• 繁体
  • 简体
  • 拼音

  • 橋橫老顛枿,馬病裛芻茭。

    “橋橫老顛枿,馬病裛芻茭。”詩句出處:《江邊四十韻》;是唐朝詩人元稹的作品。

    官借江邊宅,天生地勢坳。欹危饒壞構,迢遞接長郊。
    怪鵩頻棲息,跳蛙頗混淆。總無籬繳繞,尤怕虎咆哮。
    停潦魚招獺,空倉鼠敵貓。土虛煩穴蟻,柱朽畏藏蛟。
    蛇虺吞簷雀,豺狼逐野麃。犬驚狂浩浩,雞亂響嘐嘐。
    濩落貧甘守,荒涼穢盡包。斷簾飛熠耀,當戶網蠨蛸。
    曲突翻成沼,行廊卻代庖。橋橫老顛枿,馬病裛芻茭。
    一一床頭點,連連砌下泡。辱泥疑在絳,避雨想經崤。
    相顧憂為鱉,誰能復系匏。誓心來利往,卜食過安爻。
    何計逃昏墊,移文報舊交。棟梁存伐木,苫蓋愧分茅。
    金琯排黃荻,瑯玕裊翠梢。花磚水面鬥,鴛瓦玉聲敲。
    方礎荊山采,修掾郢匠铇。隱錐雷震蟄,破竹箭鳴骹。
    正寢初停午,頻眠欲轉胞。囷圓收薄祿,廚敝備嘉肴。
    各各人寧宇,雙雙燕賀巢。高門受車轍,華廄稱蒲捎。
    尺寸皆隨用,毫厘敢浪拋。篾馀籠白鶴,枝剩架青䴔。
    制榻容筐篚,施關拒鬥筲。欄幹防汲井,密室待持膠。
    庭草傭工薙,園蔬稚子掊。本圖閑種植,那要擇肥磽。
    綠柚勤勤數,紅榴個個抄。池清漉螃蟹,瓜蠹拾螌蟊。
    曬篆看沙鳥,磨刀綻海鮫。羅灰修藥灶,築垛閱弓弰。
    散誕都由習,童蒙剩懶教。最便陶靜飲,還作解愁嘲。
    近浦聞歸楫,遙城罷曉鐃。王孫如有問,須為並揮鞘。

    【註釋】:

    橫:

    (一)①橫貫;橫放著。韓愈《左遷至藍關示侄孫湘》:“雲橫秦嶺傢何在?雪擁藍關馬不前。”《天工開物·舟車·車》:“四輪者前後各橫軸一根。”②橫的方向。1. 東西向的。與“縱”相對。揚雄《太玄·玄瑩》:“立天之經曰陰與陽,形地之緯曰縱與橫。”范望註:“南北為縱,東西為橫。”2. 橫向的;橫著的。與“直”、“豎”相對。《呂氏春秋·貴直》:“行人燭過免胄橫戈而進。”3. 跟物體長的一邊垂直的。與“直”、“縱”相對。《天工開物·舟車·漕舫》:“凡風從橫來名曰搶風。”③橫貫;橫渡。《漢書·揚雄傳上》:“將祭後土,上乃帥群臣橫大河,湊汾陰。”(湊:奔赴。)④充滿。蘇軾《前赤壁賦》:“白露橫江,水光接天。”⑤廣;廣闊。范仲淹《嶽陽樓記》:“浩浩湯湯(shāng),橫無際涯。”(湯湯:水流大而急。)⑥錯雜。《孟子·滕文公上》:“洪水橫流,泛濫於天下。”⑦戰國時外交策略“連橫”的省稱。《史記·孫子吳起列傳》:“要在強兵,破馳說(shuì)之言從橫者。” (二)hèng ①蠻橫;強暴。《史記·魏其武安侯列傳》:“丞相言灌夫傢在潁川,橫甚,民苦之。”《孟子·萬章下》:“橫政之所出,橫民之所止,不忍居也。”②意外;出乎意料;預料不到。《淮南子·詮言訓》:“內修極而橫禍至者,皆天也。”

    老:

    ①年歲大。《詩經·邶風·擊鼓》:“與子偕老。”(偕:一同。)《老子》第十八章:“民至老死不相往來。”②衰老。辛棄疾《永遇樂·京口北固亭懷古》:“廉頗老矣,尚能飯否?”③老年人。《戰國策·齊策》:“民扶老攜幼,迎君道中。”特用於對資深長者的敬稱。《詩經·小雅·十月之交》:“不憖遺一老。”(憖yìn:願)④老死;終老。死的諱稱。張溥《五人墓碑記》:“令五人者保其首領以老於戶牖之下。”⑤敬老,養老。《孟子·梁惠王上》:“老吾老以及人之老。”⑥熟練,有經驗。歐陽修《為君難論》:“其父奢,趙之名將,老用於兵者也。”⑦對公卿大夫的總稱。《左傳·昭公十三年》:“天子之老,請帥王賦。”也指大夫的傢臣《論語·憲問》:“孟公綽為趙魏老則優。”(孟公綽:魯大夫。趙魏:都是晉國的世卿。)⑧告老;年老退休。《左傳·襄公三年》:“祁奚請老。”(祁奚:晉大夫。)⑨年久的;歷時久遠的。原來的(與“新”相對)。方苞《獄中雜記》:“而獄中為老監者四,監五室。”⑩陳舊的。歸有光《項脊軒志》:“百年老屋,塵泥滲漉。”(11)前綴。用於稱人、排列次序和某些動植物名。蘇軾《江城子·密州出獵》:“老夫聊發少年狂。”

    顛:

    ①頭頂。《詩經·秦風·車鄰》:“有馬白顛。”②頂部。陶潛《歸園田居》:“狗吠深巷中,雞鳴桑樹顛。”③顛倒。劉向《九嘆·愍命》:“今反表以為裡兮,顛裳以為衣。”④倒下。《論語·季氏》:“危而不持,顛而不扶,則將焉用彼相矣?”⑤顛簸。⑥通“癲”。瘋狂。張籍《羅道士》詩:“持花歌詠似狂顛。”

    聿:

    ①筆。《太玄·餙》:“舌聿之利,利見知人也。”(這句話的大意是:君子發言著書,其益處隻有智者知道。)揚雄《太玄·飾》:“舌聿之利,利見知人也。”②語氣詞。《詩經·大雅·文王》:“無念爾祖,聿修其德。”《詩經·唐風·蟋蟀》:“蟋蟀在堂,歲聿其逝。”

    芻:

    ①割草。《漢書·趙充國傳》:“芻牧田中。”②喂牲畜的草。《莊子·列禦寇》:“子見夫犧牛乎?衣以文繡,食以芻叔。”③用草喂牲畜。《周禮·地官·充人》:“系於牢,芻之三月。”(系:拴。牢:欄圈。)[芻豢]傢畜。《莊子·齊物論》:“民食芻豢,麋鹿食薦。”(薦:動物所吃的草。)

    茭:

    ①[名]幹飼料。《尚書·費誓》:“魯人三郊三遂,峙乃芻~無,敢不多,汝則有大刑。”②[名]草繩。《墨子·辭過》:“古之民未知為衣服時,衣皮帶~。”③[名]菰的別名。即茭白。溫庭筠《酬友人》:“坐久芰荷發,釣蘭~葦深。”


  • 桥横老颠枿,马病裛刍茭。

    “桥横老颠枿,马病裛刍茭。”诗句出处:《江边四十韵》;是唐朝诗人元稹的作品。

    官借江边宅,天生地势坳。欹危饶坏构,迢递接长郊。
    怪鵩频栖息,跳蛙颇混淆。总无篱缴绕,尤怕虎咆哮。
    停潦鱼招獭,空仓鼠敌猫。土虚烦穴蚁,柱朽畏藏蛟。
    蛇虺吞檐雀,豺狼逐野麃。犬惊狂浩浩,鸡乱响嘐嘐。
    濩落贫甘守,荒凉秽尽包。断帘飞熠耀,当户网蟏蛸。
    曲突翻成沼,行廊却代庖。桥横老颠枿,马病裛刍茭。
    一一床头点,连连砌下泡。辱泥疑在绛,避雨想经崤。
    相顾忧为鳖,谁能复系匏。誓心来利往,卜食过安爻。
    何计逃昏垫,移文报旧交。栋梁存伐木,苫盖愧分茅。
    金琯排黄荻,琅玕袅翠梢。花砖水面斗,鸳瓦玉声敲。
    方础荆山采,修掾郢匠铇。隐锥雷震蛰,破竹箭鸣骹。
    正寝初停午,频眠欲转胞。囷圆收薄禄,厨敝备嘉肴。
    各各人宁宇,双双燕贺巢。高门受车辙,华厩称蒲捎。
    尺寸皆随用,毫厘敢浪抛。篾馀笼白鹤,枝剩架青䴔。
    制榻容筐篚,施关拒斗筲。栏干防汲井,密室待持胶。
    庭草佣工薙,园蔬稚子掊。本图闲种植,那要择肥硗。
    绿柚勤勤数,红榴个个抄。池清漉螃蟹,瓜蠹拾螌蟊。
    晒篆看沙鸟,磨刀绽海鲛。罗灰修药灶,筑垛阅弓弰。
    散诞都由习,童蒙剩懒教。最便陶静饮,还作解愁嘲。
    近浦闻归楫,遥城罢晓铙。王孙如有问,须为并挥鞘。

    【注释】:

    横:

    (一)①横贯;横放着。韩愈《左迁至蓝关示侄孙湘》:“云横秦岭家何在?雪拥蓝关马不前。”《天工开物·舟车·车》:“四轮者前后各横轴一根。”②横的方向。1. 东西向的。与“纵”相对。扬雄《太玄·玄莹》:“立天之经曰阴与阳,形地之纬曰纵与横。”范望注:“南北为纵,东西为横。”2. 横向的;横着的。与“直”、“竖”相对。《吕氏春秋·贵直》:“行人烛过免胄横戈而进。”3. 跟物体长的一边垂直的。与“直”、“纵”相对。《天工开物·舟车·漕舫》:“凡风从横来名曰抢风。”③横贯;横渡。《汉书·扬雄传上》:“将祭后土,上乃帅群臣横大河,凑汾阴。”(凑:奔赴。)④充满。苏轼《前赤壁赋》:“白露横江,水光接天。”⑤广;广阔。范仲淹《岳阳楼记》:“浩浩汤汤(shāng),横无际涯。”(汤汤:水流大而急。)⑥错杂。《孟子·滕文公上》:“洪水横流,泛滥于天下。”⑦战国时外交策略“连横”的省称。《史记·孙子吴起列传》:“要在强兵,破驰说(shuì)之言从横者。” (二)hèng ①蛮横;强暴。《史记·魏其武安侯列传》:“丞相言灌夫家在颍川,横甚,民苦之。”《孟子·万章下》:“横政之所出,横民之所止,不忍居也。”②意外;出乎意料;预料不到。《淮南子·诠言训》:“内修极而横祸至者,皆天也。”

    老:

    ①年岁大。《诗经·邶风·击鼓》:“与子偕老。”(偕:一同。)《老子》第十八章:“民至老死不相往来。”②衰老。辛弃疾《永遇乐·京口北固亭怀古》:“廉颇老矣,尚能饭否?”③老年人。《战国策·齐策》:“民扶老携幼,迎君道中。”特用于对资深长者的敬称。《诗经·小雅·十月之交》:“不慭遗一老。”(慭yìn:愿)④老死;终老。死的讳称。张溥《五人墓碑记》:“令五人者保其首领以老于户牖之下。”⑤敬老,养老。《孟子·梁惠王上》:“老吾老以及人之老。”⑥熟练,有经验。欧阳修《为君难论》:“其父奢,赵之名将,老用于兵者也。”⑦对公卿大夫的总称。《左传·昭公十三年》:“天子之老,请帅王赋。”也指大夫的家臣《论语·宪问》:“孟公绰为赵魏老则优。”(孟公绰:鲁大夫。赵魏:都是晋国的世卿。)⑧告老;年老退休。《左传·襄公三年》:“祁奚请老。”(祁奚:晋大夫。)⑨年久的;历时久远的。原来的(与“新”相对)。方苞《狱中杂记》:“而狱中为老监者四,监五室。”⑩陈旧的。归有光《项脊轩志》:“百年老屋,尘泥渗漉。”(11)前缀。用于称人、排列次序和某些动植物名。苏轼《江城子·密州出猎》:“老夫聊发少年狂。”

    颠:

    ①头顶。《诗经·秦风·车邻》:“有马白颠。”②顶部。陶潜《归园田居》:“狗吠深巷中,鸡鸣桑树颠。”③颠倒。刘向《九叹·愍命》:“今反表以为里兮,颠裳以为衣。”④倒下。《论语·季氏》:“危而不持,颠而不扶,则将焉用彼相矣?”⑤颠簸。⑥通“癫”。疯狂。张籍《罗道士》诗:“持花歌咏似狂颠。”

    聿:

    ①笔。《太玄·餙》:“舌聿之利,利见知人也。”(这句话的大意是:君子发言著书,其益处只有智者知道。)扬雄《太玄·饰》:“舌聿之利,利见知人也。”②语气词。《诗经·大雅·文王》:“无念尔祖,聿修其德。”《诗经·唐风·蟋蟀》:“蟋蟀在堂,岁聿其逝。”

    刍:

    ①割草。《汉书·赵充国传》:“刍牧田中。”②喂牲畜的草。《庄子·列御寇》:“子见夫牺牛乎?衣以文绣,食以刍叔。”③用草喂牲畜。《周礼·地官·充人》:“系于牢,刍之三月。”(系:拴。牢:栏圈。)[刍豢]家畜。《庄子·齐物论》:“民食刍豢,麋鹿食荐。”(荐:动物所吃的草。)

    茭:

    ①[名]干饲料。《尚书·费誓》:“鲁人三郊三遂,峙乃刍~无,敢不多,汝则有大刑。”②[名]草绳。《墨子·辞过》:“古之民未知为衣服时,衣皮带~。”③[名]菰的别名。即茭白。温庭筠《酬友人》:“坐久芰荷发,钓兰~苇深。”


  • qiao heng lao dian nie ,ma bing yi chu jiao 。

    “qiao heng lao dian nie ,ma bing yi chu jiao 。”shi gou chu chu :《jiang bian si shi yun 》;shi tang chao shi ren yuan zhen de zuo pin 。

    guan jie jiang bian zhai ,tian sheng de shi ao 。ji wei rao huai gou ,tiao di jie chang jiao 。
    guai 鵩pin qi xi ,tiao wa po hun xiao 。zong mo li jiao rao ,you pa hu pao xiao 。
    ting lao yu qiao ta ,kong cang shu di mao 。tu xu fan xue yi ,zhu xiu wei cang jiao 。
    she hui tun yan qiao ,chai lang zhu ye biao 。quan jing kuang hao hao ,ji luan xiang jiao jiao 。
    hu la pin gan shou ,huang liang hui jin bao 。duan lian fei yi yao ,dang hu wang xiao shao 。
    qu tu fan cheng zhao ,hang lang que dai pao 。qiao heng lao dian nie ,ma bing yi chu jiao 。
    yi yi chuang tou dian ,lian lian qi xia pao 。ru ni yi zai jiang ,bi yu xiang jing xiao 。
    xiang gu you wei bie ,shei neng fu ji pao 。shi xin lai li wang ,bo shi guo an yao 。
    he ji tao hun dian ,yi wen bao jiu jiao 。dong liang cun fa mu ,shan gai kui fen mao 。
    jin guan pai huang di ,lang gan niao cui sao 。hua zhuan shui mian dou ,yuan wa yu sheng qiao 。
    fang chu jing shan cai ,xiu yuan ying jiang bao 。yin zhui lei zhen zhe ,po zhu jian ming jiao 。
    zheng qin chu ting wu ,pin mian yu zhuai bao 。qun yuan shou bao lu ,chu bi bei jia yao 。
    ge ge ren ning yu ,shuang shuang yan he chao 。gao men shou che zhe ,hua jiu chen pu shao 。
    che cun jie sui yong ,hao li gan lang pao 。mie yu long bai he ,zhi sheng jia qing 䴔。
    zhi ta rong kuang fei ,shi guan ju dou shao 。lan gan fang ji jing ,mi shi dai chi jiao 。
    ting cao yong gong ti ,yuan shu zhi zi pou 。ben tu xian chong zhi ,na yao ze fei qiao 。
    lu you qin qin shu ,gong liu ge ge chao 。chi qing lu pang xie ,gua du she ban mao 。
    shai zhuan kan sha diao ,mo dao zhan hai jiao 。luo hui xiu yao zao ,zhu duo yue gong shao 。
    san dan dou you xi ,tong meng sheng lan jiao 。zui bian tao jing yin ,hai zuo jie chou chao 。
    jin pu wen gui ji ,yao cheng ba xiao nao 。wang sun ru you wen ,xu wei bing hui qiao 。

    【zhu shi 】:

    heng :

    (yi )①heng guan ;heng fang zhao 。han yu 《zuo qian zhi lan guan shi zhi sun xiang 》:“yun heng qin ling jia he zai ?xue yong lan guan ma bu qian 。”《tian gong kai wu ·zhou che ·che 》:“si lun zhe qian hou ge heng zhou yi gen 。”②heng de fang xiang 。1. dong xi xiang de 。yu “zong ”xiang dui 。yang xiong 《tai xuan ·xuan ying 》:“li tian zhi jing yue yin yu yang ,xing de zhi wei yue zong yu heng 。”fan wang zhu :“na bei wei zong ,dong xi wei heng 。”2. heng xiang de ;heng zhao de 。yu “zhi ”、“shu ”xiang dui 。《lv shi chun qiu ·gui zhi 》:“hang ren zhu guo mian zhou heng ge er jin 。”3. gen wu ti chang de yi bian chui zhi de 。yu “zhi ”、“zong ”xiang dui 。《tian gong kai wu ·zhou che ·cao fang 》:“fan feng cong heng lai ming yue qiang feng 。”③heng guan ;heng du 。《han shu ·yang xiong chuan shang 》:“jiang ji hou tu ,shang nai shuai qun chen heng da he ,cou fen yin 。”(cou :ben fu 。)④chong man 。su shi 《qian chi bi fu 》:“bai lou heng jiang ,shui guang jie tian 。”⑤an ;an kuo 。fan zhong yan 《yue yang lou ji 》:“hao hao shang shang (shāng),heng mo ji ya 。”(shang shang :shui liu da er ji 。)⑥cuo za 。《meng zi ·teng wen gong shang 》:“hong shui heng liu ,fan lan yu tian xia 。”⑦zhan guo shi wai jiao ce lve “lian heng ”de sheng chen 。《shi ji ·sun zi wu qi lie chuan 》:“yao zai jiang bing ,po chi shui (shuì)zhi yan cong heng zhe 。” (er )hèng ①man heng ;jiang bao 。《shi ji ·wei ji wu an hou lie chuan 》:“cheng xiang yan guan fu jia zai ying chuan ,heng shen ,min ku zhi 。”《meng zi ·mo zhang xia 》:“heng zheng zhi suo chu ,heng min zhi suo zhi ,bu ren ju ye 。”②yi wai ;chu hu yi liao ;yu liao bu dao 。《huai na zi ·quan yan xun 》:“nei xiu ji er heng huo zhi zhe ,jie tian ye 。”

    lao :

    ①nian sui da 。《shi jing ·bei feng ·ji gu 》:“yu zi xie lao 。”(xie :yi tong 。)《lao zi 》di shi ba zhang :“min zhi lao si bu xiang wang lai 。”②cui lao 。xin qi ji 《yong yu le ·jing kou bei gu ting huai gu 》:“lian po lao yi ,shang neng fan fou ?”③lao nian ren 。《zhan guo ce ·ji ce 》:“min fu lao xie you ,ying jun dao zhong 。”te yong yu dui zi shen chang zhe de jing chen 。《shi jing ·xiao ya ·shi yue zhi jiao 》:“bu yin wei yi lao 。”(yin yìn:yuan )④lao si ;zhong lao 。si de hui chen 。zhang pu 《wu ren mu bei ji 》:“ling wu ren zhe bao ji shou ling yi lao yu hu you zhi xia 。”⑤jing lao ,yang lao 。《meng zi ·liang hui wang shang 》:“lao wu lao yi ji ren zhi lao 。”⑥shou lian ,you jing yan 。ou yang xiu 《wei jun nan lun 》:“ji fu she ,zhao zhi ming jiang ,lao yong yu bing zhe ye 。”⑦dui gong qing da fu de zong chen 。《zuo chuan ·zhao gong shi san nian 》:“tian zi zhi lao ,qing shuai wang fu 。”ye zhi da fu de jia chen 《lun yu ·xian wen 》:“meng gong chao wei zhao wei lao ze you 。”(meng gong chao :lu da fu 。zhao wei :dou shi jin guo de shi qing 。)⑧gao lao ;nian lao tui xiu 。《zuo chuan ·xiang gong san nian 》:“qi xi qing lao 。”(qi xi :jin da fu 。)⑨nian jiu de ;li shi jiu yuan de 。yuan lai de (yu “xin ”xiang dui )。fang bao 《yu zhong za ji 》:“er yu zhong wei lao jian zhe si ,jian wu shi 。”⑩chen jiu de 。gui you guang 《xiang ji xuan zhi 》:“bai nian lao wu ,chen ni shen lu 。”(11)qian chuo 。yong yu chen ren 、pai lie ci xu he mou xie dong zhi wu ming 。su shi 《jiang cheng zi ·mi zhou chu lie 》:“lao fu liao fa shao nian kuang 。”

    dian :

    ①tou ding 。《shi jing ·qin feng ·che lin 》:“you ma bai dian 。”②ding bu 。tao qian 《gui yuan tian ju 》:“gou fei shen hang zhong ,ji ming sang shu dian 。”③dian dao 。liu xiang 《jiu tan ·min ming 》:“jin fan biao yi wei li xi ,dian chang yi wei yi 。”④dao xia 。《lun yu ·ji shi 》:“wei er bu chi ,dian er bu fu ,ze jiang yan yong bi xiang yi ?”⑤dian bo 。⑥tong “dian ”。feng kuang 。zhang ji 《luo dao shi 》shi :“chi hua ge yong shi kuang dian 。”

    yu :

    ①bi 。《tai xuan ·shi 》:“she yu zhi li ,li jian zhi ren ye 。”(zhe gou hua de da yi shi :jun zi fa yan zhe shu ,ji yi chu zhi you zhi zhe zhi dao 。)yang xiong 《tai xuan ·shi 》:“she yu zhi li ,li jian zhi ren ye 。”②yu qi ci 。《shi jing ·da ya ·wen wang 》:“mo nian er zu ,yu xiu ji de 。”《shi jing ·tang feng ·xi shuai 》:“xi shuai zai tang ,sui yu ji shi 。”

    chu :

    ①ge cao 。《han shu ·zhao chong guo chuan 》:“chu mu tian zhong 。”②wei sheng chu de cao 。《zhuang zi ·lie yu kou 》:“zi jian fu xi niu hu ?yi yi wen xiu ,shi yi chu shu 。”③yong cao wei sheng chu 。《zhou li ·de guan ·chong ren 》:“ji yu lao ,chu zhi san yue 。”(ji :shuan 。lao :lan juan 。)[chu huan ]jia chu 。《zhuang zi ·ji wu lun 》:“min shi chu huan ,mi lu shi jian 。”(jian :dong wu suo chi de cao 。)

    jiao :

    ①[ming ]gan si liao 。《shang shu ·fei shi 》:“lu ren san jiao san sui ,shi nai chu ~mo ,gan bu duo ,ru ze you da xing 。”②[ming ]cao sheng 。《mo zi ·ci guo 》:“gu zhi min wei zhi wei yi fu shi ,yi pi dai ~。”③[ming ]gu de bie ming 。ji jiao bai 。wen ting jun 《chou you ren 》:“zuo jiu ji he fa ,diao lan ~wei shen 。”