑被災之傢。”(賑:救濟。被:遭受。)《左傳·宣公十六年》:“凡火,人火曰火,天火曰災。”③古代兵制單位,十人為一火。《新唐書·兵志》:“十人為火,火有長。”《木蘭詩》:“出門看火伴。”④五行之一。《尚書·洪范》:“五行,一曰水,二曰火,三曰木,四曰金,五曰土。”⑤星名。1. 大火,即心宿二。李白《酬張卿夜宿南陵見贈》:“當君相思夜,火落金風高。”(金風:指秋風。)2. 行星之一,即火星。《史記·天官書》:“火犯守角,則有戰。”

    亂:

    ①治理。《尚書·泰誓》:“予有亂臣十人,同心同德。”②混亂;動蕩不安。與“治”相對。《荀子·天論》:“應之以治則吉,應之以亂則兇。”③無秩序;沒條理。《左傳·莊公十年》:“吾視其轍(zhé)亂。”(轍:車轍。)蘇舜欽《暑中閑詠》:“床頭書冊亂紛紛。”④作亂;叛亂。《三國志·吳書·諸葛瑾傳》:“漢末避亂江東。”《安祿山事跡》卷下:“安、史二兇羯(jié),相繼亂於范陽。”(羯:種族名。)⑤擾亂;混淆。《論語· 衛靈公》:“小不忍,則亂大謀。”《史記·秦始皇本紀》:“語皆道古以害今,飾虛言以亂實。”(飾:粉飾。)又危害;禍害。《呂氏春秋·處方》:“故凡亂也者,必始乎近而後及遠。”《漢書·霍光傳》:“當斷不斷,反受其亂。”⑥神志昏亂不清。《漢書·於定國傳》:“定國食酒至數石(dàn),不亂。”(石:十鬥。)《周易·萃》:“其志亂也。”⑦特指心緒不寧。《三國演義》第三十一回:“袁紹回冀州,心煩意亂,不理政事。”⑧橫暴無道。《漢書·高帝紀下》:“大王起於細微,滅亂秦,威動海內。”⑨紛繁。白居易《錢塘湖春行》:“亂花漸欲迷人眼,淺草才能沒馬蹄。”⑩隨便;任意。潘嶽《西征賦》:“渾雞犬而亂放,各識傢而競入。”(渾:雜。)(11)通奸。《史記·匈奴列傳》:“義渠戎王與宣太後亂,有二子。”(12)古指樂曲的末章。《論語·泰伯》:“師摯之始,《關雎(jū)》之亂。”(師摯先演奏樂曲的開篇,末章奏《關雎》之曲。)(13)古代辭賦篇末總結一篇要旨的文辭,稱為亂辭。《楚辭·離騷》:“亂曰:已矣哉! 國無人莫我知兮,又何懷乎故都!”(已矣哉:算瞭吧。莫我知:沒有人理解我。何:何必。懷:留戀。)(14)逆流而渡。《詩經· 大雅·公劉》:“涉渭為亂。”

    甍:

    ①屋脊。《左傳·襄公二十八年》:“動於甍。”②泛指房屋。《周書·武帝紀下》:“甍宇雜物,分賜窮民。”徐陵《洛陽道二首》之二:“傍幔見甍開。”


  • 关原驰万骑,烟火乱千甍。

    “关原驰万骑,烟火乱千甍。”诗句出处:《至德三年春正月,时谬蒙差摄海盐令》;是唐朝诗人刘长卿的作品。

    天上胡星孛,人间反气横。风尘生汗马,河洛纵长鲸。
    本谓才非据,谁知祸已萌。食参将可待,诛错辄为名。
    万里兵锋接,三时羽檄惊。负恩殊鸟兽,流毒遍黎氓。
    朝市成芜没,干戈起战争。人心悬反覆,天道暂虚盈。
    略地侵中土,传烽到上京。王师陷魑魅,帝座逼欃枪。
    渭水嘶胡马,秦山泣汉兵。关原驰万骑,烟火乱千甍。
    凤驾瞻西幸,龙楼议北征。自将行破竹,谁学去吹笙。
    白日重轮庆,玄穹再造荣。鬼神潜释愤,夷狄远输诚。
    海内戎衣卷,关中贼垒平。山川随转战,草木困横行。
    区宇神功立,讴歌帝业成。天回万象庆,龙见五云迎。
    小苑春犹在,长安日更明。星辰归正位,雷雨发残生。
    文物登前古,箫韶下太清。未央新柳色,长乐旧钟声。
    八使推邦彦,中司案国程。苍生属伊吕,明主仗韩彭。
    凶丑将除蔓,奸豪已负荆。世危看柱石,时难识忠贞。
    薄伐征貔虎,长驱拥旆旌。吴山依重镇,江月带行营。
    金石悬词律,烟云动笔精。运筹初减灶,调鼎未和羹。
    北虏传初解,东人望已倾。池塘催谢客,花木待春卿。
    昔忝登龙首,能伤困骥鸣。艰难悲伏剑,提握喜悬衡。
    巴曲谁堪听,秦台自有情。遂令辞短褐,仍欲请长缨。
    久客田园废,初官印绶轻。榛芜上国路,苔藓北山楹。
    懒慢羞趋府,驱驰忆退耕。榴花无暇醉,蓬发带愁萦。
    地僻方言异,身微俗虑并。家怜双鲤断,才愧小鳞烹。
    沧海今犹滞,青阳岁又更。洲香生杜若,溪暖戏䴔䴖。
    烟水宜春候,褰关值晚晴。潮声来万井,山色映孤城。
    旅梦亲乔木,归心乱早莺。倘无知己在,今已访蓬瀛。

    【注释】:

    关:

    ①门闩,横插在门后使门推不开的棍子。《左传·襄公二十三年》:“犯门斩关。”②闭;关闭。陶潜《归去来兮辞》:“门虽设而常关。”③出入口。崔颢《黄鹤楼》:“日暮乡关何处是?烟波江上使人愁。”④要塞;关口。《周礼·地官·司关》:“凡四方之宾客敂关,则为之告。”(敂kòu:到。)⑤关卡;流通的货物纳税的地方。《国语·晋语四》:“轻关易道,通商宽农。”⑥机器的发动处。《后汉书 · 张衡传》:“复造候风地动仪……中有都柱,傍行八道,施关发机。”(都柱:能摆动的小柱。)也指事物的关键。韩愈《题炭谷湫(jiǎo)祠堂》:“不知谁为助,若执造化关。”(造化:自然界。)⑦人体的某些部位称关。《素问·骨空论》:“膕上为关。”(膕guó:膝盖后腿弯处。)此指关节。《难经·十八难》:“脉有三部九候……三部者,寸、关、尺也。”这里指中医切脉部位名。⑧牵涉;关涉。《聊斋志异·促织》:“故天子一跬(guǐ)步,皆关民命,不可忽也。”(跬步:半步。即一举步。)⑨古时一种文书,多用于平行官府间的往来。刘勰《文心雕龙·书记》:“百官询事,则有关、刺、解、牒。”⑩通“贯(guàn)”。贯通。《史记·儒林列传》:“冠虽敝,必加于首;履虽新,必关于足。”(11)通“弯(wān)”。拉满弓。《孟子·告子下》:“越人关弓而射之。”[关关]拟声词。形容鸟叫声。《诗经·周南·关雎》:“关关雎鸠,在河之洲。”(雎鸠:水鸟名。)[关节]1.骨端衔接处。《后汉书·华佗传》:“引挽腰体动诸关节,以求难老。”2.暗中行贿勾通。《宋史· 包拯传》:“关节不到,有阎罗包老。”

    原:

    ①水流源头。《左传·昭公九年》:“犹衣服之有冠冕,木水之有本原。”②根源;来由。《韩非子·解老》:“万害有原。”(害:灾祸。)③推究本原。《管子·小匡》:“原本穷末。”④文体名。对某事物推究其本原,而加以论述。⑤原野;宽广平坦的地面。《楚辞·九歌·国殇》:“平原忽兮路超远。”(忽:辽阔渺茫的样子。)⑥宽恕;赦免。《三国志·魏书·张鲁传》:“犯法者,三原然后乃行刑。”⑦通“愿”。谨慎老实。《论语·阳货》:“乡原,德之贼也。”(贼:伤害;败坏。)《荀子·荣辱》:“孝弟原悫。”(弟tì:顺从兄长。悫què:诚实。)

    驰:

    ①车马疾行。王安石《祭欧阳文忠公文》:“快如轻车骏马之奔驰。”《诗经·鄘风·载驰》:“载驰载驱,归唁卫侯。”(载:助词。)②奔跑。阮籍《咏怀》之七:“走兽交横驰,飞鸟相随翔。”③追逐。《左传·成公二年》:“不介马而驰之。”(介马:马披甲。)④传播;传扬。《华阳国志·后贤志》:“辞章灿丽,驰名当世。”⑤向往。《隋书·史祥传》:“身在边隅,情驰魏阙。”⑥施;展布。宋玉《神女赋》:“五色并驰,不可殚形。”(殚形:尽述。)⑦天子所行之路。《史记·秦始皇本纪》:“二十七年,治驰道。”

    万:

    [万俟(qí)]复姓。

    骑:

    (一)①骑马。《战国策·赵策二》:“今吾将胡服骑射,以教百姓。”(胡:古代北方种族名。)②跨坐。《庄子·大宗师》:“骑箕尾。”(二)jì①乘坐的马。《战国策·赵策二》:“车千乘,骑万匹。”②骑兵。《史记·项羽本纪》:“沛公旦日从百余骑来见项王。”③一人一马。班固《东都赋》:“千乘雷起,万骑纷纭。”

    烟:

    (一)①物质燃烧时产生的气状物。《国语 · 鲁语上》:“既其葬也,焚,烟彻于上。”王维《辋川闲居赠裴秀才迪》:“墟里上孤烟。”②泛指云气、雾霭等烟状之物。陈子昂《春日登金华观》:“山川乱云日,楼榭入烟霄。”杜牧《泊秦淮》:“烟笼寒水月笼沙。”③烟熏所积的灰。可制墨。简文帝《与湘东王书》:“烟墨不言,受其驱染。”晁贯之《墨经·松》:“墨取庐山松烟。”代指墨。庾肩吾《谢赉铜砚笔格启》:“烟磨青石。” (二)yīn [烟煴]1.古人指天地未分时的混沌之气。班固《东都赋》:“降烟煴,调元气。”2. 为阴阳二气和合的样子。张衡《思玄赋》:“天地烟煴,百卉含葩。”3.云烟弥漫的样子。江淹《别赋》:“袭青气之烟煴。”

    烟火:

    ①烽火,多指边警或战乱。《汉书·匈奴传》:“数世不见~~之警,人民炽盛,牛马布野。”②炊烟,借指住户、人家。《史记·律书》:“鸣鸡吠狗,~~万里。”③香火,借指子孙后嗣。《金石萃编·汉严道君曾孙孟广宗残碑》:“四时祭祀,~~连延。”④焰火。《武林旧事·元夕》:“宫漏既深,始宣放~~百余架。”

    火:

    ①物体燃烧时发出的光和焰。《周易· 乾》:“水流湿,火就燥。”(湿:低湿处。燥:干燥物。)②焚烧;烧毁。韩愈《原道》:“人其人,火其书,庐其居。”(使其人成为编户齐民,焚烧其经书,并将其居所改为民房。)特指火灾。《元史·文宗本纪一》:“杭州火,命江浙行省赈被灾之家。”(赈:救济。被:遭受。)《左传·宣公十六年》:“凡火,人火曰火,天火曰灾。”③古代兵制单位,十人为一火。《新唐书·兵志》:“十人为火,火有长。”《木兰诗》:“出门看火伴。”④五行之一。《尚书·洪范》:“五行,一曰水,二曰火,三曰木,四曰金,五曰土。”⑤星名。1. 大火,即心宿二。李白《酬张卿夜宿南陵见赠》:“当君相思夜,火落金风高。”(金风:指秋风。)2. 行星之一,即火星。《史记·天官书》:“火犯守角,则有战。”

    乱:

    ①治理。《尚书·泰誓》:“予有乱臣十人,同心同德。”②混乱;动荡不安。与“治”相对。《荀子·天论》:“应之以治则吉,应之以乱则凶。”③无秩序;没条理。《左传·庄公十年》:“吾视其辙(zhé)乱。”(辙:车辙。)苏舜钦《暑中闲咏》:“床头书册乱纷纷。”④作乱;叛乱。《三国志·吴书·诸葛瑾传》:“汉末避乱江东。”《安禄山事迹》卷下:“安、史二凶羯(jié),相继乱于范阳。”(羯:种族名。)⑤扰乱;混淆。《论语· 卫灵公》:“小不忍,则乱大谋。”《史记·秦始皇本纪》:“语皆道古以害今,饰虚言以乱实。”(饰:粉饰。)又危害;祸害。《吕氏春秋·处方》:“故凡乱也者,必始乎近而后及远。”《汉书·霍光传》:“当断不断,反受其乱。”⑥神志昏乱不清。《汉书·于定国传》:“定国食酒至数石(dàn),不乱。”(石:十斗。)《周易·萃》:“其志乱也。”⑦特指心绪不宁。《三国演义》第三十一回:“袁绍回冀州,心烦意乱,不理政事。”⑧横暴无道。《汉书·高帝纪下》:“大王起于细微,灭乱秦,威动海内。”⑨纷繁。白居易《钱塘湖春行》:“乱花渐欲迷人眼,浅草才能没马蹄。”⑩随便;任意。潘岳《西征赋》:“浑鸡犬而乱放,各识家而竞入。”(浑:杂。)(11)通奸。《史记·匈奴列传》:“义渠戎王与宣太后乱,有二子。”(12)古指乐曲的末章。《论语·泰伯》:“师挚之始,《关雎(jū)》之乱。”(师挚先演奏乐曲的开篇,末章奏《关雎》之曲。)(13)古代辞赋篇末总结一篇要旨的文辞,称为乱辞。《楚辞·离骚》:“乱曰:已矣哉! 国无人莫我知兮,又何怀乎故都!”(已矣哉:算了吧。莫我知:没有人理解我。何:何必。怀:留恋。)(14)逆流而渡。《诗经· 大雅·公刘》:“涉渭为乱。”

    甍:

    ①屋脊。《左传·襄公二十八年》:“动于甍。”②泛指房屋。《周书·武帝纪下》:“甍宇杂物,分赐穷民。”徐陵《洛阳道二首》之二:“傍幔见甍开。”


  • guan yuan chi mo ji ,yan huo luan qian meng 。

    “guan yuan chi mo ji ,yan huo luan qian meng 。”shi gou chu chu :《zhi de san nian chun zheng yue ,shi miu meng cha she hai yan ling 》;shi tang chao shi ren liu chang qing de zuo pin 。

    tian shang hu xing bei ,ren jian fan qi heng 。feng chen sheng han ma ,he luo zong chang jing 。
    ben wei cai fei ju ,shei zhi huo yi meng 。shi can jiang ke dai ,zhu cuo zhe wei ming 。
    mo li bing feng jie ,san shi yu xi jing 。fu en shu diao shou ,liu du bian li mang 。
    chao shi cheng wu mei ,gan ge qi zhan zheng 。ren xin xuan fan fu ,tian dao zan xu ying 。
    lve de qin zhong tu ,chuan feng dao shang jing 。wang shi xian chi mei ,di zuo bi chan qiang 。
    wei shui si hu ma ,qin shan qi han bing 。guan yuan chi mo ji ,yan huo luan qian meng 。
    feng jia zhan xi xing ,long lou yi bei zheng 。zi jiang hang po zhu ,shei xue qu chui sheng 。
    bai ri chong lun qing ,xuan qiong zai zao rong 。gui shen qian shi fen ,yi di yuan shu cheng 。
    hai nei rong yi juan ,guan zhong zei lei ping 。shan chuan sui zhuai zhan ,cao mu kun heng hang 。
    ou yu shen gong li ,ou ge di ye cheng 。tian hui mo xiang qing ,long jian wu yun ying 。
    xiao yuan chun you zai ,chang an ri geng ming 。xing chen gui zheng wei ,lei yu fa can sheng 。
    wen wu deng qian gu ,xiao shao xia tai qing 。wei yang xin liu se ,chang le jiu zhong sheng 。
    ba shi tui bang yan ,zhong si an guo cheng 。cang sheng shu yi lv ,ming zhu zhang han peng 。
    xiong chou jiang chu man ,jian hao yi fu jing 。shi wei kan zhu dan ,shi nan shi zhong zhen 。
    bao fa zheng pi hu ,chang qu yong pei jing 。wu shan yi chong zhen ,jiang yue dai hang ying 。
    jin dan xuan ci lv ,yan yun dong bi jing 。yun chou chu jian zao ,diao ding wei he geng 。
    bei lu chuan chu jie ,dong ren wang yi qing 。chi tang cui xie ke ,hua mu dai chun qing 。
    xi tian deng long shou ,neng shang kun ji ming 。jian nan bei fu jian ,di wo xi xuan heng 。
    ba qu shei kan ting ,qin tai zi you qing 。sui ling ci duan he ,reng yu qing chang ying 。
    jiu ke tian yuan fei ,chu guan yin shou qing 。zhen wu shang guo lu ,tai xian bei shan ying 。
    lan man xiu qu fu ,qu chi yi tui geng 。liu hua mo xia zui ,peng fa dai chou ying 。
    de pi fang yan yi ,shen wei su lv bing 。jia lian shuang li duan ,cai kui xiao lin peng 。
    cang hai jin you zhi ,qing yang sui you geng 。zhou xiang sheng du re ,xi nuan hu 䴔䴖。
    yan shui yi chun hou ,qian guan zhi wan qing 。chao sheng lai mo jing ,shan se ying gu cheng 。
    lv meng qin qiao mu ,gui xin luan zao ying 。chang mo zhi ji zai ,jin yi fang peng ying 。

    【zhu shi 】:

    guan :

    ①men shuan ,heng cha zai men hou shi men tui bu kai de gun zi 。《zuo chuan ·xiang gong er shi san nian 》:“fan men zhan guan 。”②bi ;guan bi 。tao qian 《gui qu lai xi ci 》:“men sui she er chang guan 。”③chu ru kou 。cui hao 《huang he lou 》:“ri mu xiang guan he chu shi ?yan bo jiang shang shi ren chou 。”④yao sai ;guan kou 。《zhou li ·de guan ·si guan 》:“fan si fang zhi bin ke kou guan ,ze wei zhi gao 。”(kou kòu:dao 。)⑤guan ka ;liu tong de huo wu na shui de de fang 。《guo yu ·jin yu si 》:“qing guan yi dao ,tong shang kuan nong 。”⑥ji qi de fa dong chu 。《hou han shu · zhang heng chuan 》:“fu zao hou feng de dong yi ……zhong you dou zhu ,bang hang ba dao ,shi guan fa ji 。”(dou zhu :neng bai dong de xiao zhu 。)ye zhi shi wu de guan jian 。han yu 《ti tan gu jiao (jiǎo)ci tang 》:“bu zhi shei wei zhu ,re zhi zao hua guan 。”(zao hua :zi ran jie 。)⑦ren ti de mou xie bu wei chen guan 。《su wen ·gu kong lun 》:“guo shang wei guan 。”(guo guó:xi gai hou tui wan chu 。)ci zhi guan jie 。《nan jing ·shi ba nan 》:“mai you san bu jiu hou ……san bu zhe ,cun 、guan 、che ye 。”zhe li zhi zhong yi qie mai bu wei ming 。⑧qian she ;guan she 。《liao zhai zhi yi ·cu zhi 》:“gu tian zi yi kui (guǐ)bu ,jie guan min ming ,bu ke hu ye 。”(kui bu :ban bu 。ji yi ju bu 。)⑨gu shi yi chong wen shu ,duo yong yu ping hang guan fu jian de wang lai 。liu xie 《wen xin diao long ·shu ji 》:“bai guan xun shi ,ze you guan 、ci 、jie 、die 。”⑩tong “guan (guàn)”。guan tong 。《shi ji ·ru lin lie chuan 》:“guan sui bi ,bi jia yu shou ;lv sui xin ,bi guan yu zu 。”(11)tong “wan (wān)”。la man gong 。《meng zi ·gao zi xia 》:“yue ren guan gong er she zhi 。”[guan guan ]ni sheng ci 。xing rong diao jiao sheng 。《shi jing ·zhou na ·guan ju 》:“guan guan ju jiu ,zai he zhi zhou 。”(ju jiu :shui diao ming 。)[guan jie ]1.gu duan xian jie chu 。《hou han shu ·hua tuo chuan 》:“yin wan yao ti dong zhu guan jie ,yi qiu nan lao 。”2.an zhong hang hui gou tong 。《song shi · bao zheng chuan 》:“guan jie bu dao ,you yan luo bao lao 。”

    yuan :

    ①shui liu yuan tou 。《zuo chuan ·zhao gong jiu nian 》:“you yi fu zhi you guan mian ,mu shui zhi you ben yuan 。”②gen yuan ;lai you 。《han fei zi ·jie lao 》:“mo hai you yuan 。”(hai :zai huo 。)③tui jiu ben yuan 。《guan zi ·xiao kuang 》:“yuan ben qiong mo 。”④wen ti ming 。dui mou shi wu tui jiu ji ben yuan ,er jia yi lun shu 。⑤yuan ye ;kuan an ping tan de de mian 。《chu ci ·jiu ge ·guo shang 》:“ping yuan hu xi lu chao yuan 。”(hu :liao kuo miao mang de yang zi 。)⑥kuan shu ;she mian 。《san guo zhi ·wei shu ·zhang lu chuan 》:“fan fa zhe ,san yuan ran hou nai hang xing 。”⑦tong “yuan ”。jin shen lao shi 。《lun yu ·yang huo 》:“xiang yuan ,de zhi zei ye 。”(zei :shang hai ;bai huai 。)《xun zi ·rong ru 》:“xiao di yuan que 。”(di tì:shun cong xiong chang 。que què:cheng shi 。)

    chi :

    ①che ma ji hang 。wang an dan 《ji ou yang wen zhong gong wen 》:“kuai ru qing che jun ma zhi ben chi 。”《shi jing ·yong feng ·zai chi 》:“zai chi zai qu ,gui yan wei hou 。”(zai :zhu ci 。)②ben pao 。ruan ji 《yong huai 》zhi qi :“zou shou jiao heng chi ,fei diao xiang sui xiang 。”③zhui zhu 。《zuo chuan ·cheng gong er nian 》:“bu jie ma er chi zhi 。”(jie ma :ma pi jia 。)④chuan bo ;chuan yang 。《hua yang guo zhi ·hou xian zhi 》:“ci zhang can li ,chi ming dang shi 。”⑤xiang wang 。《sui shu ·shi xiang chuan 》:“shen zai bian yu ,qing chi wei que 。”⑥shi ;zhan bu 。song yu 《shen nv fu 》:“wu se bing chi ,bu ke dan xing 。”(dan xing :jin shu 。)⑦tian zi suo hang zhi lu 。《shi ji ·qin shi huang ben ji 》:“er shi qi nian ,zhi chi dao 。”

    mo :

    [mo qi (qí)]fu xing 。

    ji :

    (yi )①ji ma 。《zhan guo ce ·zhao ce er 》:“jin wu jiang hu fu ji she ,yi jiao bai xing 。”(hu :gu dai bei fang chong zu ming 。)②kua zuo 。《zhuang zi ·da zong shi 》:“ji ji wei 。”(er )jì①cheng zuo de ma 。《zhan guo ce ·zhao ce er 》:“che qian cheng ,ji mo pi 。”②ji bing 。《shi ji ·xiang yu ben ji 》:“pei gong dan ri cong bai yu ji lai jian xiang wang 。”③yi ren yi ma 。ban gu 《dong dou fu 》:“qian cheng lei qi ,mo ji fen yun 。”

    yan :

    (yi )①wu zhi ran shao shi chan sheng de qi zhuang wu 。《guo yu · lu yu shang 》:“ji ji zang ye ,fen ,yan che yu shang 。”wang wei 《wang chuan xian ju zeng pei xiu cai di 》:“xu li shang gu yan 。”②fan zhi yun qi 、wu ai deng yan zhuang zhi wu 。chen zi ang 《chun ri deng jin hua guan 》:“shan chuan luan yun ri ,lou xie ru yan xiao 。”du mu 《bo qin huai 》:“yan long han shui yue long sha 。”③yan xun suo ji de hui 。ke zhi mo 。jian wen di 《yu xiang dong wang shu 》:“yan mo bu yan ,shou ji qu ran 。”chao guan zhi 《mo jing ·song 》:“mo qu lu shan song yan 。”dai zhi mo 。yu jian wu 《xie lai tong yan bi ge qi 》:“yan mo qing dan 。” (er )yīn [yan yun ]1.gu ren zhi tian de wei fen shi de hun dun zhi qi 。ban gu 《dong dou fu 》:“jiang yan yun ,diao yuan qi 。”2. wei yin yang er qi he ge de yang zi 。zhang heng 《sai xuan fu 》:“tian de yan yun ,bai hui han pa 。”3.yun yan mi man de yang zi 。jiang yan 《bie fu 》:“xi qing qi zhi yan yun 。”

    yan huo :

    ①feng huo ,duo zhi bian jing huo zhan luan 。《han shu ·xiong nu chuan 》:“shu shi bu jian ~~zhi jing ,ren min chi cheng ,niu ma bu ye 。”②chui yan ,jie zhi zhu hu 、ren jia 。《shi ji ·lv shu 》:“ming ji fei gou ,~~mo li 。”③xiang huo ,jie zhi zi sun hou si 。《jin dan cui bian ·han yan dao jun ceng sun meng an zong can bei 》:“si shi ji si ,~~lian yan 。”④yan huo 。《wu lin jiu shi ·yuan xi 》:“gong lou ji shen ,shi xuan fang ~~bai yu jia 。”

    huo :

    ①wu ti ran shao shi fa chu de guang he yan 。《zhou yi · gan 》:“shui liu shi ,huo jiu zao 。”(shi :di shi chu 。zao :gan zao wu 。)②fen shao ;shao hui 。han yu 《yuan dao 》:“ren ji ren ,huo ji shu ,lu ji ju 。”(shi ji ren cheng wei bian hu ji min ,fen shao ji jing shu ,bing jiang ji ju suo gai wei min fang 。)te zhi huo zai 。《yuan shi ·wen zong ben ji yi 》:“hang zhou huo ,ming jiang zhe hang sheng zhen bei zai zhi jia 。”(zhen :jiu ji 。bei :zao shou 。)《zuo chuan ·xuan gong shi liu nian 》:“fan huo ,ren huo yue huo ,tian huo yue zai 。”③gu dai bing zhi chan wei ,shi ren wei yi huo 。《xin tang shu ·bing zhi 》:“shi ren wei huo ,huo you chang 。”《mu lan shi 》:“chu men kan huo ban 。”④wu hang zhi yi 。《shang shu ·hong fan 》:“wu hang ,yi yue shui ,er yue huo ,san yue mu ,si yue jin ,wu yue tu 。”⑤xing ming 。1. da huo ,ji xin su er 。li bai 《chou zhang qing ye su na ling jian zeng 》:“dang jun xiang sai ye ,huo la jin feng gao 。”(jin feng :zhi qiu feng 。)2. hang xing zhi yi ,ji huo xing 。《shi ji ·tian guan shu 》:“huo fan shou jiao ,ze you zhan 。”

    luan :

    ①zhi li 。《shang shu ·tai shi 》:“yu you luan chen shi ren ,tong xin tong de 。”②hun luan ;dong dang bu an 。yu “zhi ”xiang dui 。《xun zi ·tian lun 》:“ying zhi yi zhi ze ji ,ying zhi yi luan ze xiong 。”③mo zhi xu ;mei tiao li 。《zuo chuan ·zhuang gong shi nian 》:“wu shi ji zhe (zhé)luan 。”(zhe :che zhe 。)su shun qin 《shu zhong xian yong 》:“chuang tou shu ce luan fen fen 。”④zuo luan ;pan luan 。《san guo zhi ·wu shu ·zhu ge jin chuan 》:“han mo bi luan jiang dong 。”《an lu shan shi ji 》juan xia :“an 、shi er xiong jie (jié),xiang ji luan yu fan yang 。”(jie :chong zu ming 。)⑤rao luan ;hun xiao 。《lun yu · wei ling gong 》:“xiao bu ren ,ze luan da mou 。”《shi ji ·qin shi huang ben ji 》:“yu jie dao gu yi hai jin ,shi xu yan yi luan shi 。”(shi :fen shi 。)you wei hai ;huo hai 。《lv shi chun qiu ·chu fang 》:“gu fan luan ye zhe ,bi shi hu jin er hou ji yuan 。”《han shu ·huo guang chuan 》:“dang duan bu duan ,fan shou ji luan 。”⑥shen zhi hun luan bu qing 。《han shu ·yu ding guo chuan 》:“ding guo shi jiu zhi shu dan (dàn),bu luan 。”(dan :shi dou 。)《zhou yi ·cui 》:“ji zhi luan ye 。”⑦te zhi xin xu bu ning 。《san guo yan yi 》di san shi yi hui :“yuan shao hui ji zhou ,xin fan yi luan ,bu li zheng shi 。”⑧heng bao mo dao 。《han shu ·gao di ji xia 》:“da wang qi yu xi wei ,mie luan qin ,wei dong hai nei 。”⑨fen fan 。bai ju yi 《qian tang hu chun hang 》:“luan hua jian yu mi ren yan ,jian cao cai neng mei ma ti 。”⑩sui bian ;ren yi 。pan yue 《xi zheng fu 》:“hun ji quan er luan fang ,ge shi jia er jing ru 。”(hun :za 。)(11)tong jian 。《shi ji ·xiong nu lie chuan 》:“yi qu rong wang yu xuan tai hou luan ,you er zi 。”(12)gu zhi le qu de mo zhang 。《lun yu ·tai bai 》:“shi zhi zhi shi ,《guan ju (jū)》zhi luan 。”(shi zhi xian yan zou le qu de kai pian ,mo zhang zou 《guan ju 》zhi qu 。)(13)gu dai ci fu pian mo zong jie yi pian yao zhi de wen ci ,chen wei luan ci 。《chu ci ·li sao 》:“luan yue :yi yi zai ! guo mo ren mo wo zhi xi ,you he huai hu gu dou !”(yi yi zai :suan le ba 。mo wo zhi :mei you ren li jie wo 。he :he bi 。huai :liu lian 。)(14)ni liu er du 。《shi jing · da ya ·gong liu 》:“she wei wei luan 。”

    meng :

    ①wu ji 。《zuo chuan ·xiang gong er shi ba nian 》:“dong yu meng 。”②fan zhi fang wu 。《zhou shu ·wu di ji xia 》:“meng yu za wu ,fen ci qiong min 。”xu ling 《luo yang dao er shou 》zhi er :“bang man jian meng kai 。”