• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 廣場破陣樂初休,彩纛高於百尺樓。

    “廣場破陣樂初休,彩纛高於百尺樓。”詩句出處:《田侍郎歸鎮》;是唐朝詩人王建的作品。

    去處長將決勝籌,回回身在陣前頭。
    賊城破後先鋒入,看著紅妝不敢收。
    熨帖朝衣拋戰袍,夔龍班裡侍中高。
    對時先奏牙間將,次第天恩與節旄。
    踏著傢鄉馬腳輕,暮山秋色眼前明。
    老人上酒齊頭拜,得侍中來盡再生。
    功成誰不擁藩方,富貴還須是本鄉。
    萬裡雙旌汾水上,玉鞭遙指白雲莊。
    鼓吹幡旗道兩邊,行男走女喜駢闐。
    舊交省得當時別,指點如今卻少年。
    廣場破陣樂初休,彩纛高於百尺樓。
    老將氣雄爭起舞,管弦回作大纏頭。
    笳聲萬裡動燕山,草白天清塞馬閑。
    觸處不如別處樂,可憐秋月照江關。
    將士請衣忘卻貧,綠窗紅燭酒樓新。
    傢傢盡踏還鄉曲,明月街中不絕人。

    【註釋】:

    廣:

    (一)①大;廣大;宏大。《管子·小問》:“吾欲行廣仁大義,以利天下。”《呂氏春秋·異用》:“故國廣巨,兵強富,未必安也。”②寬;寬闊。《詩經 · 衛風 · 河廣》:“誰謂河廣,一葦杭之。”(杭:通“航”。)《墨子·備城門》:“長八尺,廣七尺。”③多;眾多。《顏氏傢訓 ·勉學》:“世人不問愚智,皆欲識人之多,見事之廣。”④擴大;推廣。《後漢書·西羌傳》:“武帝征伐四夷,開地廣境,北卻匈奴,西逐諸羌。”《史記·秦本紀》:“秦繆公廣地益國。”(益:增添。)⑤寬心;安慰。蘇軾《和歸田園居六首》之二:“好語時見廣。”(見:指對自己。)《史記·屈原賈生列傳》:“自以為壽不得長,傷悼之,乃為賦以自廣。”⑥廣泛地;多方面地。陸賈《新語·思務》:“是以君子廣思而博聽。”[廣(舊讀guàng)袤(mào)]東西的長度為廣,南北的長度為袤。張衡《西京賦》:“考廣袤。”(考:核查。) (二)guàng ①〈名〉橫長;東西間距離。亦泛指面積。《戰國策·秦策二》:“從某至某,廣從(縱)六裡。”②春秋時楚國軍制,兵車十五輛為廣。《左傳·宣公十二年》:“楚子為乘,廣三十乘,分為左右。”(楚子:楚王。) (三)kuàng ①通“壙”。墳墓。《孔子傢語·困誓》:“自望其廣,則睪如也。”②通“曠”。空缺;荒廢。《呂氏春秋·不廣》:“時不可必成,其人事則不廣。”獷(獷) guǎng ①兇猛;強悍。《新唐書·西域傳下》:“(有獸)大如狗,獷惡而力。”②兇悍;蠻橫。劉希夷《謁漢世祖廟》:“獷獸血塗地,巨人聲沸天。”《後漢書·段颎傳》:“虛欲修文戢戈,招降獷敵。”③粗野。《後漢書·祭肜傳》:“臨守偏海,政移獷俗。”

    場:

    (一)①多人聚集或事情發生的地方;處所。李白《出自薊北門行》:“推轂出猛將,車旗登戰場。”②科舉時代考試之所;亦指科舉考試。王定保《唐摭言·升沉後進》:“欲入舉場,先問蘇張。”《聊齋志異·鐘生》:“場畢而行母子猶及見也……明日即完畢矣,何爭此一朝夕乎?” (二)cháng ①古祭神用的平地。《國語·楚語下》:“屏攝之位,壇場之所。”②翻曬作物和脫粒的平坦場地。《詩經·豳風·七月》:“九月築場圃,十月納禾稼。”③量詞。用於事情的經過或行為的次數。《宋史·孝宗紀》:“淳熙五年,增銓試為五場,呈試為四場。”

    破:

    ①破碎;不完整。《荀子·勸學》:“風至苕(tiáo)折,卵破子死。”(苕:蘆葦類草本植物。)②破壞;打破。《史記·項羽本紀》:“皆沉船,破釜甑(zèng),燒廬舍,持三日糧,以示士卒必死,無一還心。”(釜:鍋。甑:蒸飯器具。)③打敗;攻克。蘇軾《前赤壁賦》:“方其破荊州,下江陵,順流而東也。”④揭露;拆穿。范仲淹《宋故衛尉少卿分司西京胡公神道銘》:“在郡未幾,破奸發伏,有神明之號。”⑤破亡;殘破。杜甫《春望》:“國破山河在。”⑥剖開;分開。《莊子·天地》:“百年之木,破為犧尊。”⑦剖析;分析。黃庭堅《送吳彥歸番陰》:“摹書說偏旁,破義析名傢。”

    陣:

    ①兩軍交戰時隊伍的戰鬥隊列。《南史·梁元帝紀》:“帝出枇杷門,親臨陣督戰。”②作戰佈局。《後漢書·禮儀志中》:“兵官皆肄孫、吳兵法六十四陣。”③形如列陣的。嚴遂成《曲峪鎮遠眺》:“黃沙積與陣雲平。”④陣地;戰場。杜甫《垂老別》:“子孫陣亡盡,焉用身獨完?”(完:保全。)⑤量詞。表示事態經過的段落。王安石《夜直》詩:“翦翦輕風陣陣寒。”

    樂:

    (一)①音樂。《周易·豫》:“先王以作樂崇德。”《呂氏春秋·古樂》:“故樂之所由來者尚矣,非獨為一世之所造也。”又為奏樂。《禮記·曲禮下》:“歲兇,年谷不登……士飲酒不樂。”②樂工;演奏音樂的人。《論語·微子》:“齊人歸女樂,季桓子受之。”(歸:通“饋”。贈送。)③樂器。《韓非子·解老》:“故竽先則鐘瑟皆隨,竽唱則諸樂皆和。” (二)lè愉快;快樂。《左傳· 隱公元年》:“其樂也融融。”范仲淹《嶽陽樓記》:“此樂何極?” (三)yào 喜好;喜愛。《論語·雍也》:“知者樂山,仁者樂水。”(知:智。)《晉書·阮籍傳》:“籍平生曾遊東平,樂其風土。”

    初:

    ①開始。《史記·賈誼傳》:“年少初學。”柳宗元《封建論》:“天地果無初乎?”②當初;原先。《後漢書·華佗傳》:“初,軍吏李成苦欬(ké),盡夜不寐……”③從前;往日。《三國志·蜀書·黃權傳》:“先主曰:‘孤負黃權,權不負孤也。’待之如初。”④表示序次的第一。《史記·秦本紀》:“二年初伏,以狗禦蠱。”白居易《暮江吟》:“可憐九月初三夜,露似珍珠月似弓。”⑤才;剛剛。《史記·秦始皇本紀》:“天下初定,又復立國,是樹兵也。”[初無]從來沒有,並沒有。《後漢書·蓋勛傳》:“群臣初無是言也。”

    休:

    ①休息。歐陽修《醉翁亭記》:“行者休於樹。”②停止;罷休。蒲松齡《促織》:“少年大駭,急解令休止。”③美善;吉祥。《詩經·大雅·江漢》:“對揚王休。”(報答和宣揚周王的美德。)④喜。《詩經·小雅·菁菁者莪》:“既見君子,我心則休。”⑤封建時代指丈夫離棄妻子。⑥副詞。不要。杜甫《戲贈友》:“勸君休嘆息。”⑦句末語氣詞。相當於“瞭”、“罷”。呂勝己《南鄉子》:“笑道漁翁太拙休!”

    彩:

    ①彩色絲綢。《老子》第五十三章:“服文彩,帶利劍。”(文:花紋。)②彩色的。沈佺期《陪幸太平公主南莊》:“往往花間逢彩石,時時竹裡見紅泉。”

    纛:

    ①古代用雉尾或旄牛尾做成的舞具,也用來作帝王車上的裝飾物。張籍《寒食內宴》詩:“彩纛魚龍四面稠。”②軍中大旗。歐陽修《相州晝錦堂記》:“高牙大纛。”

    高:

    ①高。與“低”相對。《荀子·勸學》:“故不登高山,不知天之厚也。”杜荀鶴《春宮怨》:“風暖鳥聲碎,日高花影重。”(重:重疊。)②指高度。杜甫《將赴成都草堂途中有作五首》之四:“新松恨不高千尺,惡竹應須斬萬竿。”③高級;上等;優良。《對楚王問》:“是其曲彌高,其和彌寡。”④歲數大。《左傳·昭公十五年》:“且昔而高祖孫伯黶,司晉之典籍。”⑤高超;高明的。《漢書·晁錯傳》:“對策者百餘人,唯錯為高第。”(對策:對答寫在簡策上的考題。)⑥尊崇。《莊子· 盜蹠》:“世之所高,莫若黃帝。”⑦高尚。《韓非子·五蠹》:“輕辭天子,非高也,勢薄也。”

    於:

    (一)①介詞。相當於“在”。表動作的時間、處所。《左傳·成公二年》:“射其左,越於車下。”(越:墜。)②介詞。相當於“對”、“對於”。表動作對象。《論語·為政》:“吾十有五而志於學。”③相當於“向”。表示趨向。《戰國策·東周策》:“秦假道於周以伐韓。”④相當於“至”、“到”。表示方向和目標。《尚書· 盤庚上》:“盤庚遷於殷。”(遷:遷都。)⑤相當於“過”。表示比較。司馬遷《報任安書》:“人固有一死,或重於泰山,或輕於鴻毛。”⑥相當於“自”、“從”、“由”。表示起始。宋玉《風賦》:“夫風生於地,起於青蘋之末。”(青蘋:水草名。末:頂端。)⑦相當於“給”。《漢書·揚雄傳下》:“東方朔割炙(zhì)於細君。”(炙:烤肉。細君:妻。)⑧相當於“被”。表被動。《史記·廉頗藺相如列傳》:“臣誠恐見欺於王而負趙。” (二)wū(烏)。嘆詞。表呼聲或贊嘆。《尚書·大禹謨》:“禹曰:‘於,帝念哉!’”(念:常常想。)

    百:

    ①數詞。十的十倍。《漢書·律歷志上》:“紀於一,協於十,長於百。”(紀:記數。協:合。長:增多。)②指虛數,眾多的。曹操《步出夏門行·觀滄海》:“樹木叢生,百草豐茂。”

    尺:

    (一)①長度單位。十寸為一尺。古代以六寸或八寸為一尺。《荀子·非相》:“身長七尺。”李白《贈汪倫》:“桃花潭水深千尺。”②尺子,量長度的器具。《古詩為焦仲卿妻作》:“左手持刀尺,右手執綾羅。”③喻微,少。陸機《長歌行》:“尺波豈徒旋。”(徒:空。)④尺脈(中醫診脈時第三指所按之處)的簡稱。《難經》:“脈三部:寸、關、尺。”[尺牘]書信。牘,木板。古代書寫用狹長的竹簡或木板,長約一尺,故書信稱尺簡或尺牘。如用絹帛,則稱尺素。《漢書·陳遵傳》:“性善書,與人尺牘,主皆藏去(jǔ)以為榮。”(書:寫字。主:指收信人。去:收藏。)也泛指書寫的文字。《後漢書·北海靖王傳》:“帝驛馬令作草書尺牘十首。”(驛馬:傳遞公文的馬。) (二)chě 我國古代音樂工尺譜的記音符號之一。

    樓:

    ①兩層或兩層以上的房屋。杜甫《登嶽陽樓》:“昔聞洞庭水,今上嶽陽樓。”②設在高處的建築,多用作瞭望。《左傳·宣公十五年》:“登諸樓車,使呼宋而告之。”


  • 广场破阵乐初休,彩纛高于百尺楼。

    “广场破阵乐初休,彩纛高于百尺楼。”诗句出处:《田侍郎归镇》;是唐朝诗人王建的作品。

    去处长将决胜筹,回回身在阵前头。
    贼城破后先锋入,看著红妆不敢收。
    熨帖朝衣抛战袍,夔龙班里侍中高。
    对时先奏牙间将,次第天恩与节旄。
    踏著家乡马脚轻,暮山秋色眼前明。
    老人上酒齐头拜,得侍中来尽再生。
    功成谁不拥藩方,富贵还须是本乡。
    万里双旌汾水上,玉鞭遥指白云庄。
    鼓吹幡旗道两边,行男走女喜骈阗。
    旧交省得当时别,指点如今却少年。
    广场破阵乐初休,彩纛高于百尺楼。
    老将气雄争起舞,管弦回作大缠头。
    笳声万里动燕山,草白天清塞马闲。
    触处不如别处乐,可怜秋月照江关。
    将士请衣忘却贫,绿窗红烛酒楼新。
    家家尽踏还乡曲,明月街中不绝人。

    【注释】:

    广:

    (一)①大;广大;宏大。《管子·小问》:“吾欲行广仁大义,以利天下。”《吕氏春秋·异用》:“故国广巨,兵强富,未必安也。”②宽;宽阔。《诗经 · 卫风 · 河广》:“谁谓河广,一苇杭之。”(杭:通“航”。)《墨子·备城门》:“长八尺,广七尺。”③多;众多。《颜氏家训 ·勉学》:“世人不问愚智,皆欲识人之多,见事之广。”④扩大;推广。《后汉书·西羌传》:“武帝征伐四夷,开地广境,北却匈奴,西逐诸羌。”《史记·秦本纪》:“秦缪公广地益国。”(益:增添。)⑤宽心;安慰。苏轼《和归田园居六首》之二:“好语时见广。”(见:指对自己。)《史记·屈原贾生列传》:“自以为寿不得长,伤悼之,乃为赋以自广。”⑥广泛地;多方面地。陆贾《新语·思务》:“是以君子广思而博听。”[广(旧读guàng)袤(mào)]东西的长度为广,南北的长度为袤。张衡《西京赋》:“考广袤。”(考:核查。) (二)guàng ①〈名〉横长;东西间距离。亦泛指面积。《战国策·秦策二》:“从某至某,广从(纵)六里。”②春秋时楚国军制,兵车十五辆为广。《左传·宣公十二年》:“楚子为乘,广三十乘,分为左右。”(楚子:楚王。) (三)kuàng ①通“圹”。坟墓。《孔子家语·困誓》:“自望其广,则睪如也。”②通“旷”。空缺;荒废。《吕氏春秋·不广》:“时不可必成,其人事则不广。”犷(獷) guǎng ①凶猛;强悍。《新唐书·西域传下》:“(有兽)大如狗,犷恶而力。”②凶悍;蛮横。刘希夷《谒汉世祖庙》:“犷兽血涂地,巨人声沸天。”《后汉书·段颎传》:“虚欲修文戢戈,招降犷敌。”③粗野。《后汉书·祭肜传》:“临守偏海,政移犷俗。”

    场:

    (一)①多人聚集或事情发生的地方;处所。李白《出自蓟北门行》:“推毂出猛将,车旗登战场。”②科举时代考试之所;亦指科举考试。王定保《唐摭言·升沉后进》:“欲入举场,先问苏张。”《聊斋志异·钟生》:“场毕而行母子犹及见也……明日即完毕矣,何争此一朝夕乎?” (二)cháng ①古祭神用的平地。《国语·楚语下》:“屏摄之位,坛场之所。”②翻晒作物和脱粒的平坦场地。《诗经·豳风·七月》:“九月筑场圃,十月纳禾稼。”③量词。用于事情的经过或行为的次数。《宋史·孝宗纪》:“淳熙五年,增铨试为五场,呈试为四场。”

    破:

    ①破碎;不完整。《荀子·劝学》:“风至苕(tiáo)折,卵破子死。”(苕:芦苇类草本植物。)②破坏;打破。《史记·项羽本纪》:“皆沉船,破釜甑(zèng),烧庐舍,持三日粮,以示士卒必死,无一还心。”(釜:锅。甑:蒸饭器具。)③打败;攻克。苏轼《前赤壁赋》:“方其破荆州,下江陵,顺流而东也。”④揭露;拆穿。范仲淹《宋故卫尉少卿分司西京胡公神道铭》:“在郡未几,破奸发伏,有神明之号。”⑤破亡;残破。杜甫《春望》:“国破山河在。”⑥剖开;分开。《庄子·天地》:“百年之木,破为牺尊。”⑦剖析;分析。黄庭坚《送吴彦归番阴》:“摹书说偏旁,破义析名家。”

    阵:

    ①两军交战时队伍的战斗队列。《南史·梁元帝纪》:“帝出枇杷门,亲临阵督战。”②作战布局。《后汉书·礼仪志中》:“兵官皆肄孙、吴兵法六十四阵。”③形如列阵的。严遂成《曲峪镇远眺》:“黄沙积与阵云平。”④阵地;战场。杜甫《垂老别》:“子孙阵亡尽,焉用身独完?”(完:保全。)⑤量词。表示事态经过的段落。王安石《夜直》诗:“翦翦轻风阵阵寒。”

    乐:

    (一)①音乐。《周易·豫》:“先王以作乐崇德。”《吕氏春秋·古乐》:“故乐之所由来者尚矣,非独为一世之所造也。”又为奏乐。《礼记·曲礼下》:“岁凶,年谷不登……士饮酒不乐。”②乐工;演奏音乐的人。《论语·微子》:“齐人归女乐,季桓子受之。”(归:通“馈”。赠送。)③乐器。《韩非子·解老》:“故竽先则钟瑟皆随,竽唱则诸乐皆和。” (二)lè愉快;快乐。《左传· 隐公元年》:“其乐也融融。”范仲淹《岳阳楼记》:“此乐何极?” (三)yào 喜好;喜爱。《论语·雍也》:“知者乐山,仁者乐水。”(知:智。)《晋书·阮籍传》:“籍平生曾游东平,乐其风土。”

    初:

    ①开始。《史记·贾谊传》:“年少初学。”柳宗元《封建论》:“天地果无初乎?”②当初;原先。《后汉书·华佗传》:“初,军吏李成苦欬(ké),尽夜不寐……”③从前;往日。《三国志·蜀书·黄权传》:“先主曰:‘孤负黄权,权不负孤也。’待之如初。”④表示序次的第一。《史记·秦本纪》:“二年初伏,以狗御蛊。”白居易《暮江吟》:“可怜九月初三夜,露似珍珠月似弓。”⑤才;刚刚。《史记·秦始皇本纪》:“天下初定,又复立国,是树兵也。”[初无]从来没有,并没有。《后汉书·盖勋传》:“群臣初无是言也。”

    休:

    ①休息。欧阳修《醉翁亭记》:“行者休于树。”②停止;罢休。蒲松龄《促织》:“少年大骇,急解令休止。”③美善;吉祥。《诗经·大雅·江汉》:“对扬王休。”(报答和宣扬周王的美德。)④喜。《诗经·小雅·菁菁者莪》:“既见君子,我心则休。”⑤封建时代指丈夫离弃妻子。⑥副词。不要。杜甫《戏赠友》:“劝君休叹息。”⑦句末语气词。相当于“了”、“罢”。吕胜己《南乡子》:“笑道渔翁太拙休!”

    彩:

    ①彩色丝绸。《老子》第五十三章:“服文彩,带利剑。”(文:花纹。)②彩色的。沈佺期《陪幸太平公主南庄》:“往往花间逢彩石,时时竹里见红泉。”

    纛:

    ①古代用雉尾或旄牛尾做成的舞具,也用来作帝王车上的装饰物。张籍《寒食内宴》诗:“彩纛鱼龙四面稠。”②军中大旗。欧阳修《相州昼锦堂记》:“高牙大纛。”

    高:

    ①高。与“低”相对。《荀子·劝学》:“故不登高山,不知天之厚也。”杜荀鹤《春宫怨》:“风暖鸟声碎,日高花影重。”(重:重叠。)②指高度。杜甫《将赴成都草堂途中有作五首》之四:“新松恨不高千尺,恶竹应须斩万竿。”③高级;上等;优良。《对楚王问》:“是其曲弥高,其和弥寡。”④岁数大。《左传·昭公十五年》:“且昔而高祖孙伯黶,司晋之典籍。”⑤高超;高明的。《汉书·晁错传》:“对策者百余人,唯错为高第。”(对策:对答写在简策上的考题。)⑥尊崇。《庄子· 盗跖》:“世之所高,莫若黄帝。”⑦高尚。《韩非子·五蠹》:“轻辞天子,非高也,势薄也。”

    于:

    (一)①介词。相当于“在”。表动作的时间、处所。《左传·成公二年》:“射其左,越于车下。”(越:坠。)②介词。相当于“对”、“对于”。表动作对象。《论语·为政》:“吾十有五而志于学。”③相当于“向”。表示趋向。《战国策·东周策》:“秦假道于周以伐韩。”④相当于“至”、“到”。表示方向和目标。《尚书· 盘庚上》:“盘庚迁于殷。”(迁:迁都。)⑤相当于“过”。表示比较。司马迁《报任安书》:“人固有一死,或重于泰山,或轻于鸿毛。”⑥相当于“自”、“从”、“由”。表示起始。宋玉《风赋》:“夫风生于地,起于青蘋之末。”(青蘋:水草名。末:顶端。)⑦相当于“给”。《汉书·扬雄传下》:“东方朔割炙(zhì)于细君。”(炙:烤肉。细君:妻。)⑧相当于“被”。表被动。《史记·廉颇蔺相如列传》:“臣诚恐见欺于王而负赵。” (二)wū(乌)。叹词。表呼声或赞叹。《尚书·大禹谟》:“禹曰:‘于,帝念哉!’”(念:常常想。)

    百:

    ①数词。十的十倍。《汉书·律历志上》:“纪于一,协于十,长于百。”(纪:记数。协:合。长:增多。)②指虚数,众多的。曹操《步出夏门行·观沧海》:“树木丛生,百草丰茂。”

    尺:

    (一)①长度单位。十寸为一尺。古代以六寸或八寸为一尺。《荀子·非相》:“身长七尺。”李白《赠汪伦》:“桃花潭水深千尺。”②尺子,量长度的器具。《古诗为焦仲卿妻作》:“左手持刀尺,右手执绫罗。”③喻微,少。陆机《长歌行》:“尺波岂徒旋。”(徒:空。)④尺脉(中医诊脉时第三指所按之处)的简称。《难经》:“脉三部:寸、关、尺。”[尺牍]书信。牍,木板。古代书写用狭长的竹简或木板,长约一尺,故书信称尺简或尺牍。如用绢帛,则称尺素。《汉书·陈遵传》:“性善书,与人尺牍,主皆藏去(jǔ)以为荣。”(书:写字。主:指收信人。去:收藏。)也泛指书写的文字。《后汉书·北海靖王传》:“帝驿马令作草书尺牍十首。”(驿马:传递公文的马。) (二)chě 我国古代音乐工尺谱的记音符号之一。

    楼:

    ①两层或两层以上的房屋。杜甫《登岳阳楼》:“昔闻洞庭水,今上岳阳楼。”②设在高处的建筑,多用作瞭望。《左传·宣公十五年》:“登诸楼车,使呼宋而告之。”


  • an chang po zhen le chu xiu ,cai dao gao yu bai che lou 。

    “an chang po zhen le chu xiu ,cai dao gao yu bai che lou 。”shi gou chu chu :《tian shi lang gui zhen 》;shi tang chao shi ren wang jian de zuo pin 。

    qu chu chang jiang jue sheng chou ,hui hui shen zai zhen qian tou 。
    zei cheng po hou xian feng ru ,kan zhe gong zhuang bu gan shou 。
    yu tie chao yi pao zhan pao ,kui long ban li shi zhong gao 。
    dui shi xian zou ya jian jiang ,ci di tian en yu jie mao 。
    ta zhe jia xiang ma jiao qing ,mu shan qiu se yan qian ming 。
    lao ren shang jiu ji tou bai ,de shi zhong lai jin zai sheng 。
    gong cheng shei bu yong fan fang ,fu gui hai xu shi ben xiang 。
    mo li shuang jing fen shui shang ,yu bian yao zhi bai yun zhuang 。
    gu chui fan qi dao liang bian ,hang nan zou nv xi pian tian 。
    jiu jiao sheng de dang shi bie ,zhi dian ru jin que shao nian 。
    an chang po zhen le chu xiu ,cai dao gao yu bai che lou 。
    lao jiang qi xiong zheng qi wu ,guan xian hui zuo da chan tou 。
    jia sheng mo li dong yan shan ,cao bai tian qing sai ma xian 。
    chu chu bu ru bie chu le ,ke lian qiu yue zhao jiang guan 。
    jiang shi qing yi wang que pin ,lu chuang gong zhu jiu lou xin 。
    jia jia jin ta hai xiang qu ,ming yue jie zhong bu jue ren 。

    【zhu shi 】:

    an :

    (yi )①da ;an da ;hong da 。《guan zi ·xiao wen 》:“wu yu hang an ren da yi ,yi li tian xia 。”《lv shi chun qiu ·yi yong 》:“gu guo an ju ,bing jiang fu ,wei bi an ye 。”②kuan ;kuan kuo 。《shi jing · wei feng · he an 》:“shei wei he an ,yi wei hang zhi 。”(hang :tong “hang ”。)《mo zi ·bei cheng men 》:“chang ba che ,an qi che 。”③duo ;zhong duo 。《yan shi jia xun ·mian xue 》:“shi ren bu wen yu zhi ,jie yu shi ren zhi duo ,jian shi zhi an 。”④kuo da ;tui an 。《hou han shu ·xi qiang chuan 》:“wu di zheng fa si yi ,kai de an jing ,bei que xiong nu ,xi zhu zhu qiang 。”《shi ji ·qin ben ji 》:“qin miao gong an de yi guo 。”(yi :zeng tian 。)⑤kuan xin ;an wei 。su shi 《he gui tian yuan ju liu shou 》zhi er :“hao yu shi jian an 。”(jian :zhi dui zi ji 。)《shi ji ·qu yuan gu sheng lie chuan 》:“zi yi wei shou bu de chang ,shang dao zhi ,nai wei fu yi zi an 。”⑥an fan de ;duo fang mian de 。liu gu 《xin yu ·sai wu 》:“shi yi jun zi an sai er bo ting 。”[an (jiu dou guàng)mao (mào)]dong xi de chang du wei an ,na bei de chang du wei mao 。zhang heng 《xi jing fu 》:“kao an mao 。”(kao :he cha 。) (er )guàng ①〈ming 〉heng chang ;dong xi jian ju li 。yi fan zhi mian ji 。《zhan guo ce ·qin ce er 》:“cong mou zhi mou ,an cong (zong )liu li 。”②chun qiu shi chu guo jun zhi ,bing che shi wu liang wei an 。《zuo chuan ·xuan gong shi er nian 》:“chu zi wei cheng ,an san shi cheng ,fen wei zuo you 。”(chu zi :chu wang 。) (san )kuàng ①tong “kuang ”。fen mu 。《kong zi jia yu ·kun shi 》:“zi wang ji an ,ze 睪ru ye 。”②tong “kuang ”。kong que ;huang fei 。《lv shi chun qiu ·bu an 》:“shi bu ke bi cheng ,ji ren shi ze bu an 。”guang (獷) guǎng ①xiong meng ;jiang han 。《xin tang shu ·xi yu chuan xia 》:“(you shou )da ru gou ,guang e er li 。”②xiong han ;man heng 。liu xi yi 《ye han shi zu miao 》:“guang shou xie tu de ,ju ren sheng fei tian 。”《hou han shu ·duan jiong chuan 》:“xu yu xiu wen ji ge ,qiao jiang guang di 。”③cu ye 。《hou han shu ·ji rong chuan 》:“lin shou pian hai ,zheng yi guang su 。”

    chang :

    (yi )①duo ren ju ji huo shi qing fa sheng de de fang ;chu suo 。li bai 《chu zi ji bei men hang 》:“tui gu chu meng jiang ,che qi deng zhan chang 。”②ke ju shi dai kao shi zhi suo ;yi zhi ke ju kao shi 。wang ding bao 《tang zhi yan ·sheng chen hou jin 》:“yu ru ju chang ,xian wen su zhang 。”《liao zhai zhi yi ·zhong sheng 》:“chang bi er hang mu zi you ji jian ye ……ming ri ji wan bi yi ,he zheng ci yi chao xi hu ?” (er )cháng ①gu ji shen yong de ping de 。《guo yu ·chu yu xia 》:“bing she zhi wei ,tan chang zhi suo 。”②fan shai zuo wu he tuo li de ping tan chang de 。《shi jing ·bin feng ·qi yue 》:“jiu yue zhu chang pu ,shi yue na he jia 。”③liang ci 。yong yu shi qing de jing guo huo hang wei de ci shu 。《song shi ·xiao zong ji 》:“chun xi wu nian ,zeng quan shi wei wu chang ,cheng shi wei si chang 。”

    po :

    ①po sui ;bu wan zheng 。《xun zi ·quan xue 》:“feng zhi shao (tiáo)she ,luan po zi si 。”(shao :lu wei lei cao ben zhi wu 。)②po huai ;da po 。《shi ji ·xiang yu ben ji 》:“jie chen chuan ,po fu zeng (zèng),shao lu she ,chi san ri liang ,yi shi shi cu bi si ,mo yi hai xin 。”(fu :guo 。zeng :zheng fan qi ju 。)③da bai ;gong ke 。su shi 《qian chi bi fu 》:“fang ji po jing zhou ,xia jiang ling ,shun liu er dong ye 。”④jie lou ;ca chuan 。fan zhong yan 《song gu wei wei shao qing fen si xi jing hu gong shen dao ming 》:“zai jun wei ji ,po jian fa fu ,you shen ming zhi hao 。”⑤po wang ;can po 。du fu 《chun wang 》:“guo po shan he zai 。”⑥pou kai ;fen kai 。《zhuang zi ·tian de 》:“bai nian zhi mu ,po wei xi zun 。”⑦pou xi ;fen xi 。huang ting jian 《song wu yan gui fan yin 》:“mo shu shui pian pang ,po yi xi ming jia 。”

    zhen :

    ①liang jun jiao zhan shi dui wu de zhan dou dui lie 。《na shi ·liang yuan di ji 》:“di chu pi pa men ,qin lin zhen du zhan 。”②zuo zhan bu ju 。《hou han shu ·li yi zhi zhong 》:“bing guan jie yi sun 、wu bing fa liu shi si zhen 。”③xing ru lie zhen de 。yan sui cheng 《qu yu zhen yuan tiao 》:“huang sha ji yu zhen yun ping 。”④zhen de ;zhan chang 。du fu 《chui lao bie 》:“zi sun zhen wang jin ,yan yong shen du wan ?”(wan :bao quan 。)⑤liang ci 。biao shi shi tai jing guo de duan la 。wang an dan 《ye zhi 》shi :“jian jian qing feng zhen zhen han 。”

    le :

    (yi )①yin le 。《zhou yi ·yu 》:“xian wang yi zuo le chong de 。”《lv shi chun qiu ·gu le 》:“gu le zhi suo you lai zhe shang yi ,fei du wei yi shi zhi suo zao ye 。”you wei zou le 。《li ji ·qu li xia 》:“sui xiong ,nian gu bu deng ……shi yin jiu bu le 。”②le gong ;yan zou yin le de ren 。《lun yu ·wei zi 》:“ji ren gui nv le ,ji huan zi shou zhi 。”(gui :tong “kui ”。zeng song 。)③le qi 。《han fei zi ·jie lao 》:“gu yu xian ze zhong se jie sui ,yu chang ze zhu le jie he 。” (er )lèyu kuai ;kuai le 。《zuo chuan · yin gong yuan nian 》:“ji le ye rong rong 。”fan zhong yan 《yue yang lou ji 》:“ci le he ji ?” (san )yào xi hao ;xi ai 。《lun yu ·yong ye 》:“zhi zhe le shan ,ren zhe le shui 。”(zhi :zhi 。)《jin shu ·ruan ji chuan 》:“ji ping sheng ceng you dong ping ,le ji feng tu 。”

    chu :

    ①kai shi 。《shi ji ·gu yi chuan 》:“nian shao chu xue 。”liu zong yuan 《feng jian lun 》:“tian de guo mo chu hu ?”②dang chu ;yuan xian 。《hou han shu ·hua tuo chuan 》:“chu ,jun li li cheng ku kai (ké),jin ye bu mei ……”③cong qian ;wang ri 。《san guo zhi ·shu shu ·huang quan chuan 》:“xian zhu yue :‘gu fu huang quan ,quan bu fu gu ye 。’dai zhi ru chu 。”④biao shi xu ci de di yi 。《shi ji ·qin ben ji 》:“er nian chu fu ,yi gou yu gu 。”bai ju yi 《mu jiang yin 》:“ke lian jiu yue chu san ye ,lou shi zhen zhu yue shi gong 。”⑤cai ;gang gang 。《shi ji ·qin shi huang ben ji 》:“tian xia chu ding ,you fu li guo ,shi shu bing ye 。”[chu mo ]cong lai mei you ,bing mei you 。《hou han shu ·gai xun chuan 》:“qun chen chu mo shi yan ye 。”

    xiu :

    ①xiu xi 。ou yang xiu 《zui weng ting ji 》:“hang zhe xiu yu shu 。”②ting zhi ;ba xiu 。pu song ling 《cu zhi 》:“shao nian da hai ,ji jie ling xiu zhi 。”③mei shan ;ji xiang 。《shi jing ·da ya ·jiang han 》:“dui yang wang xiu 。”(bao da he xuan yang zhou wang de mei de 。)④xi 。《shi jing ·xiao ya ·jing jing zhe e 》:“ji jian jun zi ,wo xin ze xiu 。”⑤feng jian shi dai zhi zhang fu li qi qi zi 。⑥fu ci 。bu yao 。du fu 《hu zeng you 》:“quan jun xiu tan xi 。”⑦gou mo yu qi ci 。xiang dang yu “le ”、“ba ”。lv sheng ji 《na xiang zi 》:“xiao dao yu weng tai zhuo xiu !”

    cai :

    ①cai se si chou 。《lao zi 》di wu shi san zhang :“fu wen cai ,dai li jian 。”(wen :hua wen 。)②cai se de 。shen quan ji 《pei xing tai ping gong zhu na zhuang 》:“wang wang hua jian feng cai dan ,shi shi zhu li jian gong quan 。”

    dao :

    ①gu dai yong zhi wei huo mao niu wei zuo cheng de wu ju ,ye yong lai zuo di wang che shang de zhuang shi wu 。zhang ji 《han shi nei yan 》shi :“cai dao yu long si mian chou 。”②jun zhong da qi 。ou yang xiu 《xiang zhou zhou jin tang ji 》:“gao ya da dao 。”

    gao :

    ①gao 。yu “di ”xiang dui 。《xun zi ·quan xue 》:“gu bu deng gao shan ,bu zhi tian zhi hou ye 。”du xun he 《chun gong yuan 》:“feng nuan diao sheng sui ,ri gao hua ying chong 。”(chong :chong die 。)②zhi gao du 。du fu 《jiang fu cheng dou cao tang tu zhong you zuo wu shou 》zhi si :“xin song hen bu gao qian che ,e zhu ying xu zhan mo gan 。”③gao ji ;shang deng ;you liang 。《dui chu wang wen 》:“shi ji qu mi gao ,ji he mi gua 。”④sui shu da 。《zuo chuan ·zhao gong shi wu nian 》:“ju xi er gao zu sun bai yan ,si jin zhi dian ji 。”⑤gao chao ;gao ming de 。《han shu ·chao cuo chuan 》:“dui ce zhe bai yu ren ,wei cuo wei gao di 。”(dui ce :dui da xie zai jian ce shang de kao ti 。)⑥zun chong 。《zhuang zi · dao zhi 》:“shi zhi suo gao ,mo re huang di 。”⑦gao shang 。《han fei zi ·wu du 》:“qing ci tian zi ,fei gao ye ,shi bao ye 。”

    yu :

    (yi )①jie ci 。xiang dang yu “zai ”。biao dong zuo de shi jian 、chu suo 。《zuo chuan ·cheng gong er nian 》:“she ji zuo ,yue yu che xia 。”(yue :zhui 。)②jie ci 。xiang dang yu “dui ”、“dui yu ”。biao dong zuo dui xiang 。《lun yu ·wei zheng 》:“wu shi you wu er zhi yu xue 。”③xiang dang yu “xiang ”。biao shi qu xiang 。《zhan guo ce ·dong zhou ce 》:“qin jia dao yu zhou yi fa han 。”④xiang dang yu “zhi ”、“dao ”。biao shi fang xiang he mu biao 。《shang shu · pan geng shang 》:“pan geng qian yu yan 。”(qian :qian dou 。)⑤xiang dang yu “guo ”。biao shi bi jiao 。si ma qian 《bao ren an shu 》:“ren gu you yi si ,huo chong yu tai shan ,huo qing yu hong mao 。”⑥xiang dang yu “zi ”、“cong ”、“you ”。biao shi qi shi 。song yu 《feng fu 》:“fu feng sheng yu de ,qi yu qing 蘋zhi mo 。”(qing 蘋:shui cao ming 。mo :ding duan 。)⑦xiang dang yu “gei ”。《han shu ·yang xiong chuan xia 》:“dong fang shuo ge zhi (zhì)yu xi jun 。”(zhi :kao rou 。xi jun :qi 。)⑧xiang dang yu “bei ”。biao bei dong 。《shi ji ·lian po lin xiang ru lie chuan 》:“chen cheng kong jian qi yu wang er fu zhao 。” (er )wū(wu )。tan ci 。biao hu sheng huo zan tan 。《shang shu ·da yu mo 》:“yu yue :‘yu ,di nian zai !’”(nian :chang chang xiang 。)

    bai :

    ①shu ci 。shi de shi bei 。《han shu ·lv li zhi shang 》:“ji yu yi ,xie yu shi ,chang yu bai 。”(ji :ji shu 。xie :ge 。chang :zeng duo 。)②zhi xu shu ,zhong duo de 。cao cao 《bu chu xia men hang ·guan cang hai 》:“shu mu cong sheng ,bai cao feng mao 。”

    che :

    (yi )①chang du chan wei 。shi cun wei yi che 。gu dai yi liu cun huo ba cun wei yi che 。《xun zi ·fei xiang 》:“shen chang qi che 。”li bai 《zeng wang lun 》:“tao hua tan shui shen qian che 。”②che zi ,liang chang du de qi ju 。《gu shi wei jiao zhong qing qi zuo 》:“zuo shou chi dao che ,you shou zhi ling luo 。”③yu wei ,shao 。liu ji 《chang ge hang 》:“che bo qi tu xuan 。”(tu :kong 。)④che mai (zhong yi zhen mai shi di san zhi suo an zhi chu )de jian chen 。《nan jing 》:“mai san bu :cun 、guan 、che 。”[che du ]shu xin 。du ,mu ban 。gu dai shu xie yong xia chang de zhu jian huo mu ban ,chang yao yi che ,gu shu xin chen che jian huo che du 。ru yong juan bo ,ze chen che su 。《han shu ·chen zun chuan 》:“xing shan shu ,yu ren che du ,zhu jie cang qu (jǔ)yi wei rong 。”(shu :xie zi 。zhu :zhi shou xin ren 。qu :shou cang 。)ye fan zhi shu xie de wen zi 。《hou han shu ·bei hai jing wang chuan 》:“di yi ma ling zuo cao shu che du shi shou 。”(yi ma :chuan di gong wen de ma 。) (er )chě wo guo gu dai yin le gong che pu de ji yin fu hao zhi yi 。

    lou :

    ①liang ceng huo liang ceng yi shang de fang wu 。du fu 《deng yue yang lou 》:“xi wen dong ting shui ,jin shang yue yang lou 。”②she zai gao chu de jian zhu ,duo yong zuo 瞭wang 。《zuo chuan ·xuan gong shi wu nian 》:“deng zhu lou che ,shi hu song er gao zhi 。”