• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 取鑒諒不遠,江水千萬層。

    “取鑒諒不遠,江水千萬層。”詩句出處:《寒江吟》;是唐朝詩人孟郊的作品。

    冬至日光白,始知陰氣凝。寒江波浪凍,千裡無平冰。
    飛鳥絕高羽,行人皆晏興。荻洲素浩渺,碕岸澌崚嶒。
    煙舟忽自阻,風帆不相乘。何況異形體,信任為股肱。
    涉江莫涉凌,得意須得朋。結交非賢良,誰免生愛憎。
    凍水有再浪,失飛有載騰。一言縱醜詞,萬響無善應。
    取鑒諒不遠,江水千萬層。何當春風吹,利涉吾道弘。

    【註釋】:

    取:

    ①捕獲到野獸或戰俘時割取耳朵為記。《左傳·僖公二十二年》:“獲則取之,何有如二毛?”(二毛:頭發花白的人。)②斬獲敵人首級。蘇軾《陽關詞·贈張繼願》:“恨君不取契丹首。”③捉拿;捕獲。《谷梁傳·哀公十四年》:“春,西狩獲麟,引而取之也。”(引:開弓。)④攻取;奪取。《資治通鑒·唐憲宗元和十二年》:“愬遣李進誠攻牙城,毀其外門,得甲庫,取器械。”(牙城:主將所居之城。)⑤拿。《韓非子·外儲說右上》:“殺一牛,取一豆肉,馀以食士。”⑥得到;招致。《戰國策·趙策三》:“是我失之於天下而取償於秦也。”⑦尋求;求得。《淮南子·覽冥》:“是以乞火不及取燧(suǐ),寄汲不若鑿井。”(燧:古取火用具。寄:借。)⑧選擇;采取;采用。《資治通鑒·周安王二十五年》:“夫聖人之官人,猶匠之用木也,取其所長,棄其所短。”⑨通“娶(qǔ)”。娶妻。《詩經·齊風·南山》:“取妻如之何?必告父母。”⑩副詞。表示范圍,相當於“僅”。司馬光《訓儉示康》:“平生衣取蔽寒,食取充腹。”

    鑒:

    ①用來盛水或冰的青銅大盆。《周禮·天官·凌人》:“春始治鑒。”②銅鏡。《新唐書·魏征傳》:“以銅為鑒,可正衣冠。”應璩《與夏侯孝智書》:“援鑒自照,鬢已半白,良可懼也。”③映照。《左傳· 襄公二十八年》:“美澤可以鑒。”《莊子·德充符》:“人莫鑒於流水,而鑒於止水。”柳宗元《愚溪詩序》:“溪雖莫利於世,而善鑒萬類。”④借鑒,引以為戒。《詩經·大雅·蕩》:“殷鑒不遠,在夏後之世。”杜牧《阿房宮賦》:“後人哀之而不鑒之。”⑤明察;審察。李密《陳情表》:“皇天後土,實所共鑒。”諸葛亮《正議》:“魏不審鑒,今次之矣。”《文心雕龍·樂府》:“季札鑒微於興廢,精之至也。”(季札:人名。)

    諒:

    ①誠信。《論語·季氏》:“友直,友諒,友多聞。”屈原《離騷》:“惟此黨人之不良兮。”②相信。馬中錫《中山狼傳》:“我亦自諒,可得帷席之蔽如馬狗也。”③固執;不變通。《論語·憲問》:“豈若匹夫匹婦之為諒也!”《論語·衛靈公》:“君子貞而不諒。”④體諒;諒解。歐陽修《與刁景純學士書》:“未必諒某此心也。”⑤料想。《戰城南》:“野死諒不葬。”⑥誠然,的確。班昭《東征賦》:“諒不登巢而椓蠡(luó)兮。”(椓:傷害。蠡:通“螺”。蚌屬。)

    不:

    (一)①不。《後漢書·班超傳》:“不入虎穴,不得虎子。”《詩經·魏風·伐檀》:“不狩不獵,胡瞻爾庭有縣(懸)特兮。”(特:三歲的獸。)②非;不是。《荀子·君道》:“能中是者取之,是豈不必得之之道也哉?”③無;沒有。《左傳·襄公二十三年》:“不德而有功。”④未。《孟子·梁惠王上》:“直不百步耳,是亦走也。”⑤句中助詞。無實義。《逸周書·皇門》:“我不則寅哉寅哉!”[不祿]士死的諱稱。《禮記·曲禮下》:“天子曰崩,諸侯曰薨,大夫曰卒,士曰不祿。” (二)fū花萼。後作“柎”。《詩經·小雅·常棣》:“常棣之華,鄂不(wěi)。”(常棣:即棠梨樹。 鄂:同“萼”。 :有光采。)

    江:

    ①長江的專稱。《尚書·禹貢》:“江漢朝宗於海。”《論衡·書虛》:“且投於江中,何江也?”《史記·秦始皇本紀》:“臨浙江,水波惡。”②江河的通稱。柳宗元《江雪》:“孤舟蓑笠翁,獨釣寒江雪。”錢起《省試湘靈鼓瑟》:“曲終人不見,江上數峰青。”③指隱士的居處。陶潛《與殷晉安別》:“良才不隱世,江湖多賤貧。”王安石《和王勝之雪霽借馬人省》:“超然遂有江湖意。”

    萬:

    [萬俟(qí)]復姓。

    層:

    ①重疊。《水經註·河北》:“河北有層山,山甚靈秀。”②量詞。層。王之渙《登鸛雀樓》:“欲窮千裡目,更上一層樓。”


  • 取鉴谅不远,江水千万层。

    “取鉴谅不远,江水千万层。”诗句出处:《寒江吟》;是唐朝诗人孟郊的作品。

    冬至日光白,始知阴气凝。寒江波浪冻,千里无平冰。
    飞鸟绝高羽,行人皆晏兴。荻洲素浩渺,碕岸澌崚嶒。
    烟舟忽自阻,风帆不相乘。何况异形体,信任为股肱。
    涉江莫涉凌,得意须得朋。结交非贤良,谁免生爱憎。
    冻水有再浪,失飞有载腾。一言纵丑词,万响无善应。
    取鉴谅不远,江水千万层。何当春风吹,利涉吾道弘。

    【注释】:

    取:

    ①捕获到野兽或战俘时割取耳朵为记。《左传·僖公二十二年》:“获则取之,何有如二毛?”(二毛:头发花白的人。)②斩获敌人首级。苏轼《阳关词·赠张继愿》:“恨君不取契丹首。”③捉拿;捕获。《谷梁传·哀公十四年》:“春,西狩获麟,引而取之也。”(引:开弓。)④攻取;夺取。《资治通鉴·唐宪宗元和十二年》:“愬遣李进诚攻牙城,毁其外门,得甲库,取器械。”(牙城:主将所居之城。)⑤拿。《韩非子·外储说右上》:“杀一牛,取一豆肉,馀以食士。”⑥得到;招致。《战国策·赵策三》:“是我失之于天下而取偿于秦也。”⑦寻求;求得。《淮南子·览冥》:“是以乞火不及取燧(suǐ),寄汲不若凿井。”(燧:古取火用具。寄:借。)⑧选择;采取;采用。《资治通鉴·周安王二十五年》:“夫圣人之官人,犹匠之用木也,取其所长,弃其所短。”⑨通“娶(qǔ)”。娶妻。《诗经·齐风·南山》:“取妻如之何?必告父母。”⑩副词。表示范围,相当于“仅”。司马光《训俭示康》:“平生衣取蔽寒,食取充腹。”

    鉴:

    ①用来盛水或冰的青铜大盆。《周礼·天官·凌人》:“春始治鉴。”②铜镜。《新唐书·魏征传》:“以铜为鉴,可正衣冠。”应璩《与夏侯孝智书》:“援鉴自照,鬓已半白,良可惧也。”③映照。《左传· 襄公二十八年》:“美泽可以鉴。”《庄子·德充符》:“人莫鉴于流水,而鉴于止水。”柳宗元《愚溪诗序》:“溪虽莫利于世,而善鉴万类。”④借鉴,引以为戒。《诗经·大雅·荡》:“殷鉴不远,在夏后之世。”杜牧《阿房宫赋》:“后人哀之而不鉴之。”⑤明察;审察。李密《陈情表》:“皇天后土,实所共鉴。”诸葛亮《正议》:“魏不审鉴,今次之矣。”《文心雕龙·乐府》:“季札鉴微于兴废,精之至也。”(季札:人名。)

    谅:

    ①诚信。《论语·季氏》:“友直,友谅,友多闻。”屈原《离骚》:“惟此党人之不良兮。”②相信。马中锡《中山狼传》:“我亦自谅,可得帷席之蔽如马狗也。”③固执;不变通。《论语·宪问》:“岂若匹夫匹妇之为谅也!”《论语·卫灵公》:“君子贞而不谅。”④体谅;谅解。欧阳修《与刁景纯学士书》:“未必谅某此心也。”⑤料想。《战城南》:“野死谅不葬。”⑥诚然,的确。班昭《东征赋》:“谅不登巢而椓蠡(luó)兮。”(椓:伤害。蠡:通“螺”。蚌属。)

    不:

    (一)①不。《后汉书·班超传》:“不入虎穴,不得虎子。”《诗经·魏风·伐檀》:“不狩不猎,胡瞻尔庭有县(悬)特兮。”(特:三岁的兽。)②非;不是。《荀子·君道》:“能中是者取之,是岂不必得之之道也哉?”③无;没有。《左传·襄公二十三年》:“不德而有功。”④未。《孟子·梁惠王上》:“直不百步耳,是亦走也。”⑤句中助词。无实义。《逸周书·皇门》:“我不则寅哉寅哉!”[不禄]士死的讳称。《礼记·曲礼下》:“天子曰崩,诸侯曰薨,大夫曰卒,士曰不禄。” (二)fū花萼。后作“柎”。《诗经·小雅·常棣》:“常棣之华,鄂不(wěi)。”(常棣:即棠梨树。 鄂:同“萼”。 :有光采。)

    江:

    ①长江的专称。《尚书·禹贡》:“江汉朝宗于海。”《论衡·书虚》:“且投于江中,何江也?”《史记·秦始皇本纪》:“临浙江,水波恶。”②江河的通称。柳宗元《江雪》:“孤舟蓑笠翁,独钓寒江雪。”钱起《省试湘灵鼓瑟》:“曲终人不见,江上数峰青。”③指隐士的居处。陶潜《与殷晋安别》:“良才不隐世,江湖多贱贫。”王安石《和王胜之雪霁借马人省》:“超然遂有江湖意。”

    万:

    [万俟(qí)]复姓。

    层:

    ①重叠。《水经注·河北》:“河北有层山,山甚灵秀。”②量词。层。王之涣《登鹳雀楼》:“欲穷千里目,更上一层楼。”


  • qu jian liang bu yuan ,jiang shui qian mo ceng 。

    “qu jian liang bu yuan ,jiang shui qian mo ceng 。”shi gou chu chu :《han jiang yin 》;shi tang chao shi ren meng jiao de zuo pin 。

    dong zhi ri guang bai ,shi zhi yin qi ning 。han jiang bo lang dong ,qian li mo ping bing 。
    fei diao jue gao yu ,hang ren jie yan xing 。di zhou su hao miao ,qi an si ling ceng 。
    yan zhou hu zi zu ,feng fan bu xiang cheng 。he kuang yi xing ti ,xin ren wei gu gong 。
    she jiang mo she ling ,de yi xu de peng 。jie jiao fei xian liang ,shei mian sheng ai zeng 。
    dong shui you zai lang ,shi fei you zai teng 。yi yan zong chou ci ,mo xiang mo shan ying 。
    qu jian liang bu yuan ,jiang shui qian mo ceng 。he dang chun feng chui ,li she wu dao hong 。

    【zhu shi 】:

    qu :

    ①bu huo dao ye shou huo zhan fu shi ge qu er duo wei ji 。《zuo chuan ·xi gong er shi er nian 》:“huo ze qu zhi ,he you ru er mao ?”(er mao :tou fa hua bai de ren 。)②zhan huo di ren shou ji 。su shi 《yang guan ci ·zeng zhang ji yuan 》:“hen jun bu qu qi dan shou 。”③zhuo na ;bu huo 。《gu liang chuan ·ai gong shi si nian 》:“chun ,xi shou huo lin ,yin er qu zhi ye 。”(yin :kai gong 。)④gong qu ;duo qu 。《zi zhi tong jian ·tang xian zong yuan he shi er nian 》:“su qian li jin cheng gong ya cheng ,hui ji wai men ,de jia ku ,qu qi xie 。”(ya cheng :zhu jiang suo ju zhi cheng 。)⑤na 。《han fei zi ·wai chu shui you shang 》:“sha yi niu ,qu yi dou rou ,yu yi shi shi 。”⑥de dao ;qiao zhi 。《zhan guo ce ·zhao ce san 》:“shi wo shi zhi yu tian xia er qu chang yu qin ye 。”⑦xun qiu ;qiu de 。《huai na zi ·lan ming 》:“shi yi qi huo bu ji qu sui (suǐ),ji ji bu re zao jing 。”(sui :gu qu huo yong ju 。ji :jie 。)⑧shua ze ;cai qu ;cai yong 。《zi zhi tong jian ·zhou an wang er shi wu nian 》:“fu sheng ren zhi guan ren ,you jiang zhi yong mu ye ,qu ji suo chang ,qi ji suo duan 。”⑨tong “qu (qǔ)”。qu qi 。《shi jing ·ji feng ·na shan 》:“qu qi ru zhi he ?bi gao fu mu 。”⑩fu ci 。biao shi fan wei ,xiang dang yu “jin ”。si ma guang 《xun jian shi kang 》:“ping sheng yi qu bi han ,shi qu chong fu 。”

    jian :

    ①yong lai cheng shui huo bing de qing tong da pen 。《zhou li ·tian guan ·ling ren 》:“chun shi zhi jian 。”②tong jing 。《xin tang shu ·wei zheng chuan 》:“yi tong wei jian ,ke zheng yi guan 。”ying qu 《yu xia hou xiao zhi shu 》:“yuan jian zi zhao ,bin yi ban bai ,liang ke ju ye 。”③ying zhao 。《zuo chuan · xiang gong er shi ba nian 》:“mei ze ke yi jian 。”《zhuang zi ·de chong fu 》:“ren mo jian yu liu shui ,er jian yu zhi shui 。”liu zong yuan 《yu xi shi xu 》:“xi sui mo li yu shi ,er shan jian mo lei 。”④jie jian ,yin yi wei jie 。《shi jing ·da ya ·dang 》:“yan jian bu yuan ,zai xia hou zhi shi 。”du mu 《a fang gong fu 》:“hou ren ai zhi er bu jian zhi 。”⑤ming cha ;shen cha 。li mi 《chen qing biao 》:“huang tian hou tu ,shi suo gong jian 。”zhu ge liang 《zheng yi 》:“wei bu shen jian ,jin ci zhi yi 。”《wen xin diao long ·le fu 》:“ji zha jian wei yu xing fei ,jing zhi zhi ye 。”(ji zha :ren ming 。)

    liang :

    ①cheng xin 。《lun yu ·ji shi 》:“you zhi ,you liang ,you duo wen 。”qu yuan 《li sao 》:“wei ci dang ren zhi bu liang xi 。”②xiang xin 。ma zhong xi 《zhong shan lang chuan 》:“wo yi zi liang ,ke de wei xi zhi bi ru ma gou ye 。”③gu zhi ;bu bian tong 。《lun yu ·xian wen 》:“qi re pi fu pi fu zhi wei liang ye !”《lun yu ·wei ling gong 》:“jun zi zhen er bu liang 。”④ti liang ;liang jie 。ou yang xiu 《yu diao jing chun xue shi shu 》:“wei bi liang mou ci xin ye 。”⑤liao xiang 。《zhan cheng na 》:“ye si liang bu zang 。”⑥cheng ran ,de que 。ban zhao 《dong zheng fu 》:“liang bu deng chao er zhuo li (luó)xi 。”(zhuo :shang hai 。li :tong “luo ”。bang shu 。)

    bu :

    (yi )①bu 。《hou han shu ·ban chao chuan 》:“bu ru hu xue ,bu de hu zi 。”《shi jing ·wei feng ·fa tan 》:“bu shou bu lie ,hu zhan er ting you xian (xuan )te xi 。”(te :san sui de shou 。)②fei ;bu shi 。《xun zi ·jun dao 》:“neng zhong shi zhe qu zhi ,shi qi bu bi de zhi zhi dao ye zai ?”③mo ;mei you 。《zuo chuan ·xiang gong er shi san nian 》:“bu de er you gong 。”④wei 。《meng zi ·liang hui wang shang 》:“zhi bu bai bu er ,shi yi zou ye 。”⑤gou zhong zhu ci 。mo shi yi 。《yi zhou shu ·huang men 》:“wo bu ze yin zai yin zai !”[bu lu ]shi si de hui chen 。《li ji ·qu li xia 》:“tian zi yue beng ,zhu hou yue hong ,da fu yue cu ,shi yue bu lu 。” (er )fūhua e 。hou zuo “fu ”。《shi jing ·xiao ya ·chang di 》:“chang di zhi hua ,e bu (wěi)。”(chang di :ji tang li shu 。 e :tong “e ”。 :you guang cai 。)

    jiang :

    ①chang jiang de zhuan chen 。《shang shu ·yu gong 》:“jiang han chao zong yu hai 。”《lun heng ·shu xu 》:“ju tou yu jiang zhong ,he jiang ye ?”《shi ji ·qin shi huang ben ji 》:“lin zhe jiang ,shui bo e 。”②jiang he de tong chen 。liu zong yuan 《jiang xue 》:“gu zhou suo li weng ,du diao han jiang xue 。”qian qi 《sheng shi xiang ling gu se 》:“qu zhong ren bu jian ,jiang shang shu feng qing 。”③zhi yin shi de ju chu 。tao qian 《yu yan jin an bie 》:“liang cai bu yin shi ,jiang hu duo jian pin 。”wang an dan 《he wang sheng zhi xue ji jie ma ren sheng 》:“chao ran sui you jiang hu yi 。”

    mo :

    [mo qi (qí)]fu xing 。

    ceng :

    ①chong die 。《shui jing zhu ·he bei 》:“he bei you ceng shan ,shan shen ling xiu 。”②liang ci 。ceng 。wang zhi huan 《deng guan qiao lou 》:“yu qiong qian li mu ,geng shang yi ceng lou 。”