• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 試挑燈欲寫、還依不忍,箋幅偷和淚卷。

    “試挑燈欲寫、還依不忍,箋幅偷和淚卷。”詩句出處:《瑞鶴仙》;是宋朝詩人吳文英的作品。

    晴絲牽緒亂。對滄江斜日,花飛人遠。
    垂楊暗吳苑。正旗亭煙冷,河橋風暖。
    蘭情蕙盼。惹相思、春根酒畔。
    又爭知、吟骨縈消,漸把舊衫重剪。

    淒斷。流紅千浪,缺月孤樓,總難留燕。
    歌塵凝扇。待憑信,拌分鈿。
    試挑燈欲寫、還依不忍,箋幅偷和淚卷。
    寄殘雲、剩雨蓬萊,也應夢見。

    【註釋】:

    試:

    ①用;任用。《荀子·議兵》:“威厲而不試,刑錯而不用。”②嘗;嘗試。《周易·無妄》:“無妄之藥,不可試也。”(無妄:平白無故。)③考核;考試。李白《與韓荊州書》:“請日試萬言,倚馬可待。”④試探。韓偓《詠浴》:“自試香湯更怕深。”⑤副詞。相當於“姑且”、“試著”。蘇軾《浣溪沙》:“敲門試問野人傢。”

    挑:

    (一)①撥動;挑動。《莊子·大宗師》:“孰能登天遊霧,撓挑無極?”(無極:指宇宙。)《楚辭·天問》:“湯出重泉,夫何罪尤? 不勝心伐帝,夫誰使挑之?”(重泉:地名。湯被桀拘囚於此。不勝心:拗不過眾人的意願。帝:指桀。)②彈奏樂器的一種指法,即回手反撥。白居易《琵琶行》:“輕攏慢捻抹復挑,初為《霓裳》後《六幺》。”③挑逗;引誘。《史記·項羽本紀》:“乃披甲持戟挑戰。”④用條狀或尖狀物撥出。杜荀鶴《山中寡婦》:“時挑野菜和根煮。”⑤用竿子把東西懸掛起來。陸遊《自題傳神》:“簷挑雙草屨。” (二)tiāo ①用肩擔物。戚繼光《紀效新書·練兵實紀·練伍法》:“用鐵尖扁擔,便於肩挑。”②通“佻”。輕佻。《荀子·強國》:“其服不挑。”

    欲:

    ①欲望;願望。又作“慾”。《孟子·離婁下》:“從(縱)耳目之欲。”《孫子兵法·謀攻》:“上下同欲者勝。”②想要。《左傳·隱公元年》:“愛共叔段,欲立之。”《論語·顏淵》:“己所不欲,勿施於人。”③需要。《齊民要術·耕田》:“凡秋耕欲深,春夏欲淺。”④副詞。將要;快要。杜甫《聞官軍收河南河北》:“卻看妻子愁何在,漫卷詩書喜欲狂。”⑤情欲;貪欲。劉伶《酒德頌》:“不覺寒暑之切肌,利欲之感情。”

    寫:

    (一)①移置;傳送。《史記·秦始皇本紀》:“發北山石槨,乃蜀、荊地材皆至。”②傾吐;抒發。《詩經·小雅·蓼蕭》:“既見君子,我心寫兮。”③消除。《詩經·邶風·泉水》:“駕言出遊,以寫我憂。”④摹畫;繪畫。杜甫《畫鶻(hú)行》:“寫此神駿姿,充君眼中物。”⑤描寫;寫作。江淹《別賦》:“誰能摹暫離之狀,寫永訣之情者乎?”(訣:告別。)⑥書寫;抄寫。《晉書·左思傳》:“於是豪貴之傢競相傳寫,洛陽為之紙貴。” (二)xiè ①同“瀉”。傾註;宣泄。《周禮·地官·稻人》:“以澮寫水。”(澮:田間大溝渠。)②中醫的一種治療方法也作“瀉”。與“補”相對。《素問·調經論》:“有餘寫之,不足補之。”③通“卸”。把東西去掉或拿下來。《晉書 ·潘嶽傳》:“發槅寫鞍,皆有所憩。”④用同“泄”。泄露。王建《宮詞百首》之九十九:“內中不許相傳出,已被醫傢寫與人。”

    還:

    (一)①返回;回到原地或恢復原位。《左傳·僖公二十四年》:“宋成公如楚,還,入於鄭,鄭伯將享之。”(鄭伯:指鄭文公。享:設宴招待。)《史記·項羽本紀》:“還軍霸上。”②恢復。《魏書·顯祖紀》:“諸非勞超遷者,亦各還初。”(勞:功勞。遷:晉升。)③交還;歸還。《荀子·堯問》:“然而吾所執贄而見者十人,還贄而見者三十人。”也指交納。杜甫《歲晏行》:“割慈忍愛還租庸。”(庸:抵償勞役的佈帛。)④顧;回頭。潘嶽《傷弱子辭》:“還眺兮墳瘞(yì),草莽莽兮木森森。”(瘞:埋葬物。)《史記·滑稽列傳》:“疾步數還顧。”⑤償還。江淹《恨賦》:“裂帛系書,誓還漢恩。”(系:綁。書:信。)⑥通“環”。環繞。陳亮《念奴嬌·登多景樓》:“危樓還望,嘆此意,今古幾人曾會。”⑦《漢書·食貨志上》:“還廬樹桑。”(廬:房舍。) (二)xuán ①旋轉。《國語·吳語》:“大夫種(zhǒng)勇而善謀,將還玩吳國於股掌之上,以得其志。”(種:指越大夫文種。玩:玩弄。)②立即;迅速。《荀子·王霸》:“如是則舜禹還至,王業還起。”③輕盈快捷的樣子。《詩經·齊風·還》:“子之還兮,遭我乎峱(náo)之間兮。”(峱:古山名。) (三)hái 副詞。①仍;尚。杜甫《泛江》詩:“亂離還奏樂,漂泊且聽歌。”②再;又。孟浩然《過故人莊》:“待到重陽日,還來就菊花。”③更。杜甫《奉待嚴大夫》詩:“殊方又喜故人來,重鎮還須濟世才。”

    依:

    ①靠著;挨近。《孫子兵法·行軍》:“依水草而背眾樹。”羅鄴《鸚鵡詠》:“玉檻(jiàn)瑤軒任所依。”(檻:欄桿。軒:窗。)②依靠;依托。《左傳·隱公六年》:“我周之東遷,晉、鄭焉依。”(焉:助詞。是。)曹操《短歌行》:“繞樹三匝,何枝可依?”(匝:周。)③依照。屈原《離騷》:“願依彭咸之遺則。”(彭咸:人名。則:準則。)④依戀。古詩《行行重行行》:“胡馬依北風,越鳥巢南枝。”⑤茂盛的樣子。《詩經·小雅·車舝》:“依彼平林,有集維鷮。”[依依]1.輕柔的樣子。《詩經·小雅·采薇》:“昔我往矣,楊柳依依。”2. 留戀;思戀的樣子。《楚辭·九思·傷時》:“志戀戀兮依依。”古樂府《古詩為焦仲卿妻作》:“舉手長勞勞,二情同依依。”(勞勞:憂傷。)[依稀]仿佛;不清晰。劉禹錫《荊州道懷古》:“南國山川舊帝畿(jī),宋臺梁館尚依稀。”(帝畿:京都。)趙嘏《江樓舊感》詩:“風景依稀似去年。”

    不:

    (一)①不。《後漢書·班超傳》:“不入虎穴,不得虎子。”《詩經·魏風·伐檀》:“不狩不獵,胡瞻爾庭有縣(懸)特兮。”(特:三歲的獸。)②非;不是。《荀子·君道》:“能中是者取之,是豈不必得之之道也哉?”③無;沒有。《左傳·襄公二十三年》:“不德而有功。”④未。《孟子·梁惠王上》:“直不百步耳,是亦走也。”⑤句中助詞。無實義。《逸周書·皇門》:“我不則寅哉寅哉!”[不祿]士死的諱稱。《禮記·曲禮下》:“天子曰崩,諸侯曰薨,大夫曰卒,士曰不祿。” (二)fū花萼。後作“柎”。《詩經·小雅·常棣》:“常棣之華,鄂不(wěi)。”(常棣:即棠梨樹。 鄂:同“萼”。 :有光采。)

    忍:

    ①忍耐;忍受;容忍。《論語·八佾》:“是可忍也,孰不可忍也。”②抑制;克制。屈原《離騷》:“縱欲而不忍。”③狠心;殘忍。《史記·孫子吳起列傳》:“魯人或惡(wù)吳起,曰:‘起之為人,猜忍人也。’”(猜:疑忌。)《左傳·文公元年》:“且是人也,蜂目而豺聲,忍人也。”④忍心。王粲《七哀詩》:“驅馬棄之去,不忍聽此言。”

    箋:

    ①[名]古代一種文體。下屬給上級的書信。《晉書·謝安傳》:“安投~求歸。”②[動]註釋(古書)。《後漢書·衛宏傳》:“(鄭)玄作《毛詩~》。”③[名]精美的紙張。用以題詩或寫書信。杜甫《秋日夔府詠懷》:“遠遊臨絕境,佳句染華~。”

    幅:

    ①佈帛的寬度。古制一幅為二尺二寸。《漢書·食貨志》:“佈帛廣二尺二寸為幅。”②指佈帛。陸龜蒙《復友生論文書》:“譬猶織也,經而不緯,可成幅乎?”③衣服的邊緣。《北史·文苑傳·顏之推》:“好飲酒,多任縱,不修邊幅,時論以此少之。”④量詞。用於佈帛、紙張、字畫等。李商隱《宮中曲》:“巴牋兩三幅,滿寫承恩字。”(牋:同“箋”。)⑤使有限度、限制。《左傳·襄公二十八年》:“於是乎止德以幅之。”⑥綁佈腳。《詩經·小雅·采菽》:“赤芾在股,邪幅在下。”⑦疆域。柳宗元《嶺南節度使饗軍堂記》:“內之幅幅萬裡。”

    偷:

    ①茍且;隻顧眼前。《禮記·表記》:“君子莊敬日強,安肆日偷。”(莊敬:恭敬謹慎。安肆:安逸放縱。)②懈怠;懶惰。《孫臏兵法· 將失》:“令數變,眾偷,可敗也。”《荀子·君道》:“賞克罰偷則民不怠。”(克:能者。)③淺薄;輕薄。《論語·泰伯》:“故舊不遺,則民不偷。”(故舊不遺:不遺忘老朋友。)④盜竊;偷竊。《論語· 泰伯》:“故舊不遺,則民不偷。”⑤偷盜的人;竊賊。《漢書·張敞傳》:“置酒,小偷悉來賀。”《晉書·王獻之傳》:“群偷驚走。”(走:跑。)⑥私下;暗地裡。李商隱《無題》:“八歲偷照鏡。”⑦抽出;騰出(多指時間)。梅堯臣《和公儀龍圖戲勉》:“忙中唯此是偷閑。”

    和:

    (一)①諧和; 協調。《詩經·小雅·賓之初筵》:“籥(yuè)舞笙鼓,樂既和奏。”(籥:古管樂器。)引申為安適、平和。《戰國策·趙策四》:“老臣今者殊不欲食,乃自強(qiǎng)步,日三四裡,少(shāo)耆(shì)食,和於身也。”(殊:很。強:勉強。耆:同“嗜”。)《呂氏春秋·達鬱》:“心志欲其和也。”②謙和;平和。《史記·魏公子列傳》:“公子顏色愈和。”③和睦;融洽。范仲淹《嶽陽樓記》:“政通人和,百廢俱興。”④和解;講和;和好。《三國志·蜀書·諸葛亮傳》:“西和諸戎,南撫夷越。”(戎:古時對我國西部各民族的稱呼。夷越:古時泛指我國南方的各民族。)《孫子·行軍》:“無約而請和者,謀也。”⑤調和;調節。《呂氏春秋· 貴公》:“陰陽之和,不長一類。”⑥溫暖。范仲淹《嶽陽樓記》:“春和景明,波瀾不興,上下天光,一碧萬頃。”⑦連帶;伴隨。杜荀鶴《山中寡婦》:“時挑野菜和根煮。”⑧車鈴。傅玄《良馬賦》:“結以輊(zhì)軒,節以和鈴。”(輊:車前低後高。軒:車前高後低。節:節奏。)《左傳·桓公二年》:“錫鸞和鈴。”(分別為四種鈴,懸掛在車的不同部位。)⑨古代樂器名。即一種小笙。《儀禮· 鄉射禮》:“三笙一和而成聲。” (二)huò 攙合。沈括《夢溪筆談·活版》:“其上以松脂、臘和紙灰之類冒之。”(冒:蒙蓋。)

    卷:

    (一)把東西向裡彎轉或向外翻轉。後作“捲”(今簡化為“卷”)。古樂府《西洲曲》:“卷簾天自高。”杜甫《聞官軍收河南河北》:“漫卷詩書喜欲狂。”(漫:隨便。)《淮南子·兵略》:“鼓不振塵,旗不解卷。” (二)quán ①彎曲;拳曲。《詩經·小雅·都人士》:“卷發如蠆(chài)。”(發:頭發。蠆:蠍子。)《莊子·逍遙遊》:“其小枝卷曲而不中規矩。”②通“拳”。親切的樣子。《禮記·檀弓下》:“執女手之卷然。”(然:……的樣子。) (三)juàn ①書籍或字畫的卷軸。泛指書畫、書籍。《論衡·商蟲》:“書卷不舒有蟲。”陶潛《與子儼等書》:“開卷有得,便欣然忘食。”《南齊書·江泌傳》:“夜讀書,隨月光握卷升屋。”(升屋:登上屋頂。)②量詞。古代書籍、文書等以一個卷軸為一卷。古樂府《木蘭詩》:“軍書十二卷,卷卷有爺名。”(軍書:軍中文書。)杜甫《奉贈韋左丞丈二十二韻》:“讀書破萬卷,下筆如有神。”


  • 试挑灯欲写、还依不忍,笺幅偷和泪卷。

    “试挑灯欲写、还依不忍,笺幅偷和泪卷。”诗句出处:《瑞鹤仙》;是宋朝诗人吴文英的作品。

    晴丝牵绪乱。对沧江斜日,花飞人远。
    垂杨暗吴苑。正旗亭烟冷,河桥风暖。
    兰情蕙盼。惹相思、春根酒畔。
    又争知、吟骨萦消,渐把旧衫重剪。

    凄断。流红千浪,缺月孤楼,总难留燕。
    歌尘凝扇。待凭信,拌分钿。
    试挑灯欲写、还依不忍,笺幅偷和泪卷。
    寄残云、剩雨蓬莱,也应梦见。

    【注释】:

    试:

    ①用;任用。《荀子·议兵》:“威厉而不试,刑错而不用。”②尝;尝试。《周易·无妄》:“无妄之药,不可试也。”(无妄:平白无故。)③考核;考试。李白《与韩荆州书》:“请日试万言,倚马可待。”④试探。韩偓《咏浴》:“自试香汤更怕深。”⑤副词。相当于“姑且”、“试着”。苏轼《浣溪沙》:“敲门试问野人家。”

    挑:

    (一)①拨动;挑动。《庄子·大宗师》:“孰能登天游雾,挠挑无极?”(无极:指宇宙。)《楚辞·天问》:“汤出重泉,夫何罪尤? 不胜心伐帝,夫谁使挑之?”(重泉:地名。汤被桀拘囚于此。不胜心:拗不过众人的意愿。帝:指桀。)②弹奏乐器的一种指法,即回手反拨。白居易《琵琶行》:“轻拢慢捻抹复挑,初为《霓裳》后《六幺》。”③挑逗;引诱。《史记·项羽本纪》:“乃披甲持戟挑战。”④用条状或尖状物拨出。杜荀鹤《山中寡妇》:“时挑野菜和根煮。”⑤用竿子把东西悬挂起来。陆游《自题传神》:“檐挑双草屦。” (二)tiāo ①用肩担物。戚继光《纪效新书·练兵实纪·练伍法》:“用铁尖扁担,便于肩挑。”②通“佻”。轻佻。《荀子·强国》:“其服不挑。”

    欲:

    ①欲望;愿望。又作“慾”。《孟子·离娄下》:“从(纵)耳目之欲。”《孙子兵法·谋攻》:“上下同欲者胜。”②想要。《左传·隐公元年》:“爱共叔段,欲立之。”《论语·颜渊》:“己所不欲,勿施于人。”③需要。《齐民要术·耕田》:“凡秋耕欲深,春夏欲浅。”④副词。将要;快要。杜甫《闻官军收河南河北》:“却看妻子愁何在,漫卷诗书喜欲狂。”⑤情欲;贪欲。刘伶《酒德颂》:“不觉寒暑之切肌,利欲之感情。”

    写:

    (一)①移置;传送。《史记·秦始皇本纪》:“发北山石椁,乃蜀、荆地材皆至。”②倾吐;抒发。《诗经·小雅·蓼萧》:“既见君子,我心写兮。”③消除。《诗经·邶风·泉水》:“驾言出游,以写我忧。”④摹画;绘画。杜甫《画鹘(hú)行》:“写此神骏姿,充君眼中物。”⑤描写;写作。江淹《别赋》:“谁能摹暂离之状,写永诀之情者乎?”(诀:告别。)⑥书写;抄写。《晋书·左思传》:“于是豪贵之家竞相传写,洛阳为之纸贵。” (二)xiè ①同“泻”。倾注;宣泄。《周礼·地官·稻人》:“以浍写水。”(浍:田间大沟渠。)②中医的一种治疗方法也作“泻”。与“补”相对。《素问·调经论》:“有余写之,不足补之。”③通“卸”。把东西去掉或拿下来。《晋书 ·潘岳传》:“发槅写鞍,皆有所憩。”④用同“泄”。泄露。王建《宫词百首》之九十九:“内中不许相传出,已被医家写与人。”

    还:

    (一)①返回;回到原地或恢复原位。《左传·僖公二十四年》:“宋成公如楚,还,入于郑,郑伯将享之。”(郑伯:指郑文公。享:设宴招待。)《史记·项羽本纪》:“还军霸上。”②恢复。《魏书·显祖纪》:“诸非劳超迁者,亦各还初。”(劳:功劳。迁:晋升。)③交还;归还。《荀子·尧问》:“然而吾所执贽而见者十人,还贽而见者三十人。”也指交纳。杜甫《岁晏行》:“割慈忍爱还租庸。”(庸:抵偿劳役的布帛。)④顾;回头。潘岳《伤弱子辞》:“还眺兮坟瘗(yì),草莽莽兮木森森。”(瘗:埋葬物。)《史记·滑稽列传》:“疾步数还顾。”⑤偿还。江淹《恨赋》:“裂帛系书,誓还汉恩。”(系:绑。书:信。)⑥通“环”。环绕。陈亮《念奴娇·登多景楼》:“危楼还望,叹此意,今古几人曾会。”⑦《汉书·食货志上》:“还庐树桑。”(庐:房舍。) (二)xuán ①旋转。《国语·吴语》:“大夫种(zhǒng)勇而善谋,将还玩吴国于股掌之上,以得其志。”(种:指越大夫文种。玩:玩弄。)②立即;迅速。《荀子·王霸》:“如是则舜禹还至,王业还起。”③轻盈快捷的样子。《诗经·齐风·还》:“子之还兮,遭我乎峱(náo)之间兮。”(峱:古山名。) (三)hái 副词。①仍;尚。杜甫《泛江》诗:“乱离还奏乐,漂泊且听歌。”②再;又。孟浩然《过故人庄》:“待到重阳日,还来就菊花。”③更。杜甫《奉待严大夫》诗:“殊方又喜故人来,重镇还须济世才。”

    依:

    ①靠着;挨近。《孙子兵法·行军》:“依水草而背众树。”罗邺《鹦鹉咏》:“玉槛(jiàn)瑶轩任所依。”(槛:栏杆。轩:窗。)②依靠;依托。《左传·隐公六年》:“我周之东迁,晋、郑焉依。”(焉:助词。是。)曹操《短歌行》:“绕树三匝,何枝可依?”(匝:周。)③依照。屈原《离骚》:“愿依彭咸之遗则。”(彭咸:人名。则:准则。)④依恋。古诗《行行重行行》:“胡马依北风,越鸟巢南枝。”⑤茂盛的样子。《诗经·小雅·车舝》:“依彼平林,有集维鷮。”[依依]1.轻柔的样子。《诗经·小雅·采薇》:“昔我往矣,杨柳依依。”2. 留恋;思恋的样子。《楚辞·九思·伤时》:“志恋恋兮依依。”古乐府《古诗为焦仲卿妻作》:“举手长劳劳,二情同依依。”(劳劳:忧伤。)[依稀]仿佛;不清晰。刘禹锡《荆州道怀古》:“南国山川旧帝畿(jī),宋台梁馆尚依稀。”(帝畿:京都。)赵嘏《江楼旧感》诗:“风景依稀似去年。”

    不:

    (一)①不。《后汉书·班超传》:“不入虎穴,不得虎子。”《诗经·魏风·伐檀》:“不狩不猎,胡瞻尔庭有县(悬)特兮。”(特:三岁的兽。)②非;不是。《荀子·君道》:“能中是者取之,是岂不必得之之道也哉?”③无;没有。《左传·襄公二十三年》:“不德而有功。”④未。《孟子·梁惠王上》:“直不百步耳,是亦走也。”⑤句中助词。无实义。《逸周书·皇门》:“我不则寅哉寅哉!”[不禄]士死的讳称。《礼记·曲礼下》:“天子曰崩,诸侯曰薨,大夫曰卒,士曰不禄。” (二)fū花萼。后作“柎”。《诗经·小雅·常棣》:“常棣之华,鄂不(wěi)。”(常棣:即棠梨树。 鄂:同“萼”。 :有光采。)

    忍:

    ①忍耐;忍受;容忍。《论语·八佾》:“是可忍也,孰不可忍也。”②抑制;克制。屈原《离骚》:“纵欲而不忍。”③狠心;残忍。《史记·孙子吴起列传》:“鲁人或恶(wù)吴起,曰:‘起之为人,猜忍人也。’”(猜:疑忌。)《左传·文公元年》:“且是人也,蜂目而豺声,忍人也。”④忍心。王粲《七哀诗》:“驱马弃之去,不忍听此言。”

    笺:

    ①[名]古代一种文体。下属给上级的书信。《晋书·谢安传》:“安投~求归。”②[动]注释(古书)。《后汉书·卫宏传》:“(郑)玄作《毛诗~》。”③[名]精美的纸张。用以题诗或写书信。杜甫《秋日夔府咏怀》:“远游临绝境,佳句染华~。”

    幅:

    ①布帛的宽度。古制一幅为二尺二寸。《汉书·食货志》:“布帛广二尺二寸为幅。”②指布帛。陆龟蒙《复友生论文书》:“譬犹织也,经而不纬,可成幅乎?”③衣服的边缘。《北史·文苑传·颜之推》:“好饮酒,多任纵,不修边幅,时论以此少之。”④量词。用于布帛、纸张、字画等。李商隐《宫中曲》:“巴牋两三幅,满写承恩字。”(牋:同“笺”。)⑤使有限度、限制。《左传·襄公二十八年》:“于是乎止德以幅之。”⑥绑布脚。《诗经·小雅·采菽》:“赤芾在股,邪幅在下。”⑦疆域。柳宗元《岭南节度使飨军堂记》:“内之幅幅万里。”

    偷:

    ①苟且;只顾眼前。《礼记·表记》:“君子庄敬日强,安肆日偷。”(庄敬:恭敬谨慎。安肆:安逸放纵。)②懈怠;懒惰。《孙膑兵法· 将失》:“令数变,众偷,可败也。”《荀子·君道》:“赏克罚偷则民不怠。”(克:能者。)③浅薄;轻薄。《论语·泰伯》:“故旧不遗,则民不偷。”(故旧不遗:不遗忘老朋友。)④盗窃;偷窃。《论语· 泰伯》:“故旧不遗,则民不偷。”⑤偷盗的人;窃贼。《汉书·张敞传》:“置酒,小偷悉来贺。”《晋书·王献之传》:“群偷惊走。”(走:跑。)⑥私下;暗地里。李商隐《无题》:“八岁偷照镜。”⑦抽出;腾出(多指时间)。梅尧臣《和公仪龙图戏勉》:“忙中唯此是偷闲。”

    和:

    (一)①谐和; 协调。《诗经·小雅·宾之初筵》:“籥(yuè)舞笙鼓,乐既和奏。”(籥:古管乐器。)引申为安适、平和。《战国策·赵策四》:“老臣今者殊不欲食,乃自强(qiǎng)步,日三四里,少(shāo)耆(shì)食,和于身也。”(殊:很。强:勉强。耆:同“嗜”。)《吕氏春秋·达郁》:“心志欲其和也。”②谦和;平和。《史记·魏公子列传》:“公子颜色愈和。”③和睦;融洽。范仲淹《岳阳楼记》:“政通人和,百废俱兴。”④和解;讲和;和好。《三国志·蜀书·诸葛亮传》:“西和诸戎,南抚夷越。”(戎:古时对我国西部各民族的称呼。夷越:古时泛指我国南方的各民族。)《孙子·行军》:“无约而请和者,谋也。”⑤调和;调节。《吕氏春秋· 贵公》:“阴阳之和,不长一类。”⑥温暖。范仲淹《岳阳楼记》:“春和景明,波澜不兴,上下天光,一碧万顷。”⑦连带;伴随。杜荀鹤《山中寡妇》:“时挑野菜和根煮。”⑧车铃。傅玄《良马赋》:“结以轾(zhì)轩,节以和铃。”(轾:车前低后高。轩:车前高后低。节:节奏。)《左传·桓公二年》:“锡鸾和铃。”(分别为四种铃,悬挂在车的不同部位。)⑨古代乐器名。即一种小笙。《仪礼· 乡射礼》:“三笙一和而成声。” (二)huò 搀合。沈括《梦溪笔谈·活版》:“其上以松脂、腊和纸灰之类冒之。”(冒:蒙盖。)

    卷:

    (一)把东西向里弯转或向外翻转。后作“捲”(今简化为“卷”)。古乐府《西洲曲》:“卷帘天自高。”杜甫《闻官军收河南河北》:“漫卷诗书喜欲狂。”(漫:随便。)《淮南子·兵略》:“鼓不振尘,旗不解卷。” (二)quán ①弯曲;拳曲。《诗经·小雅·都人士》:“卷发如虿(chài)。”(发:头发。虿:蝎子。)《庄子·逍遥游》:“其小枝卷曲而不中规矩。”②通“拳”。亲切的样子。《礼记·檀弓下》:“执女手之卷然。”(然:……的样子。) (三)juàn ①书籍或字画的卷轴。泛指书画、书籍。《论衡·商虫》:“书卷不舒有虫。”陶潜《与子俨等书》:“开卷有得,便欣然忘食。”《南齐书·江泌传》:“夜读书,随月光握卷升屋。”(升屋:登上屋顶。)②量词。古代书籍、文书等以一个卷轴为一卷。古乐府《木兰诗》:“军书十二卷,卷卷有爷名。”(军书:军中文书。)杜甫《奉赠韦左丞丈二十二韵》:“读书破万卷,下笔如有神。”


  • shi tiao deng yu xie 、hai yi bu ren ,jian fu tou he lei juan 。

    “shi tiao deng yu xie 、hai yi bu ren ,jian fu tou he lei juan 。”shi gou chu chu :《rui he xian 》;shi song chao shi ren wu wen ying de zuo pin 。

    qing si qian xu luan 。dui cang jiang xie ri ,hua fei ren yuan 。
    chui yang an wu yuan 。zheng qi ting yan leng ,he qiao feng nuan 。
    lan qing hui pan 。re xiang sai 、chun gen jiu pan 。
    you zheng zhi 、yin gu ying xiao ,jian ba jiu shan chong jian 。

    qi duan 。liu gong qian lang ,que yue gu lou ,zong nan liu yan 。
    ge chen ning shan 。dai ping xin ,ban fen dian 。
    shi tiao deng yu xie 、hai yi bu ren ,jian fu tou he lei juan 。
    ji can yun 、sheng yu peng lai ,ye ying meng jian 。

    【zhu shi 】:

    shi :

    ①yong ;ren yong 。《xun zi ·yi bing 》:“wei li er bu shi ,xing cuo er bu yong 。”②chang ;chang shi 。《zhou yi ·mo wang 》:“mo wang zhi yao ,bu ke shi ye 。”(mo wang :ping bai mo gu 。)③kao he ;kao shi 。li bai 《yu han jing zhou shu 》:“qing ri shi mo yan ,yi ma ke dai 。”④shi tan 。han wo 《yong yu 》:“zi shi xiang shang geng pa shen 。”⑤fu ci 。xiang dang yu “gu ju ”、“shi zhao ”。su shi 《huan xi sha 》:“qiao men shi wen ye ren jia 。”

    tiao :

    (yi )①bo dong ;tiao dong 。《zhuang zi ·da zong shi 》:“shu neng deng tian you wu ,nao tiao mo ji ?”(mo ji :zhi yu zhou 。)《chu ci ·tian wen 》:“shang chu chong quan ,fu he zui you ? bu sheng xin fa di ,fu shei shi tiao zhi ?”(chong quan :de ming 。shang bei jie ju qiu yu ci 。bu sheng xin :ao bu guo zhong ren de yi yuan 。di :zhi jie 。)②dan zou le qi de yi chong zhi fa ,ji hui shou fan bo 。bai ju yi 《pi pa hang 》:“qing long man nian ma fu tiao ,chu wei 《ni chang 》hou 《liu yao 》。”③tiao dou ;yin you 。《shi ji ·xiang yu ben ji 》:“nai pi jia chi ji tiao zhan 。”④yong tiao zhuang huo jian zhuang wu bo chu 。du xun he 《shan zhong gua fu 》:“shi tiao ye cai he gen zhu 。”⑤yong gan zi ba dong xi xuan gua qi lai 。liu you 《zi ti chuan shen 》:“yan tiao shuang cao ju 。” (er )tiāo ①yong jian dan wu 。qi ji guang 《ji xiao xin shu ·lian bing shi ji ·lian wu fa 》:“yong tie jian bian dan ,bian yu jian tiao 。”②tong “tiao ”。qing tiao 。《xun zi ·jiang guo 》:“ji fu bu tiao 。”

    yu :

    ①yu wang ;yuan wang 。you zuo “慾”。《meng zi ·li lou xia 》:“cong (zong )er mu zhi yu 。”《sun zi bing fa ·mou gong 》:“shang xia tong yu zhe sheng 。”②xiang yao 。《zuo chuan ·yin gong yuan nian 》:“ai gong shu duan ,yu li zhi 。”《lun yu ·yan yuan 》:“ji suo bu yu ,wu shi yu ren 。”③xu yao 。《ji min yao shu ·geng tian 》:“fan qiu geng yu shen ,chun xia yu jian 。”④fu ci 。jiang yao ;kuai yao 。du fu 《wen guan jun shou he na he bei 》:“que kan qi zi chou he zai ,man juan shi shu xi yu kuang 。”⑤qing yu ;tan yu 。liu ling 《jiu de song 》:“bu jiao han shu zhi qie ji ,li yu zhi gan qing 。”

    xie :

    (yi )①yi zhi ;chuan song 。《shi ji ·qin shi huang ben ji 》:“fa bei shan dan guo ,nai shu 、jing de cai jie zhi 。”②qing tu ;shu fa 。《shi jing ·xiao ya ·liao xiao 》:“ji jian jun zi ,wo xin xie xi 。”③xiao chu 。《shi jing ·bei feng ·quan shui 》:“jia yan chu you ,yi xie wo you 。”④mo hua ;hui hua 。du fu 《hua gu (hú)hang 》:“xie ci shen jun zi ,chong jun yan zhong wu 。”⑤miao xie ;xie zuo 。jiang yan 《bie fu 》:“shei neng mo zan li zhi zhuang ,xie yong jue zhi qing zhe hu ?”(jue :gao bie 。)⑥shu xie ;chao xie 。《jin shu ·zuo sai chuan 》:“yu shi hao gui zhi jia jing xiang chuan xie ,luo yang wei zhi zhi gui 。” (er )xiè ①tong “xie ”。qing zhu ;xuan xie 。《zhou li ·de guan ·dao ren 》:“yi hui xie shui 。”(hui :tian jian da gou qu 。)②zhong yi de yi chong zhi liao fang fa ye zuo “xie ”。yu “bu ”xiang dui 。《su wen ·diao jing lun 》:“you yu xie zhi ,bu zu bu zhi 。”③tong “xie ”。ba dong xi qu diao huo na xia lai 。《jin shu ·pan yue chuan 》:“fa ge xie an ,jie you suo qi 。”④yong tong “xie ”。xie lou 。wang jian 《gong ci bai shou 》zhi jiu shi jiu :“nei zhong bu hu xiang chuan chu ,yi bei yi jia xie yu ren 。”

    hai :

    (yi )①fan hui ;hui dao yuan de huo hui fu yuan wei 。《zuo chuan ·xi gong er shi si nian 》:“song cheng gong ru chu ,hai ,ru yu zheng ,zheng bai jiang xiang zhi 。”(zheng bai :zhi zheng wen gong 。xiang :she yan qiao dai 。)《shi ji ·xiang yu ben ji 》:“hai jun ba shang 。”②hui fu 。《wei shu ·xian zu ji 》:“zhu fei lao chao qian zhe ,yi ge hai chu 。”(lao :gong lao 。qian :jin sheng 。)③jiao hai ;gui hai 。《xun zi ·yao wen 》:“ran er wu suo zhi zhi er jian zhe shi ren ,hai zhi er jian zhe san shi ren 。”ye zhi jiao na 。du fu 《sui yan hang 》:“ge ci ren ai hai zu yong 。”(yong :di chang lao yi de bu bo 。)④gu ;hui tou 。pan yue 《shang ruo zi ci 》:“hai tiao xi fen yi (yì),cao mang mang xi mu sen sen 。”(yi :mai zang wu 。)《shi ji ·hua ji lie chuan 》:“ji bu shu hai gu 。”⑤chang hai 。jiang yan 《hen fu 》:“lie bo ji shu ,shi hai han en 。”(ji :bang 。shu :xin 。)⑥tong “huan ”。huan rao 。chen liang 《nian nu jiao ·deng duo jing lou 》:“wei lou hai wang ,tan ci yi ,jin gu ji ren ceng hui 。”⑦《han shu ·shi huo zhi shang 》:“hai lu shu sang 。”(lu :fang she 。) (er )xuán ①xuan zhuai 。《guo yu ·wu yu 》:“da fu chong (zhǒng)yong er shan mou ,jiang hai wan wu guo yu gu zhang zhi shang ,yi de ji zhi 。”(chong :zhi yue da fu wen chong 。wan :wan long 。)②li ji ;xun su 。《xun zi ·wang ba 》:“ru shi ze shun yu hai zhi ,wang ye hai qi 。”③qing ying kuai jie de yang zi 。《shi jing ·ji feng ·hai 》:“zi zhi hai xi ,zao wo hu nao (náo)zhi jian xi 。”(nao :gu shan ming 。) (san )hái fu ci 。①reng ;shang 。du fu 《fan jiang 》shi :“luan li hai zou le ,piao bo ju ting ge 。”②zai ;you 。meng hao ran 《guo gu ren zhuang 》:“dai dao chong yang ri ,hai lai jiu ju hua 。”③geng 。du fu 《feng dai yan da fu 》shi :“shu fang you xi gu ren lai ,chong zhen hai xu ji shi cai 。”

    yi :

    ①kao zhao ;ai jin 。《sun zi bing fa ·hang jun 》:“yi shui cao er bei zhong shu 。”luo ye 《ying wu yong 》:“yu jian (jiàn)yao xuan ren suo yi 。”(jian :lan gan 。xuan :chuang 。)②yi kao ;yi tuo 。《zuo chuan ·yin gong liu nian 》:“wo zhou zhi dong qian ,jin 、zheng yan yi 。”(yan :zhu ci 。shi 。)cao cao 《duan ge hang 》:“rao shu san za ,he zhi ke yi ?”(za :zhou 。)③yi zhao 。qu yuan 《li sao 》:“yuan yi peng xian zhi wei ze 。”(peng xian :ren ming 。ze :zhun ze 。)④yi lian 。gu shi 《hang hang chong hang hang 》:“hu ma yi bei feng ,yue diao chao na zhi 。”⑤mao cheng de yang zi 。《shi jing ·xiao ya ·che xia 》:“yi bi ping lin ,you ji wei jiao 。”[yi yi ]1.qing rou de yang zi 。《shi jing ·xiao ya ·cai wei 》:“xi wo wang yi ,yang liu yi yi 。”2. liu lian ;sai lian de yang zi 。《chu ci ·jiu sai ·shang shi 》:“zhi lian lian xi yi yi 。”gu le fu 《gu shi wei jiao zhong qing qi zuo 》:“ju shou chang lao lao ,er qing tong yi yi 。”(lao lao :you shang 。)[yi xi ]fang fo ;bu qing xi 。liu yu xi 《jing zhou dao huai gu 》:“na guo shan chuan jiu di ji (jī),song tai liang guan shang yi xi 。”(di ji :jing dou 。)zhao gu 《jiang lou jiu gan 》shi :“feng jing yi xi shi qu nian 。”

    bu :

    (yi )①bu 。《hou han shu ·ban chao chuan 》:“bu ru hu xue ,bu de hu zi 。”《shi jing ·wei feng ·fa tan 》:“bu shou bu lie ,hu zhan er ting you xian (xuan )te xi 。”(te :san sui de shou 。)②fei ;bu shi 。《xun zi ·jun dao 》:“neng zhong shi zhe qu zhi ,shi qi bu bi de zhi zhi dao ye zai ?”③mo ;mei you 。《zuo chuan ·xiang gong er shi san nian 》:“bu de er you gong 。”④wei 。《meng zi ·liang hui wang shang 》:“zhi bu bai bu er ,shi yi zou ye 。”⑤gou zhong zhu ci 。mo shi yi 。《yi zhou shu ·huang men 》:“wo bu ze yin zai yin zai !”[bu lu ]shi si de hui chen 。《li ji ·qu li xia 》:“tian zi yue beng ,zhu hou yue hong ,da fu yue cu ,shi yue bu lu 。” (er )fūhua e 。hou zuo “fu ”。《shi jing ·xiao ya ·chang di 》:“chang di zhi hua ,e bu (wěi)。”(chang di :ji tang li shu 。 e :tong “e ”。 :you guang cai 。)

    ren :

    ①ren nai ;ren shou ;rong ren 。《lun yu ·ba yi 》:“shi ke ren ye ,shu bu ke ren ye 。”②yi zhi ;ke zhi 。qu yuan 《li sao 》:“zong yu er bu ren 。”③hen xin ;can ren 。《shi ji ·sun zi wu qi lie chuan 》:“lu ren huo e (wù)wu qi ,yue :‘qi zhi wei ren ,cai ren ren ye 。’”(cai :yi ji 。)《zuo chuan ·wen gong yuan nian 》:“ju shi ren ye ,feng mu er chai sheng ,ren ren ye 。”④ren xin 。wang can 《qi ai shi 》:“qu ma qi zhi qu ,bu ren ting ci yan 。”

    jian :

    ①[ming ]gu dai yi chong wen ti 。xia shu gei shang ji de shu xin 。《jin shu ·xie an chuan 》:“an tou ~qiu gui 。”②[dong ]zhu shi (gu shu )。《hou han shu ·wei hong chuan 》:“(zheng )xuan zuo 《mao shi ~》。”③[ming ]jing mei de zhi zhang 。yong yi ti shi huo xie shu xin 。du fu 《qiu ri kui fu yong huai 》:“yuan you lin jue jing ,jia gou ran hua ~。”

    fu :

    ①bu bo de kuan du 。gu zhi yi fu wei er che er cun 。《han shu ·shi huo zhi 》:“bu bo an er che er cun wei fu 。”②zhi bu bo 。liu gui meng 《fu you sheng lun wen shu 》:“pi you zhi ye ,jing er bu wei ,ke cheng fu hu ?”③yi fu de bian yuan 。《bei shi ·wen yuan chuan ·yan zhi tui 》:“hao yin jiu ,duo ren zong ,bu xiu bian fu ,shi lun yi ci shao zhi 。”④liang ci 。yong yu bu bo 、zhi zhang 、zi hua deng 。li shang yin 《gong zhong qu 》:“ba jian liang san fu ,man xie cheng en zi 。”(jian :tong “jian ”。)⑤shi you xian du 、xian zhi 。《zuo chuan ·xiang gong er shi ba nian 》:“yu shi hu zhi de yi fu zhi 。”⑥bang bu jiao 。《shi jing ·xiao ya ·cai shu 》:“chi fei zai gu ,xie fu zai xia 。”⑦jiang yu 。liu zong yuan 《ling na jie du shi xiang jun tang ji 》:“nei zhi fu fu mo li 。”

    tou :

    ①gou ju ;zhi gu yan qian 。《li ji ·biao ji 》:“jun zi zhuang jing ri jiang ,an si ri tou 。”(zhuang jing :gong jing jin shen 。an si :an yi fang zong 。)②xie dai ;lan duo 。《sun bin bing fa · jiang shi 》:“ling shu bian ,zhong tou ,ke bai ye 。”《xun zi ·jun dao 》:“shang ke fa tou ze min bu dai 。”(ke :neng zhe 。)③jian bao ;qing bao 。《lun yu ·tai bai 》:“gu jiu bu wei ,ze min bu tou 。”(gu jiu bu wei :bu wei wang lao peng you 。)④dao qie ;tou qie 。《lun yu · tai bai 》:“gu jiu bu wei ,ze min bu tou 。”⑤tou dao de ren ;qie zei 。《han shu ·zhang chang chuan 》:“zhi jiu ,xiao tou xi lai he 。”《jin shu ·wang suo zhi chuan 》:“qun tou jing zou 。”(zou :pao 。)⑥si xia ;an de li 。li shang yin 《mo ti 》:“ba sui tou zhao jing 。”⑦chou chu ;teng chu (duo zhi shi jian )。mei yao chen 《he gong yi long tu hu mian 》:“mang zhong wei ci shi tou xian 。”

    he :

    (yi )①xie he ; xie diao 。《shi jing ·xiao ya ·bin zhi chu yan 》:“籥(yuè)wu sheng gu ,le ji he zou 。”(籥:gu guan le qi 。)yin shen wei an kuo 、ping he 。《zhan guo ce ·zhao ce si 》:“lao chen jin zhe shu bu yu shi ,nai zi jiang (qiǎng)bu ,ri san si li ,shao (shāo)qi (shì)shi ,he yu shen ye 。”(shu :hen 。jiang :mian jiang 。qi :tong “shi ”。)《lv shi chun qiu ·da yu 》:“xin zhi yu ji he ye 。”②qian he ;ping he 。《shi ji ·wei gong zi lie chuan 》:“gong zi yan se yu he 。”③he mu ;rong qia 。fan zhong yan 《yue yang lou ji 》:“zheng tong ren he ,bai fei ju xing 。”④he jie ;jiang he ;he hao 。《san guo zhi ·shu shu ·zhu ge liang chuan 》:“xi he zhu rong ,na fu yi yue 。”(rong :gu shi dui wo guo xi bu ge min zu de chen hu 。yi yue :gu shi fan zhi wo guo na fang de ge min zu 。)《sun zi ·hang jun 》:“mo yao er qing he zhe ,mou ye 。”⑤diao he ;diao jie 。《lv shi chun qiu · gui gong 》:“yin yang zhi he ,bu chang yi lei 。”⑥wen nuan 。fan zhong yan 《yue yang lou ji 》:“chun he jing ming ,bo lan bu xing ,shang xia tian guang ,yi bi mo qing 。”⑦lian dai ;ban sui 。du xun he 《shan zhong gua fu 》:“shi tiao ye cai he gen zhu 。”⑧che ling 。fu xuan 《liang ma fu 》:“jie yi zhi (zhì)xuan ,jie yi he ling 。”(zhi :che qian di hou gao 。xuan :che qian gao hou di 。jie :jie zou 。)《zuo chuan ·huan gong er nian 》:“xi luan he ling 。”(fen bie wei si chong ling ,xuan gua zai che de bu tong bu wei 。)⑨gu dai le qi ming 。ji yi chong xiao sheng 。《yi li · xiang she li 》:“san sheng yi he er cheng sheng 。” (er )huò chan ge 。shen gua 《meng xi bi tan ·huo ban 》:“ji shang yi song zhi 、la he zhi hui zhi lei mao zhi 。”(mao :meng gai 。)

    juan :

    (yi )ba dong xi xiang li wan zhuai huo xiang wai fan zhuai 。hou zuo “捲”(jin jian hua wei “juan ”)。gu le fu 《xi zhou qu 》:“juan lian tian zi gao 。”du fu 《wen guan jun shou he na he bei 》:“man juan shi shu xi yu kuang 。”(man :sui bian 。)《huai na zi ·bing lve 》:“gu bu zhen chen ,qi bu jie juan 。” (er )quán ①wan qu ;quan qu 。《shi jing ·xiao ya ·dou ren shi 》:“juan fa ru chai (chài)。”(fa :tou fa 。chai :xie zi 。)《zhuang zi ·xiao yao you 》:“ji xiao zhi juan qu er bu zhong gui ju 。”②tong “quan ”。qin qie de yang zi 。《li ji ·tan gong xia 》:“zhi nv shou zhi juan ran 。”(ran :……de yang zi 。) (san )juàn ①shu ji huo zi hua de juan zhou 。fan zhi shu hua 、shu ji 。《lun heng ·shang chong 》:“shu juan bu shu you chong 。”tao qian 《yu zi yan deng shu 》:“kai juan you de ,bian xin ran wang shi 。”《na ji shu ·jiang bi chuan 》:“ye dou shu ,sui yue guang wo juan sheng wu 。”(sheng wu :deng shang wu ding 。)②liang ci 。gu dai shu ji 、wen shu deng yi yi ge juan zhou wei yi juan 。gu le fu 《mu lan shi 》:“jun shu shi er juan ,juan juan you ye ming 。”(jun shu :jun zhong wen shu 。)du fu 《feng zeng wei zuo cheng zhang er shi er yun 》:“dou shu po mo juan ,xia bi ru you shen 。”