• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 識妙聆細泉,悟深滌清茗。

    “識妙聆細泉,悟深滌清茗。”詩句出處:《白雲上人精舍尋杼山禪師兼示崔子向》;是唐朝詩人皎然的作品。

    望遠涉寒水,懷人在幽境。為高皎皎姿,及愛蒼蒼嶺。
    果見棲禪子,潺湲灌真頂。積疑一念破,澄息萬緣靜。
    世事花上塵,惠心空中境。清閑誘我性,遂使腸慮屏。
    許共林客遊,欲從山王請。木棲無名樹,水汲忘機井。
    持此一日高,未肯謝箕潁。夕霽山態好,空月生俄頃。
    識妙聆細泉,悟深滌清茗。此心誰得失,笑向西林永。

    【註釋】:

    識:

    (一)①知道;懂得。《莊子·天地》:“識其一不知其二。”②認識。賀知章《回鄉偶書》:“兒童相見不相識。”③識別。古樂府《古詩為焦仲卿妻作》:“新婦識馬聲。”④知識;見識。《荀子·法行》:“怨天者無識。” (二)zhì ①記住。《論語·述而》:“默而識之。”②標記。曹植《寶刀賦序》:“以龍熊烏雀為識。”

    妙:

    ①好;美好。《論衡·定賢》:“曲妙人不能盡和。”②奇巧;奇妙。江淹《別賦》:“術即妙而猶學。”③精微;微妙。《申鑒·雜言下》:“幽深謂之玄,理微謂之妙。”④幼小;細小。錢起《送傅管記赴蜀軍》:“才略縱橫年且妙。”(才略:才幹謀略。縱橫: 奔放 自 如。) ⑤通 “眇(miǎo)”。遙遠。《韓非子· 難言》:“閎大廣博,妙遠不測。”

    聆:

    仔細地聽。謝靈運《登池上樓》:“傾耳聆波瀾。”蘇軾《石鐘山記》:“扣而聆之。”

    細:

    ①小。1. 與“大”相對。《呂氏春秋·達鬱》:“得其細,失其大,不知類耳。”2.與“粗”相對。《墨子·兼愛中》:“昔者楚靈王好細要。”②詳細;仔細;周密。杜甫《春日憶李白》:“何時一樽酒,重與細論文。”③年齡小。袁文《甕牖閑評》卷一:“世有娘惜細兒之語。”[細人]小人。《資治通鑒·漢紀一·高帝元年》:“而聽細人之說,欲誅有功之人,此亡秦之續耳。”

    泉:

    ①泉水,一種地下水。《周易·蒙卦》:“山下出泉。”②泉下;墓穴。錢孫貽《虔臺寒食怨詩》:“幾人江上共招魂,瘴海青蠅吊泉戶。”(瘴海:舊指嶺南有瘴霧的海域。戶:門。)③陰間。駱賓王《樂大夫挽辭》:“忽見泉臺路,猶疑水鏡懸。”④古錢幣名。《管子·輕重丁》:“凡稱貸之傢,出泉參千萬,出粟參數千萬鐘。”

    悟:

    ①理解;明白。班彪《王命論》:“悟戍卒之言,斷懷土之情。”②醒悟;覺悟。《史紀·秦始皇本紀》:“三主惑而終身不悟,亡不亦宜呼!”③使醒悟。司馬相如《長門賦序》:“而相如為文以悟主上。”④通“寤”。睡醒。《論語·問孔》:“適有臥厭不悟者。”

    深:

    ①水深。與“淺”相對。《詩經·小雅·小旻(mín)》:“如臨深淵,如履薄冰。”②從上到下或從外到裡距離遠。《左傳·襄公二十一年》:“深山大澤,實生龍蛇。”③深厚;密切。杜甫《羌村三首》之三:“請為父老歌,艱難愧深情。”④深入;深刻。《戰國策·趙策四》:“父母之愛子,則為之計深遠。”又精到。⑤精深;深奧。《論衡· 自紀》:“何以為辯? 喻深以淺。”⑥厲害;深重。《韓非子·喻老》:“君之病在肌膚,不治將益深。”⑦刻毒;殘酷。《戰國策·燕策三》:“秦之遇將軍,可謂深矣:父母宗族皆為戮沒。”(將軍:指樊於[wū]期。遇:對待。)⑧色彩濃重。白居易《買花》:“一叢深色花,十戶中人賦。”⑨時間久。陸遊《入蜀記》:“是日風靜,舟行頗遲,又深秋潦(lǎo)縮。”(潦縮:積水下降。)⑩副詞。表示程度較高,相當於“很”、“非常”。《史記·汲黯鄭當時列傳》:“然至其輔少主,守城深堅,招之不來。”

    滌:

    ①洗。《韓非子·說林下》:“有滌則潔矣。”②打掃,清除。《詩經·豳風·七月》:“十月滌場。”③滌宮,古時飼養祭牲的房子。《公羊傳·宣公三年》:“帝牲在於滌三月。”

    清:

    ①水純凈透明,與“濁”相對。屈原《漁父》:“滄浪之水清兮,可以濯吾纓。”②潔凈。張衡《東京賦》:“京室密清。”③使潔凈;使幹凈。陸雲《盛德賦》:“泛時雨以清天,灑狂塵以肅地。”④清晰;清楚。張祜《酬凌秀才惠虎枕》:“八寸黃楊惠不輕,虎頭光照簟文清。”⑤聲音清亮;清脆。蘇軾《石鐘山記》:“南聲函胡,北聲清越。”(函胡:含糊,模糊。越:高揚。)⑥清爽;清涼;寒涼。辛棄疾《西江月》:“明月別枝驚鵲,清風半夜鳴蟬。”(別:另一。)⑦冷清;淒清。李白《夢遊天姥吟留別》:“謝公宿處今尚在,淥水蕩漾清猿啼。”⑧寂靜;清靜。《莊子·天下》:“寂乎若清。”⑨清平;安定;太平。唐太宗《詠風》:“勞歌《大風曲》,威加四海清。”(大風曲:漢高祖即位後曾回故鄉,作《大風歌》。加:施。)⑩公正;廉潔;清白;清廉。《史記·屈原賈生列傳》:“舉世皆濁而我獨清,眾人皆醉而我獨醒,是以見放。”(是以:因此。)(11)單純;素雅。杜牧《沈下賢》:“斯人清唱何人和? 草徑苔蕪不可尋。”(12)肅清;使幹凈。梁啟超《戊戌政變記·譚嗣同傳》:“保護聖主,復大權,清君側,肅宮廷。”(13)用完;用盡。《越絕書·荊平王內傳》:“(伍子胥)乃發其簞飯,清其壺漿而食。”(荊:楚國的別稱。)(14)中國封建朝代名稱,公元1616~1911年。(15)廁所。後作“圊”。《風俗通·怪神》:“二三日乃於清中糞下啼。”(16)古代哲學用語。指沖和之氣。《荀子·解蔽》:“故道之以禮,養之以清。”

    茗:

    ①茶樹的芽。一說指晚采的茶。任昉《述異記》卷上:“巴東有真香茗,其花白色如薔薇。”②泛指茶。王士禛《棲賢寺》:“野衲喜客來,欣然設茗粥。”(野衲:山僧。)[茗艼]同“酩酊”。大醉的樣子。《世說新語·任誕》:“日莫倒載歸,茗艼無所知。”


  • 识妙聆细泉,悟深涤清茗。

    “识妙聆细泉,悟深涤清茗。”诗句出处:《白云上人精舍寻杼山禅师兼示崔子向》;是唐朝诗人皎然的作品。

    望远涉寒水,怀人在幽境。为高皎皎姿,及爱苍苍岭。
    果见栖禅子,潺湲灌真顶。积疑一念破,澄息万缘静。
    世事花上尘,惠心空中境。清闲诱我性,遂使肠虑屏。
    许共林客游,欲从山王请。木栖无名树,水汲忘机井。
    持此一日高,未肯谢箕颍。夕霁山态好,空月生俄顷。
    识妙聆细泉,悟深涤清茗。此心谁得失,笑向西林永。

    【注释】:

    识:

    (一)①知道;懂得。《庄子·天地》:“识其一不知其二。”②认识。贺知章《回乡偶书》:“儿童相见不相识。”③识别。古乐府《古诗为焦仲卿妻作》:“新妇识马声。”④知识;见识。《荀子·法行》:“怨天者无识。” (二)zhì ①记住。《论语·述而》:“默而识之。”②标记。曹植《宝刀赋序》:“以龙熊乌雀为识。”

    妙:

    ①好;美好。《论衡·定贤》:“曲妙人不能尽和。”②奇巧;奇妙。江淹《别赋》:“术即妙而犹学。”③精微;微妙。《申鉴·杂言下》:“幽深谓之玄,理微谓之妙。”④幼小;细小。钱起《送傅管记赴蜀军》:“才略纵横年且妙。”(才略:才干谋略。纵横: 奔放 自 如。) ⑤通 “眇(miǎo)”。遥远。《韩非子· 难言》:“闳大广博,妙远不测。”

    聆:

    仔细地听。谢灵运《登池上楼》:“倾耳聆波澜。”苏轼《石钟山记》:“扣而聆之。”

    细:

    ①小。1. 与“大”相对。《吕氏春秋·达郁》:“得其细,失其大,不知类耳。”2.与“粗”相对。《墨子·兼爱中》:“昔者楚灵王好细要。”②详细;仔细;周密。杜甫《春日忆李白》:“何时一樽酒,重与细论文。”③年龄小。袁文《甕牖闲评》卷一:“世有娘惜细儿之语。”[细人]小人。《资治通鉴·汉纪一·高帝元年》:“而听细人之说,欲诛有功之人,此亡秦之续耳。”

    泉:

    ①泉水,一种地下水。《周易·蒙卦》:“山下出泉。”②泉下;墓穴。钱孙贻《虔台寒食怨诗》:“几人江上共招魂,瘴海青蝇吊泉户。”(瘴海:旧指岭南有瘴雾的海域。户:门。)③阴间。骆宾王《乐大夫挽辞》:“忽见泉台路,犹疑水镜悬。”④古钱币名。《管子·轻重丁》:“凡称贷之家,出泉参千万,出粟参数千万钟。”

    悟:

    ①理解;明白。班彪《王命论》:“悟戍卒之言,断怀土之情。”②醒悟;觉悟。《史纪·秦始皇本纪》:“三主惑而终身不悟,亡不亦宜呼!”③使醒悟。司马相如《长门赋序》:“而相如为文以悟主上。”④通“寤”。睡醒。《论语·问孔》:“适有卧厌不悟者。”

    深:

    ①水深。与“浅”相对。《诗经·小雅·小旻(mín)》:“如临深渊,如履薄冰。”②从上到下或从外到里距离远。《左传·襄公二十一年》:“深山大泽,实生龙蛇。”③深厚;密切。杜甫《羌村三首》之三:“请为父老歌,艰难愧深情。”④深入;深刻。《战国策·赵策四》:“父母之爱子,则为之计深远。”又精到。⑤精深;深奥。《论衡· 自纪》:“何以为辩? 喻深以浅。”⑥厉害;深重。《韩非子·喻老》:“君之病在肌肤,不治将益深。”⑦刻毒;残酷。《战国策·燕策三》:“秦之遇将军,可谓深矣:父母宗族皆为戮没。”(将军:指樊於[wū]期。遇:对待。)⑧色彩浓重。白居易《买花》:“一丛深色花,十户中人赋。”⑨时间久。陆游《入蜀记》:“是日风静,舟行颇迟,又深秋潦(lǎo)缩。”(潦缩:积水下降。)⑩副词。表示程度较高,相当于“很”、“非常”。《史记·汲黯郑当时列传》:“然至其辅少主,守城深坚,招之不来。”

    涤:

    ①洗。《韩非子·说林下》:“有涤则洁矣。”②打扫,清除。《诗经·豳风·七月》:“十月涤场。”③涤宫,古时饲养祭牲的房子。《公羊传·宣公三年》:“帝牲在于涤三月。”

    清:

    ①水纯净透明,与“浊”相对。屈原《渔父》:“沧浪之水清兮,可以濯吾缨。”②洁净。张衡《东京赋》:“京室密清。”③使洁净;使干净。陆云《盛德赋》:“泛时雨以清天,洒狂尘以肃地。”④清晰;清楚。张祜《酬凌秀才惠虎枕》:“八寸黄杨惠不轻,虎头光照簟文清。”⑤声音清亮;清脆。苏轼《石钟山记》:“南声函胡,北声清越。”(函胡:含糊,模糊。越:高扬。)⑥清爽;清凉;寒凉。辛弃疾《西江月》:“明月别枝惊鹊,清风半夜鸣蝉。”(别:另一。)⑦冷清;凄清。李白《梦游天姥吟留别》:“谢公宿处今尚在,渌水荡漾清猿啼。”⑧寂静;清静。《庄子·天下》:“寂乎若清。”⑨清平;安定;太平。唐太宗《咏风》:“劳歌《大风曲》,威加四海清。”(大风曲:汉高祖即位后曾回故乡,作《大风歌》。加:施。)⑩公正;廉洁;清白;清廉。《史记·屈原贾生列传》:“举世皆浊而我独清,众人皆醉而我独醒,是以见放。”(是以:因此。)(11)单纯;素雅。杜牧《沈下贤》:“斯人清唱何人和? 草径苔芜不可寻。”(12)肃清;使干净。梁启超《戊戌政变记·谭嗣同传》:“保护圣主,复大权,清君侧,肃宫廷。”(13)用完;用尽。《越绝书·荆平王内传》:“(伍子胥)乃发其箪饭,清其壶浆而食。”(荆:楚国的别称。)(14)中国封建朝代名称,公元1616~1911年。(15)厕所。后作“圊”。《风俗通·怪神》:“二三日乃于清中粪下啼。”(16)古代哲学用语。指冲和之气。《荀子·解蔽》:“故道之以礼,养之以清。”

    茗:

    ①茶树的芽。一说指晚采的茶。任昉《述异记》卷上:“巴东有真香茗,其花白色如蔷薇。”②泛指茶。王士禛《棲贤寺》:“野衲喜客来,欣然设茗粥。”(野衲:山僧。)[茗艼]同“酩酊”。大醉的样子。《世说新语·任诞》:“日莫倒载归,茗艼无所知。”


  • shi miao ling xi quan ,wu shen di qing ming 。

    “shi miao ling xi quan ,wu shen di qing ming 。”shi gou chu chu :《bai yun shang ren jing she xun zhu shan chan shi jian shi cui zi xiang 》;shi tang chao shi ren jiao ran de zuo pin 。

    wang yuan she han shui ,huai ren zai you jing 。wei gao jiao jiao zi ,ji ai cang cang ling 。
    guo jian qi chan zi ,chan yuan guan zhen ding 。ji yi yi nian po ,cheng xi mo yuan jing 。
    shi shi hua shang chen ,hui xin kong zhong jing 。qing xian you wo xing ,sui shi chang lv bing 。
    hu gong lin ke you ,yu cong shan wang qing 。mu qi mo ming shu ,shui ji wang ji jing 。
    chi ci yi ri gao ,wei ken xie ji ying 。xi ji shan tai hao ,kong yue sheng e qing 。
    shi miao ling xi quan ,wu shen di qing ming 。ci xin shei de shi ,xiao xiang xi lin yong 。

    【zhu shi 】:

    shi :

    (yi )①zhi dao ;dong de 。《zhuang zi ·tian de 》:“shi ji yi bu zhi ji er 。”②ren shi 。he zhi zhang 《hui xiang ou shu 》:“er tong xiang jian bu xiang shi 。”③shi bie 。gu le fu 《gu shi wei jiao zhong qing qi zuo 》:“xin fu shi ma sheng 。”④zhi shi ;jian shi 。《xun zi ·fa hang 》:“yuan tian zhe mo shi 。” (er )zhì ①ji zhu 。《lun yu ·shu er 》:“mo er shi zhi 。”②biao ji 。cao zhi 《bao dao fu xu 》:“yi long xiong wu qiao wei shi 。”

    miao :

    ①hao ;mei hao 。《lun heng ·ding xian 》:“qu miao ren bu neng jin he 。”②ji qiao ;ji miao 。jiang yan 《bie fu 》:“shu ji miao er you xue 。”③jing wei ;wei miao 。《shen jian ·za yan xia 》:“you shen wei zhi xuan ,li wei wei zhi miao 。”④you xiao ;xi xiao 。qian qi 《song fu guan ji fu shu jun 》:“cai lve zong heng nian ju miao 。”(cai lve :cai gan mou lve 。zong heng : ben fang zi ru 。) ⑤tong “miao (miǎo)”。yao yuan 。《han fei zi · nan yan 》:“hong da an bo ,miao yuan bu ce 。”

    ling :

    zai xi de ting 。xie ling yun 《deng chi shang lou 》:“qing er ling bo lan 。”su shi 《dan zhong shan ji 》:“kou er ling zhi 。”

    xi :

    ①xiao 。1. yu “da ”xiang dui 。《lv shi chun qiu ·da yu 》:“de ji xi ,shi ji da ,bu zhi lei er 。”2.yu “cu ”xiang dui 。《mo zi ·jian ai zhong 》:“xi zhe chu ling wang hao xi yao 。”②xiang xi ;zai xi ;zhou mi 。du fu 《chun ri yi li bai 》:“he shi yi zun jiu ,chong yu xi lun wen 。”③nian ling xiao 。yuan wen 《甕you xian ping 》juan yi :“shi you niang xi xi er zhi yu 。”[xi ren ]xiao ren 。《zi zhi tong jian ·han ji yi ·gao di yuan nian 》:“er ting xi ren zhi shui ,yu zhu you gong zhi ren ,ci wang qin zhi xu er 。”

    quan :

    ①quan shui ,yi chong de xia shui 。《zhou yi ·meng gua 》:“shan xia chu quan 。”②quan xia ;mu xue 。qian sun yi 《qian tai han shi yuan shi 》:“ji ren jiang shang gong qiao hun ,zhang hai qing ying diao quan hu 。”(zhang hai :jiu zhi ling na you zhang wu de hai yu 。hu :men 。)③yin jian 。jia bin wang 《le da fu wan ci 》:“hu jian quan tai lu ,you yi shui jing xuan 。”④gu qian bi ming 。《guan zi ·qing chong ding 》:“fan chen dai zhi jia ,chu quan can qian mo ,chu su can shu qian mo zhong 。”

    wu :

    ①li jie ;ming bai 。ban biao 《wang ming lun 》:“wu shu cu zhi yan ,duan huai tu zhi qing 。”②xing wu ;jiao wu 。《shi ji ·qin shi huang ben ji 》:“san zhu huo er zhong shen bu wu ,wang bu yi yi hu !”③shi xing wu 。si ma xiang ru 《chang men fu xu 》:“er xiang ru wei wen yi wu zhu shang 。”④tong “wu ”。shui xing 。《lun yu ·wen kong 》:“kuo you wo ya bu wu zhe 。”

    shen :

    ①shui shen 。yu “jian ”xiang dui 。《shi jing ·xiao ya ·xiao min (mín)》:“ru lin shen yuan ,ru lv bao bing 。”②cong shang dao xia huo cong wai dao li ju li yuan 。《zuo chuan ·xiang gong er shi yi nian 》:“shen shan da ze ,shi sheng long she 。”③shen hou ;mi qie 。du fu 《qiang cun san shou 》zhi san :“qing wei fu lao ge ,jian nan kui shen qing 。”④shen ru ;shen ke 。《zhan guo ce ·zhao ce si 》:“fu mu zhi ai zi ,ze wei zhi ji shen yuan 。”you jing dao 。⑤jing shen ;shen ao 。《lun heng · zi ji 》:“he yi wei bian ? yu shen yi jian 。”⑥li hai ;shen chong 。《han fei zi ·yu lao 》:“jun zhi bing zai ji fu ,bu zhi jiang yi shen 。”⑦ke du ;can ku 。《zhan guo ce ·yan ce san 》:“qin zhi yu jiang jun ,ke wei shen yi :fu mu zong zu jie wei lu mei 。”(jiang jun :zhi fan wu [wū]ji 。yu :dui dai 。)⑧se cai nong chong 。bai ju yi 《mai hua 》:“yi cong shen se hua ,shi hu zhong ren fu 。”⑨shi jian jiu 。liu you 《ru shu ji 》:“shi ri feng jing ,zhou hang po chi ,you shen qiu lao (lǎo)su 。”(lao su :ji shui xia jiang 。)⑩fu ci 。biao shi cheng du jiao gao ,xiang dang yu “hen ”、“fei chang ”。《shi ji ·ji an zheng dang shi lie chuan 》:“ran zhi ji fu shao zhu ,shou cheng shen jian ,qiao zhi bu lai 。”

    di :

    ①xi 。《han fei zi ·shui lin xia 》:“you di ze jie yi 。”②da sao ,qing chu 。《shi jing ·bin feng ·qi yue 》:“shi yue di chang 。”③di gong ,gu shi si yang ji sheng de fang zi 。《gong yang chuan ·xuan gong san nian 》:“di sheng zai yu di san yue 。”

    qing :

    ①shui chun jing tou ming ,yu “zhuo ”xiang dui 。qu yuan 《yu fu 》:“cang lang zhi shui qing xi ,ke yi zhuo wu ying 。”②jie jing 。zhang heng 《dong jing fu 》:“jing shi mi qing 。”③shi jie jing ;shi gan jing 。liu yun 《cheng de fu 》:“fan shi yu yi qing tian ,sa kuang chen yi su de 。”④qing xi ;qing chu 。zhang hu 《chou ling xiu cai hui hu zhen 》:“ba cun huang yang hui bu qing ,hu tou guang zhao dian wen qing 。”⑤sheng yin qing liang ;qing cui 。su shi 《dan zhong shan ji 》:“na sheng han hu ,bei sheng qing yue 。”(han hu :han hu ,mo hu 。yue :gao yang 。)⑥qing shuang ;qing liang ;han liang 。xin qi ji 《xi jiang yue 》:“ming yue bie zhi jing que ,qing feng ban ye ming chan 。”(bie :ling yi 。)⑦leng qing ;qi qing 。li bai 《meng you tian lao yin liu bie 》:“xie gong su chu jin shang zai ,lu shui dang yang qing yuan ti 。”⑧ji jing ;qing jing 。《zhuang zi ·tian xia 》:“ji hu re qing 。”⑨qing ping ;an ding ;tai ping 。tang tai zong 《yong feng 》:“lao ge 《da feng qu 》,wei jia si hai qing 。”(da feng qu :han gao zu ji wei hou ceng hui gu xiang ,zuo 《da feng ge 》。jia :shi 。)⑩gong zheng ;lian jie ;qing bai ;qing lian 。《shi ji ·qu yuan gu sheng lie chuan 》:“ju shi jie zhuo er wo du qing ,zhong ren jie zui er wo du xing ,shi yi jian fang 。”(shi yi :yin ci 。)(11)chan chun ;su ya 。du mu 《shen xia xian 》:“si ren qing chang he ren he ? cao jing tai wu bu ke xun 。”(12)su qing ;shi gan jing 。liang qi chao 《wu qu zheng bian ji ·tan si tong chuan 》:“bao hu sheng zhu ,fu da quan ,qing jun ce ,su gong ting 。”(13)yong wan ;yong jin 。《yue jue shu ·jing ping wang nei chuan 》:“(wu zi xu )nai fa ji dan fan ,qing ji hu jiang er shi 。”(jing :chu guo de bie chen 。)(14)zhong guo feng jian chao dai ming chen ,gong yuan 1616~1911nian 。(15)ce suo 。hou zuo “qing ”。《feng su tong ·guai shen 》:“er san ri nai yu qing zhong fen xia ti 。”(16)gu dai zhe xue yong yu 。zhi chong he zhi qi 。《xun zi ·jie bi 》:“gu dao zhi yi li ,yang zhi yi qing 。”

    ming :

    ①cha shu de ya 。yi shui zhi wan cai de cha 。ren fang 《shu yi ji 》juan shang :“ba dong you zhen xiang ming ,ji hua bai se ru qiang wei 。”②fan zhi cha 。wang shi zhen 《棲xian si 》:“ye na xi ke lai ,xin ran she ming yu 。”(ye na :shan seng 。)[ming ding ]tong “ming ding ”。da zui de yang zi 。《shi shui xin yu ·ren dan 》:“ri mo dao zai gui ,ming ding mo suo zhi 。”