• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 底定萬國,奄有四方。

    “底定萬國,奄有四方。”詩句出處:《明皇祀圜丘樂章十一首》;是唐朝詩人唐無名氏的作品。

    馨香惟後德,明命光天保。肅和崇聖靈,陳信表皇道。
    玉鏚初蹈萬,金匏既靜好。

    崇崇泰畤,肅肅嚴禋。粢盛既潔,金石畢陳。
    上帝來享,介福爰臻。受釐合祉,寶祚維新。

    六變爰闋,八階載虔。祐我皇祚,於萬斯年。

    於赫聖祖,龍飛晉陽。底定萬國,奄有四方。
    功格上下,道冠農黃。郊天配享,德合無疆。

    祝史正辭,人神葉慶。福以德招,享以誠應。
    六變雲備,百禮期浹。祀事孔明。祚流萬葉。

    止奏潛聆,登儀宿囀。太玉躬奉,參鐘首奠。
    簠簋聿升,犧牲遞薦。昭事顒若,存存以伣。

    郊壇齋帝,禮樂祀天。丹青寰宇,宮征山川。
    神祇畢降,行止重旋。融融穆穆,納祉洪延。

    六成既闋,三薦雲終。神心具醉,聖敬愈崇。
    受釐皇邸,回蹕帷宮。穰穰之福,永永無窮。

    爛雲普洽,律風無外。千品其凝,九賓斯會。
    禋尊晉燭,純犧滌汰。玄覆攸廣,鴻休汪濊。

    大號成命,思文配天。神光肸蚃,龍駕言旋。
    眇眇閶闔,昭昭上玄。俾昌而大。於斯萬年。

    至矣丕構,烝哉太平。授犧膺籙,復禹繼明。
    草木仁化,鳧鷖頌聲。祀宗陳德,無愧斯誠。

    以上唐無名氏作品《明皇祀圜丘樂章》共11首

    【註釋】:

    底:

    (一)①物體的底層或下面。柳宗元《酬賈鵬山人詩》:“青松遺澗底。”《南史·陸澄傳》:“竟陵王子良得古器,小口方腹而底平。”②下面。白居易《寒閨怨》:“燈底裁縫剪刀冷。”③事物的終端;盡頭。徐宏祖《徐霞客遊記·楚遊日記》:“數轉達洞底。”④內部;裡面。楊萬裡《送吳敏叔待制侍禦致仕》:“自憐病鶴樊籠底。”(致仕:辭官歸傢。)⑤阻滯;不流暢。柳宗元《天說》:“人之血氣敗逆壅底。”⑥至;到達。《列子·天瑞》:“林類年且百歲,底春被裘。”⑦代詞。1. 表指示。相當於“此”、“這”。陸遊《遣興》:“小甑(zèng)吳粳底樣香。”(甑:蒸飯的瓦器。)2.表疑問。相當於“何”、“什麼”。范成大《雙燕》詩:“底處飛雙燕,銜泥上藥欄。”⑧通“砥”。1. 磨刀石。《孟子·萬章下》:“《詩》雲:‘周道如底,其直如矢。’”2.磨礪。《呂氏春秋·貴直》:“文公即位二年,底之以勇,故三年而士盡果敢。”(二)de 相當於“的”。表領屬關系。今通用“的”。《朱子語類·小學》:“那是做人底樣子。”

    底定:

    平定,略定。陸機《辯亡論》:“誅叛柔服,而江外~~。”

    定:

    ①安定;使安定。《周易·傢人》:“正傢而天下定矣。”曹操《置屯田令》:“夫定國之術,在於強兵足食。”又指平定。《史記·絳侯周勃世傢》:“沛公定魏地。”(沛公,指劉邦。)②平靜。戴叔倫《送少微上人入蜀》:“亂猿心本定,流水性長閑。”(亂猿:性情浮躁的猿猴。)③停止。王安石《燕集》:“空堂無塵小雨定。”④決定;確定。《商君書·更法》:“君亟(jí)定變法之慮。”⑤使確定。《後漢書·蔡邕傳》:“奏請正定六經文字。”⑥固定。《三國志·魏書·明帝紀》:“隨時之宜,未有定制。”⑦副詞。確實;一定。《史記·項羽本紀》:“項梁聞陳王定死,召諸別將會薛計事。”⑧副詞。到底;究竟(後起意義)。李白《答僧中孚贈仙人掌茶》詩:“舉世未見之,其名定誰傳。”

    萬:

    [萬俟(qí)]復姓。

    國:

    ①國傢。《周禮·春官·詛祝》:“作盟詛之載辭,以敘國之信用。”(詛祝:官名。盟詛:大事為盟,小事為詛。國:指天子之國。)②周代的諸侯國及漢以後侯王的封地。《史記·高祖本紀》:“四月,兵罷戲下,諸侯各就國。”《晉書·陶侃傳》:“侃季年懷止足之分,不與朝權,未亡一年,欲遜位歸國。”(止足:知止知足。未亡:死前。遜位:辭官。)③國都;京城。《左傳 · 隱公元年》:“大都不過參(sān)國之一,小九之一。”(參國之一:國都的三分之一。九之一:九分之一。)范仲淹《嶽陽樓記》:“登斯樓也,則有去國懷鄉,憂讒畏譏,滿目蕭然,感極而悲者矣。”④地區;鄉土。羅鄴《雁二首》之一:“暮天新雁起汀洲,紅蓼(liǎo)花開水國愁。”(蓼:草名,此指水蓼。)王維《相思》:“紅豆生南國,春來發幾枝?”⑤國人。《韓非子·五蠹》:“兔不可復得,而身為宋國笑。”

    奄:

    (一)①覆蓋;包。常“奄有”連用。《資治通鑒·赤壁之戰》:“今操得荊州,奄有其地。”《淮南子·脩務》:“萬物至眾,而知不足以奄之。”②人死埋於地下,故常用作死的婉辭。《顏氏傢訓·終制》:“今年老疾侵,儻然奄忽,豈求備禮乎!”(儻:同“倘”。如果。)③占有;囊括。《呂氏春秋 ·處方》:“章子甚喜,因練卒以夜奄荊人之所盛守,果殺唐蔑。”(盛守:重兵把守處。)《古今小說·臨安裡錢婆留發跡》:“天下英雄皆有割據一方之意,若吞並董昌,奄有杭越,此霸王之業也。”④休息。張籍《懷別》:“遠程未奄息,別念在朝昏。”(朝昏:早晚。)⑤副詞。忽然。表示行為事件突然發生。《魏書·鐵弗劉昌傳》:“王師奄到,上下驚擾。”⑥古國名。在今山東曲阜縣。《尚書·蔡仲之命》:“成王東伐淮夷,遂踐奄。”[奄忽]1.忽然;突然;快。《漢書·嚴延年傳》:“奄忽如神。”2.死亡。《後漢書·趙岐傳》:“自慮奄忽,乃為遺令。”(乃:就。為:作。)[奄奄]1.氣息微弱的樣子。李密《陳情表》:“日薄西山,氣息奄奄。”(薄:近。)2.昏暗的樣子。《孔雀東南飛》:“奄奄黃昏後。” (二)yān ①古指割去生殖器的男子。後作“閹”。《禮記·月令》:“是月(仲冬)也,命奄尹,申宮令,審門閭,謹房屋,必重閉。”也特指宦官。《淮南子·時則》:“命奄尹申宮令。”(尹:長官。)②同“淹”。長久;停留。《漢書·禮樂志》:“神奄留,臨須搖。”《舊唐書·長孫無忌傳》:“今曲為臣等,復此奄荒,欲其優隆,錫之茅社,施於子孫,永貽長世。”(奄荒:久荒之地。茅社:茅土。)

    奄有:

    完全占有。《資治通鑒·漢建安十三年》:“今操(曹操)得荊州,~~其地。”

    有:

    (一)①與“無”相對。1. 表示占有、具有、領有。《論語·公冶長》:“陳文子有馬十乘(shèng)。”(乘:四匹。)諸葛亮《草廬對》:“孫權據有江東。”2.表示存在。曹丕《雜詩》:“西北有浮雲,亭亭如車蓋。”3. 表示發生。《三國志·蜀書·諸葛亮傳》:“天下有變,則命一上將將荊州之軍以向宛、洛。”②豐收。儲光羲《觀競渡》:“能令秋大有,鼓吹遠相催。”③表示不定指。跟“某”相近。李白《菩薩蠻》:“暝色入高樓,有人樓上愁。”④助詞。1. 多用於朝代名稱的前面。《詩經·大雅·文王》:“有周不顯,帝命不時。”2. 用於形容詞前面。《詩經·鄭風·女曰雞鳴》:“明星有爛。”(爛:燦爛。) (二)yòu 通“又”。用於整數與零數之間。《論語·為政》:“吾十有五而志於學。”《史記·秦始皇本紀》:“三十有七年,親巡天下。”

    四:

    ①基數,四。《左傳·隱公三年》:“驕奢淫泆(yì),所自邪也。四者之來,寵祿過也。”(淫:嗜欲過度。泆:放縱。)②序數,第四。《左傳·襄公二十六年》:“臣之位在四。”《資治通鑒·唐憲宗元和十二年》:“四鼓,愬至城下,無一人知者。”(愬:李愬,鄧州節度使,此次襲破蔡州,擒叛軍首領吳元濟。)③工尺譜記音符號之一。《宋史·樂志十七》:“大呂、太簇用四字。”④通“駟”。四匹馬駕一輛車。《韓非子·愛臣》:“是故不得四從,不載奇兵。”

    方:

    (一)①並列。《莊子·山木》:“方舟而濟於河。”也指竹木編成的筏子。《詩經·周南·漢廣》:“江之永矣,不可方思。”②方圓。表面積。《資治通鑒·漢獻帝建安十三年》:“(孫權)割據江東,地方數千裡。”③正方;方形。與圓相對。《周禮·考工記·輿人》:“圜者中規,方者中矩。”④方向;方位。《墨子·公輸》:“北方有侮臣者,願借子殺之。”⑤方面。《楚辭·九辯》:“心怵惕而震蕩兮,何所憂之多方?”(怵惕:戒懼。)⑥正直。《新語·慎微》:“然後忠良方直之人,則得容於世而施於政。”⑦地區;區域。黃宗羲《柳敬亭傳》:“且五方土音,鄉俗好尚,習見習聞。”⑧指地。古人以為天圓地方,故稱地為方。《淮南子·本經》:“戴圓履方。”⑨方法;辦法。《荀子·大略》:“博學而無方。”⑩藥方;處方。《後漢書·華佗傳》:“精於方藥。”(11)道理。《荀子·君道》:“尚賢使能,則民知方。”(尚:尊崇。)(12)比擬;比方。《漢書·衛青霍去病傳贊》:“票(piāo)騎亦方此意,為將如此。”(票騎:指霍去病。)(13)副詞。1.正在。《漢書·高帝紀》:“沛公、項羽方攻陳留。”2. 剛剛。方苞《左忠毅公逸事》:“廡下一生伏案臥,方成草。”3. 就要。《資治通鑒·漢獻帝建安十三年》:“今治水軍八十萬眾,方與將軍會獵於吳。”(治:訓練。會獵:一同打獵,是交戰的婉辭。)(14)介詞。正當。《莊子·養生主》:“方此之時,臣以神遇而不以目視。” (二)páng [方羊]徘徊。《左傳·哀公十七年》:“如魚窺尾,衡流而方羊。”


  • 底定万国,奄有四方。

    “底定万国,奄有四方。”诗句出处:《明皇祀圜丘乐章十一首》;是唐朝诗人唐无名氏的作品。

    馨香惟后德,明命光天保。肃和崇圣灵,陈信表皇道。
    玉鏚初蹈万,金匏既静好。

    崇崇泰畤,肃肃严禋。粢盛既洁,金石毕陈。
    上帝来享,介福爰臻。受釐合祉,宝祚维新。

    六变爰阕,八阶载虔。祐我皇祚,于万斯年。

    於赫圣祖,龙飞晋阳。底定万国,奄有四方。
    功格上下,道冠农黄。郊天配享,德合无疆。

    祝史正辞,人神叶庆。福以德招,享以诚应。
    六变云备,百礼期浃。祀事孔明。祚流万叶。

    止奏潜聆,登仪宿啭。太玉躬奉,参钟首奠。
    簠簋聿升,牺牲递荐。昭事颙若,存存以伣。

    郊坛斋帝,礼乐祀天。丹青寰宇,宫征山川。
    神祇毕降,行止重旋。融融穆穆,纳祉洪延。

    六成既阕,三荐云终。神心具醉,圣敬愈崇。
    受釐皇邸,回跸帷宫。穰穰之福,永永无穷。

    烂云普洽,律风无外。千品其凝,九宾斯会。
    禋尊晋烛,纯牺涤汰。玄覆攸广,鸿休汪濊。

    大号成命,思文配天。神光肸蚃,龙驾言旋。
    眇眇阊阖,昭昭上玄。俾昌而大。于斯万年。

    至矣丕构,烝哉太平。授牺膺箓,复禹继明。
    草木仁化,凫鹥颂声。祀宗陈德,无愧斯诚。

    以上唐无名氏作品《明皇祀圜丘乐章》共11首

    【注释】:

    底:

    (一)①物体的底层或下面。柳宗元《酬贾鹏山人诗》:“青松遗涧底。”《南史·陆澄传》:“竟陵王子良得古器,小口方腹而底平。”②下面。白居易《寒闺怨》:“灯底裁缝剪刀冷。”③事物的终端;尽头。徐宏祖《徐霞客游记·楚游日记》:“数转达洞底。”④内部;里面。杨万里《送吴敏叔待制侍御致仕》:“自怜病鹤樊笼底。”(致仕:辞官归家。)⑤阻滞;不流畅。柳宗元《天说》:“人之血气败逆壅底。”⑥至;到达。《列子·天瑞》:“林类年且百岁,底春被裘。”⑦代词。1. 表指示。相当于“此”、“这”。陆游《遣兴》:“小甑(zèng)吴粳底样香。”(甑:蒸饭的瓦器。)2.表疑问。相当于“何”、“什么”。范成大《双燕》诗:“底处飞双燕,衔泥上药栏。”⑧通“砥”。1. 磨刀石。《孟子·万章下》:“《诗》云:‘周道如底,其直如矢。’”2.磨砺。《吕氏春秋·贵直》:“文公即位二年,底之以勇,故三年而士尽果敢。”(二)de 相当于“的”。表领属关系。今通用“的”。《朱子语类·小学》:“那是做人底样子。”

    底定:

    平定,略定。陆机《辩亡论》:“诛叛柔服,而江外~~。”

    定:

    ①安定;使安定。《周易·家人》:“正家而天下定矣。”曹操《置屯田令》:“夫定国之术,在于强兵足食。”又指平定。《史记·绛侯周勃世家》:“沛公定魏地。”(沛公,指刘邦。)②平静。戴叔伦《送少微上人入蜀》:“乱猿心本定,流水性长闲。”(乱猿:性情浮躁的猿猴。)③停止。王安石《燕集》:“空堂无尘小雨定。”④决定;确定。《商君书·更法》:“君亟(jí)定变法之虑。”⑤使确定。《后汉书·蔡邕传》:“奏请正定六经文字。”⑥固定。《三国志·魏书·明帝纪》:“随时之宜,未有定制。”⑦副词。确实;一定。《史记·项羽本纪》:“项梁闻陈王定死,召诸别将会薛计事。”⑧副词。到底;究竟(后起意义)。李白《答僧中孚赠仙人掌茶》诗:“举世未见之,其名定谁传。”

    万:

    [万俟(qí)]复姓。

    国:

    ①国家。《周礼·春官·诅祝》:“作盟诅之载辞,以叙国之信用。”(诅祝:官名。盟诅:大事为盟,小事为诅。国:指天子之国。)②周代的诸侯国及汉以后侯王的封地。《史记·高祖本纪》:“四月,兵罢戏下,诸侯各就国。”《晋书·陶侃传》:“侃季年怀止足之分,不与朝权,未亡一年,欲逊位归国。”(止足:知止知足。未亡:死前。逊位:辞官。)③国都;京城。《左传 · 隐公元年》:“大都不过参(sān)国之一,小九之一。”(参国之一:国都的三分之一。九之一:九分之一。)范仲淹《岳阳楼记》:“登斯楼也,则有去国怀乡,忧谗畏讥,满目萧然,感极而悲者矣。”④地区;乡土。罗邺《雁二首》之一:“暮天新雁起汀洲,红蓼(liǎo)花开水国愁。”(蓼:草名,此指水蓼。)王维《相思》:“红豆生南国,春来发几枝?”⑤国人。《韩非子·五蠹》:“兔不可复得,而身为宋国笑。”

    奄:

    (一)①覆盖;包。常“奄有”连用。《资治通鉴·赤壁之战》:“今操得荆州,奄有其地。”《淮南子·脩务》:“万物至众,而知不足以奄之。”②人死埋于地下,故常用作死的婉辞。《颜氏家训·终制》:“今年老疾侵,傥然奄忽,岂求备礼乎!”(傥:同“倘”。如果。)③占有;囊括。《吕氏春秋 ·处方》:“章子甚喜,因练卒以夜奄荆人之所盛守,果杀唐蔑。”(盛守:重兵把守处。)《古今小说·临安里钱婆留发迹》:“天下英雄皆有割据一方之意,若吞并董昌,奄有杭越,此霸王之业也。”④休息。张籍《怀别》:“远程未奄息,别念在朝昏。”(朝昏:早晚。)⑤副词。忽然。表示行为事件突然发生。《魏书·铁弗刘昌传》:“王师奄到,上下惊扰。”⑥古国名。在今山东曲阜县。《尚书·蔡仲之命》:“成王东伐淮夷,遂践奄。”[奄忽]1.忽然;突然;快。《汉书·严延年传》:“奄忽如神。”2.死亡。《后汉书·赵岐传》:“自虑奄忽,乃为遗令。”(乃:就。为:作。)[奄奄]1.气息微弱的样子。李密《陈情表》:“日薄西山,气息奄奄。”(薄:近。)2.昏暗的样子。《孔雀东南飞》:“奄奄黄昏后。” (二)yān ①古指割去生殖器的男子。后作“阉”。《礼记·月令》:“是月(仲冬)也,命奄尹,申宫令,审门闾,谨房屋,必重闭。”也特指宦官。《淮南子·时则》:“命奄尹申宫令。”(尹:长官。)②同“淹”。长久;停留。《汉书·礼乐志》:“神奄留,临须摇。”《旧唐书·长孙无忌传》:“今曲为臣等,复此奄荒,欲其优隆,锡之茅社,施于子孙,永贻长世。”(奄荒:久荒之地。茅社:茅土。)

    奄有:

    完全占有。《资治通鉴·汉建安十三年》:“今操(曹操)得荆州,~~其地。”

    有:

    (一)①与“无”相对。1. 表示占有、具有、领有。《论语·公冶长》:“陈文子有马十乘(shèng)。”(乘:四匹。)诸葛亮《草庐对》:“孙权据有江东。”2.表示存在。曹丕《杂诗》:“西北有浮云,亭亭如车盖。”3. 表示发生。《三国志·蜀书·诸葛亮传》:“天下有变,则命一上将将荆州之军以向宛、洛。”②丰收。储光羲《观竞渡》:“能令秋大有,鼓吹远相催。”③表示不定指。跟“某”相近。李白《菩萨蛮》:“暝色入高楼,有人楼上愁。”④助词。1. 多用于朝代名称的前面。《诗经·大雅·文王》:“有周不显,帝命不时。”2. 用于形容词前面。《诗经·郑风·女曰鸡鸣》:“明星有烂。”(烂:灿烂。) (二)yòu 通“又”。用于整数与零数之间。《论语·为政》:“吾十有五而志于学。”《史记·秦始皇本纪》:“三十有七年,亲巡天下。”

    四:

    ①基数,四。《左传·隐公三年》:“骄奢淫泆(yì),所自邪也。四者之来,宠禄过也。”(淫:嗜欲过度。泆:放纵。)②序数,第四。《左传·襄公二十六年》:“臣之位在四。”《资治通鉴·唐宪宗元和十二年》:“四鼓,愬至城下,无一人知者。”(愬:李愬,邓州节度使,此次袭破蔡州,擒叛军首领吴元济。)③工尺谱记音符号之一。《宋史·乐志十七》:“大吕、太簇用四字。”④通“驷”。四匹马驾一辆车。《韩非子·爱臣》:“是故不得四从,不载奇兵。”

    方:

    (一)①并列。《庄子·山木》:“方舟而济于河。”也指竹木编成的筏子。《诗经·周南·汉广》:“江之永矣,不可方思。”②方圆。表面积。《资治通鉴·汉献帝建安十三年》:“(孙权)割据江东,地方数千里。”③正方;方形。与圆相对。《周礼·考工记·舆人》:“圜者中规,方者中矩。”④方向;方位。《墨子·公输》:“北方有侮臣者,愿借子杀之。”⑤方面。《楚辞·九辩》:“心怵惕而震荡兮,何所忧之多方?”(怵惕:戒惧。)⑥正直。《新语·慎微》:“然后忠良方直之人,则得容于世而施于政。”⑦地区;区域。黄宗羲《柳敬亭传》:“且五方土音,乡俗好尚,习见习闻。”⑧指地。古人以为天圆地方,故称地为方。《淮南子·本经》:“戴圆履方。”⑨方法;办法。《荀子·大略》:“博学而无方。”⑩药方;处方。《后汉书·华佗传》:“精于方药。”(11)道理。《荀子·君道》:“尚贤使能,则民知方。”(尚:尊崇。)(12)比拟;比方。《汉书·卫青霍去病传赞》:“票(piāo)骑亦方此意,为将如此。”(票骑:指霍去病。)(13)副词。1.正在。《汉书·高帝纪》:“沛公、项羽方攻陈留。”2. 刚刚。方苞《左忠毅公逸事》:“庑下一生伏案卧,方成草。”3. 就要。《资治通鉴·汉献帝建安十三年》:“今治水军八十万众,方与将军会猎于吴。”(治:训练。会猎:一同打猎,是交战的婉辞。)(14)介词。正当。《庄子·养生主》:“方此之时,臣以神遇而不以目视。” (二)páng [方羊]徘徊。《左传·哀公十七年》:“如鱼窥尾,衡流而方羊。”


  • de ding mo guo ,yan you si fang 。

    “de ding mo guo ,yan you si fang 。”shi gou chu chu :《ming huang si huan qiu le zhang shi yi shou 》;shi tang chao shi ren tang mo ming shi de zuo pin 。

    xin xiang wei hou de ,ming ming guang tian bao 。su he chong sheng ling ,chen xin biao huang dao 。
    yu qi chu dao mo ,jin pao ji jing hao 。

    chong chong tai chou ,su su yan yin 。ci cheng ji jie ,jin dan bi chen 。
    shang di lai xiang ,jie fu yuan zhen 。shou 釐ge zhi ,bao zuo wei xin 。

    liu bian yuan que ,ba jie zai qian 。祐wo huang zuo ,yu mo si nian 。

    wu he sheng zu ,long fei jin yang 。de ding mo guo ,yan you si fang 。
    gong ge shang xia ,dao guan nong huang 。jiao tian pei xiang ,de ge mo jiang 。

    zhu shi zheng ci ,ren shen xie qing 。fu yi de qiao ,xiang yi cheng ying 。
    liu bian yun bei ,bai li ji jia 。si shi kong ming 。zuo liu mo xie 。

    zhi zou qian ling ,deng yi su zhuan 。tai yu gong feng ,can zhong shou dian 。
    fu gui yu sheng ,xi sheng di jian 。zhao shi yong re ,cun cun yi qian 。

    jiao tan zhai di ,li le si tian 。dan qing huan yu ,gong zheng shan chuan 。
    shen 祇bi jiang ,hang zhi chong xuan 。rong rong mu mu ,na zhi hong yan 。

    liu cheng ji que ,san jian yun zhong 。shen xin ju zui ,sheng jing yu chong 。
    shou 釐huang di ,hui bi wei gong 。rang rang zhi fu ,yong yong mo qiong 。

    lan yun pu qia ,lv feng mo wai 。qian pin ji ning ,jiu bin si hui 。
    yin zun jin zhu ,chun xi di tai 。xuan fu you an ,hong xiu wang huo 。

    da hao cheng ming ,sai wen pei tian 。shen guang bi xiang ,long jia yan xuan 。
    miao miao chang he ,zhao zhao shang xuan 。bi chang er da 。yu si mo nian 。

    zhi yi pi gou ,zheng zai tai ping 。shou xi ying lu ,fu yu ji ming 。
    cao mu ren hua ,fu yi song sheng 。si zong chen de ,mo kui si cheng 。

    yi shang tang mo ming shi zuo pin 《ming huang si huan qiu le zhang 》gong 11shou

    【zhu shi 】:

    de :

    (yi )①wu ti de de ceng huo xia mian 。liu zong yuan 《chou gu peng shan ren shi 》:“qing song wei jian de 。”《na shi ·liu cheng chuan 》:“jing ling wang zi liang de gu qi ,xiao kou fang fu er de ping 。”②xia mian 。bai ju yi 《han gui yuan 》:“deng de cai feng jian dao leng 。”③shi wu de zhong duan ;jin tou 。xu hong zu 《xu xia ke you ji ·chu you ri ji 》:“shu zhuai da dong de 。”④nei bu ;li mian 。yang mo li 《song wu min shu dai zhi shi yu zhi shi 》:“zi lian bing he fan long de 。”(zhi shi :ci guan gui jia 。)⑤zu zhi ;bu liu chang 。liu zong yuan 《tian shui 》:“ren zhi xie qi bai ni yong de 。”⑥zhi ;dao da 。《lie zi ·tian rui 》:“lin lei nian ju bai sui ,de chun bei qiu 。”⑦dai ci 。1. biao zhi shi 。xiang dang yu “ci ”、“zhe ”。liu you 《qian xing 》:“xiao zeng (zèng)wu jing de yang xiang 。”(zeng :zheng fan de wa qi 。)2.biao yi wen 。xiang dang yu “he ”、“shen me ”。fan cheng da 《shuang yan 》shi :“de chu fei shuang yan ,xian ni shang yao lan 。”⑧tong “di ”。1. mo dao dan 。《meng zi ·mo zhang xia 》:“《shi 》yun :‘zhou dao ru de ,ji zhi ru shi 。’”2.mo li 。《lv shi chun qiu ·gui zhi 》:“wen gong ji wei er nian ,de zhi yi yong ,gu san nian er shi jin guo gan 。”(er )de xiang dang yu “de ”。biao ling shu guan ji 。jin tong yong “de ”。《zhu zi yu lei ·xiao xue 》:“na shi zuo ren de yang zi 。”

    de ding :

    ping ding ,lve ding 。liu ji 《bian wang lun 》:“zhu pan rou fu ,er jiang wai ~~。”

    ding :

    ①an ding ;shi an ding 。《zhou yi ·jia ren 》:“zheng jia er tian xia ding yi 。”cao cao 《zhi tun tian ling 》:“fu ding guo zhi shu ,zai yu jiang bing zu shi 。”you zhi ping ding 。《shi ji ·jiang hou zhou bo shi jia 》:“pei gong ding wei de 。”(pei gong ,zhi liu bang 。)②ping jing 。dai shu lun 《song shao wei shang ren ru shu 》:“luan yuan xin ben ding ,liu shui xing chang xian 。”(luan yuan :xing qing fu zao de yuan hou 。)③ting zhi 。wang an dan 《yan ji 》:“kong tang mo chen xiao yu ding 。”④jue ding ;que ding 。《shang jun shu ·geng fa 》:“jun ji (jí)ding bian fa zhi lv 。”⑤shi que ding 。《hou han shu ·cai yong chuan 》:“zou qing zheng ding liu jing wen zi 。”⑥gu ding 。《san guo zhi ·wei shu ·ming di ji 》:“sui shi zhi yi ,wei you ding zhi 。”⑦fu ci 。que shi ;yi ding 。《shi ji ·xiang yu ben ji 》:“xiang liang wen chen wang ding si ,shao zhu bie jiang hui xue ji shi 。”⑧fu ci 。dao de ;jiu jing (hou qi yi yi )。li bai 《da seng zhong fu zeng xian ren zhang cha 》shi :“ju shi wei jian zhi ,ji ming ding shei chuan 。”

    mo :

    [mo qi (qí)]fu xing 。

    guo :

    ①guo jia 。《zhou li ·chun guan ·zu zhu 》:“zuo meng zu zhi zai ci ,yi xu guo zhi xin yong 。”(zu zhu :guan ming 。meng zu :da shi wei meng ,xiao shi wei zu 。guo :zhi tian zi zhi guo 。)②zhou dai de zhu hou guo ji han yi hou hou wang de feng de 。《shi ji ·gao zu ben ji 》:“si yue ,bing ba hu xia ,zhu hou ge jiu guo 。”《jin shu ·tao kan chuan 》:“kan ji nian huai zhi zu zhi fen ,bu yu chao quan ,wei wang yi nian ,yu xun wei gui guo 。”(zhi zu :zhi zhi zhi zu 。wei wang :si qian 。xun wei :ci guan 。)③guo dou ;jing cheng 。《zuo chuan · yin gong yuan nian 》:“da dou bu guo can (sān)guo zhi yi ,xiao jiu zhi yi 。”(can guo zhi yi :guo dou de san fen zhi yi 。jiu zhi yi :jiu fen zhi yi 。)fan zhong yan 《yue yang lou ji 》:“deng si lou ye ,ze you qu guo huai xiang ,you chan wei ji ,man mu xiao ran ,gan ji er bei zhe yi 。”④de ou ;xiang tu 。luo ye 《yan er shou 》zhi yi :“mu tian xin yan qi ting zhou ,gong liao (liǎo)hua kai shui guo chou 。”(liao :cao ming ,ci zhi shui liao 。)wang wei 《xiang sai 》:“gong dou sheng na guo ,chun lai fa ji zhi ?”⑤guo ren 。《han fei zi ·wu du 》:“tu bu ke fu de ,er shen wei song guo xiao 。”

    yan :

    (yi )①fu gai ;bao 。chang “yan you ”lian yong 。《zi zhi tong jian ·chi bi zhi zhan 》:“jin cao de jing zhou ,yan you ji de 。”《huai na zi ·脩wu 》:“mo wu zhi zhong ,er zhi bu zu yi yan zhi 。”②ren si mai yu de xia ,gu chang yong zuo si de wan ci 。《yan shi jia xun ·zhong zhi 》:“jin nian lao ji qin ,tang ran yan hu ,qi qiu bei li hu !”(tang :tong “chang ”。ru guo 。)③zhan you ;nang gua 。《lv shi chun qiu ·chu fang 》:“zhang zi shen xi ,yin lian cu yi ye yan jing ren zhi suo cheng shou ,guo sha tang mie 。”(cheng shou :chong bing ba shou chu 。)《gu jin xiao shui ·lin an li qian po liu fa ji 》:“tian xia ying xiong jie you ge ju yi fang zhi yi ,re tun bing dong chang ,yan you hang yue ,ci ba wang zhi ye ye 。”④xiu xi 。zhang ji 《huai bie 》:“yuan cheng wei yan xi ,bie nian zai chao hun 。”(chao hun :zao wan 。)⑤fu ci 。hu ran 。biao shi hang wei shi jian tu ran fa sheng 。《wei shu ·tie fu liu chang chuan 》:“wang shi yan dao ,shang xia jing rao 。”⑥gu guo ming 。zai jin shan dong qu fu xian 。《shang shu ·cai zhong zhi ming 》:“cheng wang dong fa huai yi ,sui jian yan 。”[yan hu ]1.hu ran ;tu ran ;kuai 。《han shu ·yan yan nian chuan 》:“yan hu ru shen 。”2.si wang 。《hou han shu ·zhao qi chuan 》:“zi lv yan hu ,nai wei wei ling 。”(nai :jiu 。wei :zuo 。)[yan yan ]1.qi xi wei ruo de yang zi 。li mi 《chen qing biao 》:“ri bao xi shan ,qi xi yan yan 。”(bao :jin 。)2.hun an de yang zi 。《kong qiao dong na fei 》:“yan yan huang hun hou 。” (er )yān ①gu zhi ge qu sheng shi qi de nan zi 。hou zuo “yan ”。《li ji ·yue ling 》:“shi yue (zhong dong )ye ,ming yan yin ,shen gong ling ,shen men lv ,jin fang wu ,bi chong bi 。”ye te zhi huan guan 。《huai na zi ·shi ze 》:“ming yan yin shen gong ling 。”(yin :chang guan 。)②tong “yan ”。chang jiu ;ting liu 。《han shu ·li le zhi 》:“shen yan liu ,lin xu yao 。”《jiu tang shu ·chang sun mo ji chuan 》:“jin qu wei chen deng ,fu ci yan huang ,yu ji you long ,xi zhi mao she ,shi yu zi sun ,yong yi chang shi 。”(yan huang :jiu huang zhi de 。mao she :mao tu 。)

    yan you :

    wan quan zhan you 。《zi zhi tong jian ·han jian an shi san nian 》:“jin cao (cao cao )de jing zhou ,~~ji de 。”

    you :

    (yi )①yu “mo ”xiang dui 。1. biao shi zhan you 、ju you 、ling you 。《lun yu ·gong ye chang 》:“chen wen zi you ma shi cheng (shèng)。”(cheng :si pi 。)zhu ge liang 《cao lu dui 》:“sun quan ju you jiang dong 。”2.biao shi cun zai 。cao pi 《za shi 》:“xi bei you fu yun ,ting ting ru che gai 。”3. biao shi fa sheng 。《san guo zhi ·shu shu ·zhu ge liang chuan 》:“tian xia you bian ,ze ming yi shang jiang jiang jing zhou zhi jun yi xiang wan 、luo 。”②feng shou 。chu guang xi 《guan jing du 》:“neng ling qiu da you ,gu chui yuan xiang cui 。”③biao shi bu ding zhi 。gen “mou ”xiang jin 。li bai 《pu sa man 》:“ming se ru gao lou ,you ren lou shang chou 。”④zhu ci 。1. duo yong yu chao dai ming chen de qian mian 。《shi jing ·da ya ·wen wang 》:“you zhou bu xian ,di ming bu shi 。”2. yong yu xing rong ci qian mian 。《shi jing ·zheng feng ·nv yue ji ming 》:“ming xing you lan 。”(lan :can lan 。) (er )yòu tong “you ”。yong yu zheng shu yu ling shu zhi jian 。《lun yu ·wei zheng 》:“wu shi you wu er zhi yu xue 。”《shi ji ·qin shi huang ben ji 》:“san shi you qi nian ,qin xun tian xia 。”

    si :

    ①ji shu ,si 。《zuo chuan ·yin gong san nian 》:“jiao she yin die (yì),suo zi xie ye 。si zhe zhi lai ,chong lu guo ye 。”(yin :shi yu guo du 。die :fang zong 。)②xu shu ,di si 。《zuo chuan ·xiang gong er shi liu nian 》:“chen zhi wei zai si 。”《zi zhi tong jian ·tang xian zong yuan he shi er nian 》:“si gu ,su zhi cheng xia ,mo yi ren zhi zhe 。”(su :li su ,deng zhou jie du shi ,ci ci xi po cai zhou ,qin pan jun shou ling wu yuan ji 。)③gong che pu ji yin fu hao zhi yi 。《song shi ·le zhi shi qi 》:“da lv 、tai cu yong si zi 。”④tong “si ”。si pi ma jia yi liang che 。《han fei zi ·ai chen 》:“shi gu bu de si cong ,bu zai ji bing 。”

    fang :

    (yi )①bing lie 。《zhuang zi ·shan mu 》:“fang zhou er ji yu he 。”ye zhi zhu mu bian cheng de fa zi 。《shi jing ·zhou na ·han an 》:“jiang zhi yong yi ,bu ke fang sai 。”②fang yuan 。biao mian ji 。《zi zhi tong jian ·han suo di jian an shi san nian 》:“(sun quan )ge ju jiang dong ,de fang shu qian li 。”③zheng fang ;fang xing 。yu yuan xiang dui 。《zhou li ·kao gong ji ·yu ren 》:“huan zhe zhong gui ,fang zhe zhong ju 。”④fang xiang ;fang wei 。《mo zi ·gong shu 》:“bei fang you wu chen zhe ,yuan jie zi sha zhi 。”⑤fang mian 。《chu ci ·jiu bian 》:“xin chu ti er zhen dang xi ,he suo you zhi duo fang ?”(chu ti :jie ju 。)⑥zheng zhi 。《xin yu ·shen wei 》:“ran hou zhong liang fang zhi zhi ren ,ze de rong yu shi er shi yu zheng 。”⑦de ou ;ou yu 。huang zong xi 《liu jing ting chuan 》:“ju wu fang tu yin ,xiang su hao shang ,xi jian xi wen 。”⑧zhi de 。gu ren yi wei tian yuan de fang ,gu chen de wei fang 。《huai na zi ·ben jing 》:“dai yuan lv fang 。”⑨fang fa ;ban fa 。《xun zi ·da lve 》:“bo xue er mo fang 。”⑩yao fang ;chu fang 。《hou han shu ·hua tuo chuan 》:“jing yu fang yao 。”(11)dao li 。《xun zi ·jun dao 》:“shang xian shi neng ,ze min zhi fang 。”(shang :zun chong 。)(12)bi ni ;bi fang 。《han shu ·wei qing huo qu bing chuan zan 》:“piao (piāo)ji yi fang ci yi ,wei jiang ru ci 。”(piao ji :zhi huo qu bing 。)(13)fu ci 。1.zheng zai 。《han shu ·gao di ji 》:“pei gong 、xiang yu fang gong chen liu 。”2. gang gang 。fang bao 《zuo zhong yi gong yi shi 》:“wu xia yi sheng fu an wo ,fang cheng cao 。”3. jiu yao 。《zi zhi tong jian ·han suo di jian an shi san nian 》:“jin zhi shui jun ba shi mo zhong ,fang yu jiang jun hui lie yu wu 。”(zhi :xun lian 。hui lie :yi tong da lie ,shi jiao zhan de wan ci 。)(14)jie ci 。zheng dang 。《zhuang zi ·yang sheng zhu 》:“fang ci zhi shi ,chen yi shen yu er bu yi mu shi 。” (er )páng [fang yang ]pai huai 。《zuo chuan ·ai gong shi qi nian 》:“ru yu kui wei ,heng liu er fang yang 。”